به گزارش هتل نیوز؛ جعفر بذری، بازرس جامعه هتلداران ایران و رئیس جامعه هتلداران استان اردبیل، شایعات منتشرشده در فضای مجازی را به شدت تکذیب کرد. وی گفت که شرایط در شهر گردشگری سرعین کاملاً عادی است و هیچ وضعیت اضطراری در این منطقه وجود ندارد. او افزود که در روزهای اخیر، مدیریت شهری، میراث فرهنگی، هتلداران و دیگر نهادهای اجرایی و خدماترسان با تمام توان به ارائه خدمات به گردشگران ادامه دادهاند. بذری تأکید کرد که انتشار اخبار کذب نهتنها آرامش مردم و گردشگران را مختل میکند، بلکه به وجهه گردشگری استان اردبیل آسیب میزند. وی گفت که گردشگری یک زنجیره بههمپیوسته است و رونق هر شهرستان به توسعه گردشگری کل استان کمک میکند. او همچنین بیان کرد که از پیشرفت و توسعه گردشگری در تمامی شهرستانهای استان اردبیل استقبال میکند و موفقیت هر شهرستان را موفقیت کل مجموعه گردشگری استان میداند.
ایجاد شده: 23/مرداد/1405 آخرین ویرایش: 24/مرداد/1405 اخبار داخلی
به گزارش هتل نيوز / دفتر نمايندگى مرکز خراسان رضوی ؛ یکصد و چهل و هشتمین جلسه شورای گفتوگوی دولت و بخش خصوصی خراسان رضوی با حضور استاندار خراسان رضوی، رئیس اتاق بازرگانی استان، نمایندگان خراسان رضوی در مجلس، مدیرکل میراث فرهنگی استان و جمعی از فعالان اقتصادی برگزار شد. در این نشست، مسائل و چالشهای بخش خصوصی بهصورت مستقیم با استاندار خراسان رضوی و نمایندگان استان در مجلس شورای اسلامی مطرح و راهکارهای رفع موانع پیش روی واحدهای تولیدی، بنگاههای اقتصادی و فعالان بخش خصوصی بررسی شد. همچنین بر ضرورت حمایت از بخش خصوصی، تسهیل فرآیندهای اقتصادی و فراهمسازی زمینه فعالیت پایدار بنگاههای اقتصادی در شرایط موجود تأکید شد. در حاشیه این نشست، رئیس جامعه هتلداران خراسان رضوی نیز بر اهمیت توجه به ظرفیتهای حوزه گردشگری و هتلداری تأکید کرد و این بخش را از عوامل مؤثر در رونق اقتصادی، ایجاد اشتغال و توسعه استان دانست.
ایجاد شده: 18/مرداد/1405 آخرین ویرایش: 18/مرداد/1405 اخبار داخلی
شورای تحریریه ایتنا اظهارنظر اخیر یکی از مسئولان سازمان آتشنشانی تهران مبنی بر اینکه از میان ۲۱۷ هتل تهران، تنها ۴ هتل از ایمنی کامل برخوردارند، ادعایی بسیار سنگین و نگرانکننده است؛ ادعایی که اگر قرار است در فضای عمومی مطرح شود، انتظار میرود همراه با مستندات دقیق، معیارهای ارزیابی، نحوه بازرسی و تعریف مشخص از «ایمنی» باشد. بیتردید، ایمنی اماکن اقامتی موضوعی حیاتی و غیرقابل اغماض است و هیچ فعال مسئول صنعت گردشگری با اصل نظارت و رعایت استانداردهای ایمنی مخالفتی ندارد. اما تفاوت بزرگی میان مطالبه ایمنی و طرح اعداد و ادعاهایی وجود دارد که میتواند اعتبار یک صنعت و سرمایهگذاران آن را در افکار عمومی تحت تأثیر قرار دهد. هتلها، برخلاف تصور برخی، مجموعههایی رهاشده و بدون متولی و نظارت نیستند. صنعت هتلداری تحت نظارت دستگاههای تخصصی حوزه گردشگری قرار دارد و ادارهکل نظارت و ارزیابی معاونت گردشگری وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی متولی تدوین ضوابط، ارزیابی و درجهبندی تأسیسات گردشگری است. هتلها برای دریافت و تمدید مجوز فعالیت، ملزم به رعایت مجموعهای از ضوابط و استانداردهای تعیینشده هستند و فرآیندهای نظارتی مختلفی بر عملکرد آنها اعمال میشود. بنابراین اگر ادعا میشود از ۲۱۷ هتل تهران تنها ۴ هتل از نظر ایمنی قابل قبول هستند، این پرسش کاملاً طبیعی است که: ✅ این ارزیابی دقیقاً بر اساس چه شاخصهایی انجام شده است؟ ✅ چه تعداد هتل مورد بازرسی قرار گرفتهاند؟ ✅ «ایمنی کامل» چگونه تعریف شده است؟ ✅ آیا این ارزیابی با مراجع تخصصی و متولی صنعت گردشگری هماهنگ شده است؟ ✅ و آیا برای سایر هتلها اخطار، مهلت اصلاح یا فرآیند قانونی مشخصی تعیین شده است؟ این پرسشها برای مقابله با نظارت مطرح نمیشوند؛ بلکه برای شفافیت، صیانت از حقوق مردم و جلوگیری از ایجاد تصویر نادرست از صنعت هتلداری ضروریاند. هتلداران در شرایط عادی هم با دشواریهای جدی مواجهاند باید واقعیت اقتصادی هتلها را نیز دید. هتلداری صنعتی سرمایهبر، پرهزینه و دارای هزینههای ثابت بسیار بالاست. حقوق و دستمزد نیروی انسانی، نگهداری تأسیسات، تجهیزات ایمنی، آسانسورها، سیستمهای برق و مکانیک، تعمیرات، استهلاک، انرژی، مالیات و دهها هزینه دیگر، بخش قابل توجهی از منابع مالی هتلها را مصرف میکند. این وضعیت در شرایط فعلی اقتصاد کشور، رکود شدید بازار گردشگری و تبعات ناشی از جنگ و ناامنیهای منطقهای، فشار مضاعفی بر فعالان این صنعت وارد کرده است. در چنین شرایطی، انتشار ادعاهایی که میتواند یکباره اعتبار بخش بزرگی از هتلهای تهران را زیر سؤال ببرد، نهتنها کمکی به ارتقای ایمنی نمیکند، بلکه میتواند به کاهش اعتماد مسافران، تشدید رکود، کاهش ضریب اشغال، فرار سرمایه و افزایش فشار بر مجموعههایی منجر شود که برای حفظ و ادامه فعالیت خود با دشواریهای جدی دستوپنجه نرم میکنند. اگر ایرادی در یک هتل وجود دارد، راهکار حرفهای آن اعلام دقیق ایراد، ابلاغ رسمی، تعیین مهلت اصلاح و پیگیری اجرای الزامات قانونی است؛ نه آنکه با یک عدد کلی، تصویری نگرانکننده از کل صنعت هتلداری تهران در رسانهها ارائه شود. نقد ما به اصل نظارت نیست؛ به شیوه بیان و پیامدهای آن است جامعه هتلداران قطعاً باید از هرگونه بازرسی تخصصی و قانونی که با هدف واقعی ارتقای ایمنی انجام میشود استقبال کند. هتلدار نیز بیش از هرکس دیگری میداند که امنیت مهمانان، کارکنان و سرمایه مجموعه، اولویت نخست است. اما نظارت باید ضابطهمند، شفاف، مستند، هماهنگ میان دستگاههای متولی و به دور از ایجاد التهاب رسانهای باشد. هتلداران انتظار ندارند از آنها چشمپوشی شود؛ انتظار دارند با آنها منصفانه رفتار شود. در سالهایی که صنعت هتلداری برای بقا، حفظ اشتغال و نگهداری سرمایههای موجود تلاش میکند، دستگاههای اجرایی و نظارتی میتوانند بهجای ایجاد فضای بیاعتمادی، نقش سازندهتری ایفا کنند؛ یعنی مشکلات را شناسایی، مسیر اصلاح را روشن و برای رفع نواقص، راهکار عملی ارائه کنند. ضرورت واکنش حرفهای جامعه هتلداران به نظر میرسد جامعه هتلداران ایران و جامعه هتلداران تهران باید نسبت به چنین اظهارنظرهایی واکنشی جدی، اما کاملاً حرفهای و مستند داشته باشند. این واکنش نباید به معنای مخالفت با ایمنی یا نظارت تلقی شود؛ بلکه باید مطالبهای روشن برای ارائه مستندات، شفافسازی معیارهای ارزیابی و تفکیک میان «نقص قابل اصلاح» و «ناایمن بودن یک هتل» باشد. همچنین شایسته است دستگاههای مختلف، حدود صلاحیت و مسئولیت قانونی خود را در قبال تأسیسات گردشگری رعایت کنند و از تبدیل موضوعات تخصصی به ابزارهای رسانهای که میتواند موجب بیثباتی و آسیب به کسبوکارها شود، پرهیز کنند. صنعت هتلداری برای اقتصاد کشور، اشتغال، گردشگری و حفظ زیرساختهای اقامتی یک سرمایه ملی است. این صنعت بیش از آنکه نیازمند اتهام و التهاب باشد، به ثبات، اعتماد، حمایت و نظارت حرفهای نیاز دارد. اگر واقعاً تنها ۴ هتل از ۲۱۷ هتل تهران ایمن هستند، باید مستندات این ادعا بهصورت شفاف منتشر شود؛ و اگر چنین مستنداتی وجود ندارد، شایسته است از بیان اعداد و عباراتی که میتواند اعتبار صدها فعال اقتصادی و هزاران نیروی شاغل در این صنعت را تحت تأثیر قرار دهد، پرهیز شود. ایمنی را باید جدی گرفت؛ اما اعتبار یک صنعت را نیز نمیتوان با یک جمله رسانهای زیر سؤال برد.
ایجاد شده: 18/مرداد/1405 آخرین ویرایش: 18/مرداد/1405 مقالات و یادداشت ها
به گزارش تور نیوز ؛ چهل و هشتمین اجلاس کمیته میراث فرهنگی یونسکو که در بوسان کره جنوبی برگزار شده است با ثبت «قلعه الموت و استحکامات وابسته» در فهرست میراث جهانی موافقت کرد. پرونده ثبتشده شامل مجموعهای زنجیرهای از هفت قلعه و استحکام تاریخی شامل الموت، لمبسر، نویذرشاه، شمسکلایه، قسطینلار، شیرکوه و ایلان است. این شبکه دفاعی در درههای الموت شرقی و غربی و دامنههای جنوبی البرز قرار دارد. سازههای یادشده در سدههای یازدهم تا سیزدهم میلادی با تکیه بر شناخت دقیق جغرافیا، مدیریت منابع آب، مسیرهای ارتباطی، معماری دفاعی و سازمان فضایی شکل گرفتهاند.
ایجاد شده: 4/مرداد/1405 آخرین ویرایش: 4/مرداد/1405 اخبار داخلی
به گزارش هتل نیوز ؛ مدیرکل میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی آذربایجانشرقی گفت : آذربایجانشرقی با تکیه بر اشتراکات تاریخی و فرهنگی ایران و قزاقستان، آمادگی دارد میزبان هیأتهای تخصصی گردشگری، فعالان آژانسهای مسافرتی و راهنمایان گردشگری این کشور باشد. وی افزود : هدف از این میزبانی، معرفی ظرفیتهای گردشگری تبریز، طراحی بستههای مشترک سفر و توسعه تبادل گردشگر میان دو کشور است. حمزه زاده ادامه داد ؛ خواهرخواندگی تبریز با یکی از شهرهای قزاقستان میتواند زمینهساز گسترش همکاریهای فرهنگی، گردشگری و حتی اقتصادی میان دو کشور باشد. او اظهار کرد : برگزاری نمایشگاههای مشترک موزهای، تبادل آثار تاریخی و همکاری میان موزه آذربایجان و مراکز فرهنگی قزاقستان، از دیگر محورهای پیشنهادی برای توسعه روابط دوجانبه است. مدیر کل میراث فرهنگی آذربایجان شرقی در پایان گفت : شباهتهای موجود در صنایعدستی دو کشور، بهویژه میان دستبافتههای قزاقستان و فرش تبریز، ظرفیت مناسبی برای برگزاری نمایشگاههای مشترک، تبادل تجربیات و گسترش همکاریهای تخصصی فراهم کرده است.
ایجاد شده: 1/مرداد/1405 آخرین ویرایش: 1/مرداد/1405 اخبار داخلی
به گزارش هتل نیوز ؛ " محمدرضا شایقی " رئیس اداره میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی شهرستان اردبیل گفت : هماکنون ۱۵ پروژه گردشگری در نقاط مختلف شهرستان اردبیل با دریافت مجوزهای لازم در مرحله اجرا قرار دارد و با بهرهبرداری از آنها، ظرفیت و تنوع زیرساختهای گردشگری مرکز استان افزایش خواهد یافت. روند بررسی و رفع موانع هر یک از پروژههای گردشگری بهصورت مستمر دنبال میشود تا اجرای طرحها با سرعت بیشتری به نتیجه برسد. دو پروژه گردشگری شهرستان برای افتتاح در هفته دولت آماده میشود و پیشبینی شده است در این مناسبت به بهرهبرداری برسند. پروژههای در حال اجرا شامل احداث هتل، مراکز گردشگری، سفرهخانههای سنتی، مراکز تفریحی و سرگرمی و اقامتگاههای بومگردی است.
ایجاد شده: 31/تیر/1405 آخرین ویرایش: 31/تیر/1405 اخبار داخلی
به گزارش هورکا نیوز ؛ غذاهای سنتی ایران تنها بخشی از فرهنگ غذایی کشور نیستند؛ بلکه روایتگر تاریخ، سبک زندگی و هویت محلی مردمان این سرزمیناند. بسیاری از این غذاها که روزگاری جایگاه ویژهای در سفره خانوادههای ایرانی داشتند، امروز کمتر طبخ میشوند و به تدریج در حال فراموشی هستند. در اینفوگرافی بالا با شش غذای اصیل و کمتر شناختهشده ایرانی و روش پخت آنها آشنا میشویم که حفظ و معرفی این میراث ارزشمند غذایی، گامی در مسیر پاسداری از فرهنگ و هویت بومی ایران است. شما کدام غذای محلی یا سنتی را میشناسید که این روزها کمتر در خانهها پخته میشود؟
ایجاد شده: 27/تیر/1405 آخرین ویرایش: 27/تیر/1405 اخبار داخلی
به گزارش تور نیوز و به نقل از صدای میراث ؛ مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی هرمزگان گفت : در پی شرایط جنگی ایجادشده، فرصت سفر حدود ۴.۵ میلیون گردشگر به هرمزگان از دست رفته و بخش قابل توجهی از فعالیتهای گردشگری استان تحت تأثیر قرار گرفته است. آسیبهای واردشده به زیرساختهای گردشگری دریایی از دیگر پیامدهای این شرایط بوده؛ بهطوریکه از ابتدای جنگ تاکنون ۱۱۰ فروند لنج آسیب دیده که ۱۸ فروند از آنها بهطور کامل سوخته و یک شناور تفریحی نیز غرق شده است. حدود ۸۳ درصد گردشگران هرمزگان را گردشگران دریایی تشکیل میدهند و در صورت آغاز نشدن روند بازسازی زیرساختها طی دو ماه آینده، این بخش در فصلهای پیشرو با بحران جدی مواجه خواهد شد. آسیب به شناورها و کاهش ورود گردشگران، فعالیت بیش از ۱۲ هزار شاغل مستقیم صنعت گردشگری هرمزگان در شهرها و جزایری همچون قشم، بندرعباس، بندرلنگه، سیریک، جاسک و ابوموسی را تحت تأثیر قرار داده است./ صدای میراث
ایجاد شده: 27/تیر/1405 آخرین ویرایش: 27/تیر/1405 اخبار داخلی
به گزارش هتل نیوز ؛ روابط عمومی ادارهکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی خراسان رضوی در ارزیابی عملکرد رسانهای اداراتکل استانی که از سوی وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی انجام شد، موفق به کسب رتبه نخست کشور شد. بر اساس نتایج این ارزیابی، ادارهکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی خراسان رضوی با کسب امتیاز کامل ۱۰۰، در میان ۳۱ استان کشور در جایگاه نخست قرار گرفت و عنوان برترین روابط عمومی رسانهای کشور را به خود اختصاص داد. این ارزیابی بر پایه شاخصهایی از جمله تولید و انتشار اخبار، کیفیت محتوای رسانهای، فعالیت در فضای مجازی، سرعت عمل در اطلاعرسانی، رعایت اصول حرفهای، تعامل با رسانهها، پوشش تصویری رویدادها و پاسخگویی رسانهای انجام شده است.
ایجاد شده: 24/تیر/1405 آخرین ویرایش: 24/تیر/1405 اخبار داخلی
به گزارش هتل نیوز ؛ رئیس گروه پژوهشی گردشگری پژوهشگاه میراث فرهنگی گفت : نخستین جلسه دوره پایه فشرده «مشاور مسئولیت اجتماعی در صنعت گردشگری» با همکاری پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری و انجمن مسئولیت اجتماعی ایران برگزار شد. در این دوره، بر نقش مسئولیت اجتماعی، آموزش و اخلاق حرفهای در توسعه صنعت گردشگری و ارتقای کیفیت تجربه سفر تأکید شد. گردشگری فراتر از یک فعالیت اقتصادی، پدیدهای اجتماعی و فرهنگی است و مسئولیت اجتماعی باید به عنوان یکی از ارکان اصلی آن مورد توجه قرار گیرد. آموزش و ترویج اصول مسئولیت اجتماعی میتواند نقش مهمی در کاهش آسیبهای محیطی و اجتماعی در مقاصد گردشگری ایفا کند. آشنایی فعالان صنعت و گردشگران با مفاهیم اخلاق حرفهای و مسئولیت اجتماعی، به حفاظت از محیطزیست، احترام به جوامع محلی و ارتقای کیفیت سفر کمک خواهد کرد. این دوره با هدف تربیت مشاوران متخصص و توسعه گردشگری مسئولانه و پایدار در کشور برگزار شده است.
ایجاد شده: 24/تیر/1405 آخرین ویرایش: 24/تیر/1405 اخبار داخلی
به گزارش تور نیوز و به نقل از صدای میراث ؛ برداشت گسترده از منابع آب زیرزمینی و تشدید پدیده فرونشست زمین، به یکی از جدیترین تهدیدها برای میراث جهانی ایران تبدیل شده است؛ تهدیدی که اکنون آثار تاریخی ثبتشده در یونسکو را نیز تحت تأثیر قرار میدهد. برداشت سالانه حدود ۴۲ میلیارد مترمکعب آب زیرزمینی در ایران، موجب کاهش سطح منابع آبی و ناپایداری زمین در مناطق مختلف شده و پایههای برخی از ارزشمندترین محوطههای تاریخی کشور را با خطر مواجه کرده است. از شکافهای ایجادشده در دشت مرودشت در نزدیکی تخت جمشید و نقش رستم گرفته تا فرونشست زمین در اصفهان و کاهش منابع آبی در یزد، نشانههای بحران آب اکنون به تهدیدی برای میراث فرهنگی ایران تبدیل شده است. خشکی زایندهرود و نگرانیهای ناشی از فرونشست در محدوده میدان نقش جهان و مسجد جامع اصفهان، همچنین کاهش منابع آب زیرزمینی در یزد و تأثیر آن بر قناتها و باغهای تاریخی، از جمله نمونههای این چالش به شمار میروند.
ایجاد شده: 24/تیر/1405 آخرین ویرایش: 24/تیر/1405 اخبار داخلی
حضور گسترده اسکوترهای برقی در میدان نقش جهان اصفهان، بار دیگر بحث میان کارشناسان میراث فرهنگی و مدیران شهری را درباره حدود استفاده از این فضای ثبت جهانی داغ کرده است؛ موضوعی که میان ضرورت توسعه حملونقل پاک و الزام حفاظت از یکی از مهمترین عرصههای تاریخی کشور، چالشی جدی ایجاد کرده است. میدان نقش جهان، قلب تپنده اصفهان و یکی از شاخصترین میدانهای تاریخی جهان، بیش از چهار قرن است که نهتنها بهعنوان شاهکاری از معماری و شهرسازی عصر صفوی شناخته میشود، بلکه نمونهای کمنظیر از تلفیق زندگی شهری، تجارت، آیین، فرهنگ و هنر ایرانی به شمار میرود. میدانی که ثبت آن در فهرست میراث جهانی یونسکو صرفاً به دلیل شکوه معماری چهار بنای پیرامونی آن نبوده، بلکه سازمان یونسکو این مجموعه را به دلیل حفظ یک نظام شهری منحصربهفرد، تداوم حیات اجتماعی و ارزش برجسته جهانی آن به ثبت رسانده است. در دهههای اخیر، یکی از مهمترین رویکردهای مدیریت میراث فرهنگی در شهرهای تاریخی جهان، بازگرداندن عرصههای تاریخی به عابران پیاده بوده است. از فلورانس و دوبروونیک گرفته تا بروژ، سالزبورگ، کراکوف و بخشهای تاریخی پاریس، سیاست مشترک مدیران شهری، کاهش حضور وسایل نقلیه و افزایش امنیت و آرامش شهروندان و گردشگران بوده است. این رویکرد نهتنها با هدف حفاظت از کالبد تاریخی دنبال میشود، بلکه کیفیت تجربه حضور در میراث جهانی را نیز ارتقا میدهد؛ تجربهای که در آن آرامش، امنیت و امکان مکث و تماشای میراث، بخشی از ارزش اثر تاریخی محسوب میشود. در ایران نیز طی سالهای گذشته، میدان نقش جهان بهتدریج به سمت تقویت رویکرد پیادهمداری حرکت کرده است. حذف تردد موتورسیکلتها از عرصه میدان، یکی از مهمترین مطالبات فعالان میراث فرهنگی، کسبه بازار و شهروندان بود که پس از سالها پیگیری به نتیجه رسید و بسیاری آن را گامی در راستای حفاظت از مهمترین فضای تاریخی اصفهان ارزیابی کردند. با این حال، طی دو سال گذشته، حضور گسترده اسکوترهای برقی در میدان نقش جهان، بار دیگر بحثی جدی میان کارشناسان میراث فرهنگی، معماران، شهرسازان و مدیران شهری ایجاد کرده است؛ موضوعی که تنها به یک وسیله حملونقل محدود نمیشود، بلکه پرسشهای مهمتری را درباره فلسفه پیادهراه، نحوه مدیریت عرصههای ثبت جهانی، حقوق عابران پیاده، امنیت گردشگران و نسبت میان توسعه گردشگری و حفاظت از میراث جهانی مطرح میکند. اگرچه اسکوترهای برقی در بسیاری از شهرهای جهان بهعنوان یکی از شیوههای حملونقل پاک شناخته میشوند، اما تقریباً در همه این شهرها استفاده از آنها تابع ضوابط سختگیرانهای همچون تعیین مسیر اختصاصی، محدودیت سرعت، نظارت هوشمند، اولویت مطلق عابر پیاده و ممنوعیت ورود به بسیاری از عرصههای تاریخی است. از همین رو، کارشناسان معتقدند نمیتوان صرف وجود اسکوتر در برخی شهرهای اروپایی را دلیلی بر امکان استفاده آزادانه از آن در یک میدان ثبت جهانی دانست؛ زیرا هر فضای تاریخی، اقتضائات حفاظتی و مدیریتی خاص خود را دارد. میدان تاریخی، فضای چندمنظوره است؛ اما نه برای هر نوع فعالیت شعله وحدتپور، کنشگر میراث فرهنگی، عضو ایکوموس ایران و دانشآموخته دکترای مرمت بناها و بافتهای تاریخی، در گفتوگو با پیام ما با تأکید بر اینکه برداشتهای امروز از مفهوم چندمنظوره بودن میدان نقش جهان با واقعیت تاریخی آن فاصله دارد، اظهار کرد: میدان نقش جهان از ابتدای شکلگیری خود فضایی انعطافپذیر بوده، اما انعطافپذیری هرگز به معنای پذیرش هر نوع کاربری نیست. این میدان در دوره صفوی محل برگزاری بازی چوگان، آیینهای رسمی، رژههای نظامی، جشنهای حکومتی و مراسم عمومی بوده، اما هیچیک از این کاربریها به صورت همزمان یا بدون برنامه در میدان جریان نداشته است. وی افزود: هر یک از این فعالیتها زمان، نظم و ضابطه مشخصی داشتهاند و در هنگام برگزاری یک رویداد، سایر فعالیتها متوقف میشد. بنابراین استناد به گذشته تاریخی میدان برای توجیه هر نوع استفاده امروزی، برداشت دقیقی از تاریخ شهرسازی ایران نیست. این پژوهشگر حوزه مرمت بناهای تاریخی ادامه داد: حتی در دوره پهلوی که میدان بهعنوان یک پارک شهری مورد استفاده قرار گرفت نیز این تغییر کاربری به معنای بیضابطه شدن فضا نبود. هیچگاه قرار نبوده است که یک فضای عمومی تاریخی میزبان همه فعالیتهای ممکن باشد. همانگونه که نمیتوان انتظار داشت همه برنامههای ورزشی، تفریحی، آیینی و اجتماعی یک شهر در یک میدان تاریخی متمرکز شود، ورود هر وسیله یا فعالیت جدید نیز نیازمند ارزیابی کارشناسی است. وحدتپور با اشاره به حذف موتورسیکلتها از میدان نقش جهان گفت: حدود دو سال و نیم پیش، با مطالبه جدی مردم، فعالان میراث فرهنگی، کسبه بازار و همراهی دستگاههای مسئول، تردد موتورسیکلتها از میدان حذف شد و این اقدام، گام مهمی در تبدیل میدان به یک فضای پیادهمدار بود؛ فضایی که عابر پیاده بتواند بدون نگرانی، با آرامش و امنیت در آن حرکت کند. وی تصریح کرد: هنوز آثار مثبت این تصمیم به طور کامل نمایان نشده بود که اسکوترها وارد میدان شدند و اکنون همان دغدغههایی که پیشتر درباره موتورسیکلتها وجود داشت، با شکل دیگری دوباره در حال تکرار است؛ با این تفاوت که این بار بسیاری تصور میکنند چون اسکوتر وسیلهای برقی است، بنابراین حضور آن در یک میدان تاریخی نیز بدون اشکال خواهد بود؛ در حالی که موضوع اصلی صرفاً نوع موتور محرکه نیست، بلکه امنیت، شأن فضای تاریخی و کیفیت حضور عابران است. پیادهراه، بدون امنیت معنایی ندارد موضوع حضور اسکوترها در میدان نقش جهان تنها از منظر حفاظت میراث فرهنگی قابل بررسی نیست. این مسئله یکی از موضوعات مهم در ادبیات معاصر شهرسازی و طراحی فضاهای عمومی نیز به شمار میرود؛ جایی که میان توسعه شیوههای نوین حملونقل، حقوق عابران پیاده و حفظ کیفیت فضاهای عمومی باید تعادلی پایدار برقرار شود. در بسیاری از شهرهای اروپایی که امروز بهعنوان الگوی پیادهراهسازی شناخته میشوند، ورود اسکوترهای اشتراکی ابتدا با استقبال روبهرو شد، اما افزایش تصادفها، مزاحمت برای عابران، اشغال فضاهای عمومی و کاهش احساس امنیت، مدیران شهری را به سمت تدوین مقررات سختگیرانهتر سوق داد؛ مقرراتی که در برخی شهرها حتی به ممنوعیت کامل اسکوتر در بخشهای تاریخی انجامید و در برخی دیگر تنها استفاده در مسیرهای اختصاصی، با سرعت محدود و تحت نظارت را مجاز دانست. پیروز حناچی، معمار، استاد دانشگاه و از صاحبنظران شناختهشده حوزه شهرسازی، معتقد است اصل مسئله نه مخالفت یا موافقت با اسکوتر، بلکه نحوه مدیریت حضور آن در قلمرو عمومی است. وی در گفتوگو با ما اظهار کرد: دوچرخه و اسکوتر از جمله پدیدههایی هستند که طی دو دهه اخیر در بسیاری از شهرهای دنیا گسترش یافتهاند. البته درباره اسکوتر، به دلیل سرعت بالاتر و ویژگیهای خاص آن، مسائل ایمنی جدیتری مطرح شده است و امروز حتی در کشورهای اروپایی نیز یکی از مهمترین موضوعات مورد بحث، تدوین مقررات مشخص برای استفاده از این وسایل است. میدان نقش جهان، فضای عبور نیست؛ فضای مکث است حناچی با اشاره به جایگاه ویژه میدان نقش جهان در نظام شهرسازی ایران اظهار کرد: باید به این نکته توجه داشت که کارکرد اصلی چنین میدانی، ایجاد امکان حضور، مکث، تماشا و تعامل اجتماعی است. مردم به میدان نقش جهان نمیآیند که صرفاً از نقطهای به نقطه دیگر بروند، بلکه میآیند تا از کیفیت فضا، معماری، چشمانداز تاریخی و محیط فرهنگی آن استفاده کنند. وی ادامه داد: طبیعی است که همه افراد توانایی پیادهروی طولانی ندارند و برخی ممکن است برای جابهجایی به وسیله کمکی نیاز داشته باشند، اما این موضوع نیز باید در قالب یک نظام مشخص مدیریت شود. همانگونه که درشکههای میدان نیز با مسیر مشخص، تعداد محدود و هویت تاریخی خود فعالیت میکنند، درباره سایر شیوههای جابهجایی نیز باید ضابطه وجود داشته باشد. این استاد دانشگاه افزود: اگر تقاضای واقعی برای استفاده از اسکوتر وجود دارد، پیش از هر اقدامی باید بررسی شود که آیا این تقاضا با مأموریت و ظرفیت میدان نقش جهان همخوانی دارد یا خیر. پس از آن نیز باید درباره مسیر حرکت، سرعت مجاز، شیوه نظارت و حقوق عابر پیاده تصمیمگیری شود. نمیتوان اجازه داد کل فضای میدان در اختیار یک وسیله قرار گیرد و بعد انتظار داشت تعارضی میان کاربران مختلف به وجود نیاید. وی با اشاره به تجربه برخی شهرهای اروپایی گفت: در شهرهایی مانند پاریس، توسعه مسیرهای دوچرخه و اسکوتر بر اساس مطالعات شهری، نظرسنجی از شهروندان و ارزیابی آثار آن انجام میشود. حتی در آنجا نیز با افزایش حوادث، مقررات سختگیرانهتری برای استفاده از اسکوتر وضع شده است. بنابراین اگر از تجربه جهانی سخن میگوییم، باید همه ابعاد آن را ببینیم، نه صرفاً حضور این وسیله در برخی خیابانها. میراث جهانی، پیش از هر چیز به آرامش نیاز دارد آنچه دو دیدگاه پیشین را به یکدیگر نزدیک میکند، تأکید بر مفهوم امنیت و کیفیت حضور انسان در عرصههای تاریخی است؛ مفهومی که در اسناد بینالمللی حفاظت از میراث فرهنگی نیز بارها بر آن تأکید شده است. مراکز تاریخی موفق جهان، پیش از آنکه به دنبال افزودن کاربریهای جدید باشند، تلاش میکنند آرامش، خوانایی و هویت تاریخی این فضاها را حفظ کنند. محمدحسین طالبیان، دبیر کمیته ملی حفاظت از بناها و محوطههای تاریخی ایران و معاون پیشین میراث فرهنگی کشور، نیز با همین رویکرد به موضوع نگاه میکند. او معتقد است مهمترین وظیفه مدیریت مراکز تاریخی، ایجاد محیطی امن، آرام و متناسب با شأن میراث فرهنگی برای خانوادهها، شهروندان و گردشگران است. طالبیان در گفتوگو با ما اظهار کرد: در همه کشورهای دنیا تلاش میشود مراکز تاریخی تا حد امکان به فضاهایی آرام، ایمن و مناسب برای حضور مردم تبدیل شوند. هر اندازه این فضاها آرامتر باشند، هم حرمت تاریخ بهتر حفظ میشود و هم کیفیت تجربه بازدیدکنندگان افزایش پیدا میکند. وی افزود: هر عاملی که این آرامش را بر هم بزند، باید با نگاه کارشناسی مورد بررسی قرار گیرد. مدیریت میراث فرهنگی صرفاً حفاظت از کالبد بناها نیست، بلکه حفاظت از کیفیت حضور انسان در این فضاها نیز بخشی از مأموریت آن محسوب میشود. حفاظت از میراث جهانی، آزمونی برای حکمرانی شهری آنچه از مجموع دیدگاهها برمیآید، مخالفت با فناوری یا حملونقل پاک نیست؛ بلکه تأکید بر این اصل است که هر فناوری و هر کاربری باید متناسب با هویت و ظرفیت مکان تاریخی تعریف شود. اکنون پرسش اصلی این است: آیا حضور گسترده اسکوترهای برقی در میدان نقش جهان با فلسفه پیادهراه، الزامات حفاظت از یک اثر ثبت جهانی و حق شهروندان برای تجربه آرام و ایمن سازگار است یا خیر؟ پاسخ به این پرسش، بیش از آنکه در تقابل دیدگاهها باشد، در تدوین ضوابط روشن، مطالعات شهری و گفتوگوی میان مدیران شهری، متخصصان میراث فرهنگی و جامعه مدنی نهفته است؛ مسیری که بسیاری از شهرهای تاریخی جهان پیشتر پیمودهاند. ✍🏻 کوروش دیباج؛ روزنامه نگار
ایجاد شده: 22/تیر/1405 آخرین ویرایش: 22/تیر/1405 مقالات و یادداشت ها