نتایج جستجو...
خراسان‌رضوی در صدر بازاریابی گردشگری خارجی کشور قرار گرفت

خراسان‌رضوی در صدر بازاریابی گردشگری خارجی کشور قرار گرفت

به گزارش تور نیوز؛ خراسان‌رضوی با کسب 100 درصد انطباق در ارزیابی بازاریابی گردشگری خارجی، به عنوان بهترین استان کشور در این زمینه معرفی شد. به گزارش ایتنا/تور نیوز؛ مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خراسان‌رضوی اعلام کرد که این استان در صدر بازاریابی گردشگری خارجی کشور قرار دارد. این موفقیت به دلیل نتایج ارزیابی عملکرد سال ۱۴۰۴ دفتر بازاریابی و توسعه گردشگری خارجی معاونت گردشگری وزارت میراث‌فرهنگی به دست آمده است. بر اساس این ارزیابی، خراسان‌رضوی با کسب ۱۰۰ درصد انطباق در شاخص‌های بازاریابی، موفق به کسب جایگاه نخست کشور شده است. این ارزیابی شامل ۳۱ استان بوده و هدف آن سنجش عملکرد استان‌ها در حوزه بازاریابی و توسعه گردشگری خارجی است. شاخص‌هایی مانند بازاریابی، تبلیغات و برنامه‌های توسعه گردشگری خارجی در این ارزیابی مدنظر قرار گرفته است. خراسان‌رضوی در بخش بازاریابی، در کنار استان اردبیل، امتیاز کامل ۵۰ از ۵۰ را کسب کرده و به جمع استان‌های برتر کشور پیوسته است. ارائه گزارش عملکرد هسته تورهای ورودی و مشارکت در رویدادهای بین‌المللی از جمله عواملی است که در موفقیت این استان تاثیرگذار بوده‌اند.

ایجاد شده: 1/شهریور/1405       آخرین ویرایش: 1/شهریور/1405     اخبار داخلی
صنایع‌دستی و بوم‌گردی می‌توانند موتور محرک مهاجرت معکوس باشند.

صنایع‌دستی و بوم‌گردی می‌توانند موتور محرک مهاجرت معکوس باشند.

به گزارش هتل نیوز؛ وزیر میراث فرهنگی ایران بر اهمیت صنایع دستی و بوم‌گردی در جلوگیری از تخلیه روستاها و تحقق مهاجرت معکوس تأکید کرد و خواستار حمایت از روستاییان شد. به گزارش ایتنا/هتل نیوز؛ سیدرضا صالحی‌امیری، وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی، بر لزوم حمایت از روستاییانی که در زمینه صنایع دستی فعالیت می‌کنند، تأکید کرد. او بیان کرد که این حمایت می‌تواند به جلوگیری از تخلیه روستاها کمک کند. همچنین، وی به شعار «هر روستا یک بوم‌گردی، یک کارگاه صنایع دستی» اشاره کرد و افزود که توسعه این ظرفیت‌ها می‌تواند به ماندگاری جمعیت در روستاها کمک کند. وزیر میراث فرهنگی همچنین به ضرورت توسعه گردشگری غذا در ایران اشاره کرد. او گفت که این بخش هنوز به‌طور جدی فعال نشده است. صالحی‌امیری خواستار برگزاری جشنواره‌های غذا در تمامی شهرها شد. او تأکید کرد که ایران دارای ظرفیت‌های لازم برای تبدیل به یکی از قطب‌های گردشگری غذا در جهان است.

ایجاد شده: 31/مرداد/1405       آخرین ویرایش: 31/مرداد/1405     اخبار داخلی
گردشگری به محور همکاری کشورهای عضو بریکس تبدیل می‌شود

گردشگری به محور همکاری کشورهای عضو بریکس تبدیل می‌شود

به گزارش تور نیوز؛ در آستانه اجلاس وزرای گردشگری بریکس، وزیر میراث‌فرهنگی بر اهمیت گردشگری به عنوان ابزاری برای تقویت همکاری‌های فرهنگی و اجتماعی میان اعضای این گروه تاکید کرد. به گزارش ایتنا/تور نیوز؛ وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی به بررسی نقش گردشگری در توسعه روابط میان کشورهای بریکس پرداخت. او در آستانه سومین اجلاس وزرای گردشگری بریکس در هند، گردشگری را ابزاری مؤثر برای تقویت روابط فرهنگی و اجتماعی دانست. وزیر میراث‌فرهنگی بر حضور ۴۶ درصد جمعیت جهان در کشورهای بریکس و شرکای آن تأکید کرد. او اعلام کرد که این ظرفیت می‌تواند نقش مهمی در گسترش همکاری‌های گردشگری ایفا کند. او همچنین از تهیه پیش‌نویس بیانیه‌ای ۱۵ بندی خبر داد. این بیانیه قرار است در اجلاس وزرای گردشگری بریکس بررسی شود. نهایی‌سازی اسناد و تفاهم‌نامه‌های همکاری نیز از محورهای مهم این نشست اعلام شده است.

ایجاد شده: 30/مرداد/1405       آخرین ویرایش: 30/مرداد/1405     اخبار داخلی
توسعه گردشگری فرودگاهی با همکاری وزارت میراث فرهنگی و شرکت فرودگاه‌ها

توسعه گردشگری فرودگاهی با همکاری وزارت میراث فرهنگی و شرکت فرودگاه‌ها

به گزارش فلای نیوز؛ تفاهم‌نامه‌ای جدید میان وزارت میراث فرهنگی و شرکت فرودگاه‌ها به امضا رسید که هدف آن توسعه گردشگری فرودگاهی و جذب سرمایه‌گذاری است. به گزارش ایتنا/فلای نیوز؛ تفاهم‌نامه همکاری میان مرکز سرمایه‌گذاری و امور اقتصادی وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی و شرکت فرودگاه‌ها و ناوبری هوایی ایران به امضا رسید. این توافق به‌منظور توسعه گردشگری فرودگاهی و جذب سرمایه‌گذاری بخش خصوصی انجام شده است. هدف اصلی این تفاهم‌نامه ایجاد فرصت‌های جدید اشتغال و درآمدزایی است. بر اساس این تفاهم‌نامه، ظرفیت‌های موجود در اراضی و فضاهای فرودگاهی کشور شناسایی خواهد شد. این اقدام به‌منظور اجرای طرح‌هایی مانند هتل‌های فرودگاهی، اقامتگاه‌های بوم‌گردی و گردشگری هوایی صورت می‌گیرد. همچنین، ورزش‌های هوایی و عرضه صنایع‌دستی و تولیدات بومی نیز در این طرح‌ها مورد توجه قرار می‌گیرد. شرکت فرودگاه‌ها موظف است فرصت‌های سرمایه‌گذاری مستعد را شناسایی کند. این شرکت همچنین باید بسته‌های سرمایه‌گذاری را معرفی کند. وزارت میراث فرهنگی نیز با ارائه مشوق‌ها و تسهیلات قانونی، در تسهیل صدور مجوزها و جذب سرمایه‌گذاران همکاری خواهد کرد.

ایجاد شده: 28/مرداد/1405       آخرین ویرایش: 28/مرداد/1405     اخبار داخلی
برگزاری شانزدهمین نمایشگاه ملی صنایع‌دستی و هنرهای سنتی اردبیل

برگزاری شانزدهمین نمایشگاه ملی صنایع‌دستی و هنرهای سنتی اردبیل

به گزارش تور نیوز؛ شانزدهمین نمایشگاه ملی صنایع‌دستی و هنرهای سنتی اردبیل از ۳ تا ۶ شهریور ۱۴۰۵ با شرکت هنرمندان از سراسر کشور برگزار می‌شود. به گزارش ایتنا/تور نیوز؛ شانزدهمین نمایشگاه ملی صنایع‌دستی و هنرهای سنتی اردبیل در حال برگزاری است. این رویداد با حضور هنرمندان و صنعتگران از استان‌های مختلف کشور شکل می‌گیرد. هدف این نمایشگاه معرفی ظرفیت‌های صنایع‌دستی و هنرهای سنتی ایرانی است. محورهای اصلی این نمایشگاه شامل آثار و تولیدات هنرمندان از نقاط مختلف کشور می‌شود. همچنین، ظرفیت‌های فرهنگی و هنری استان اردبیل نیز به نمایش گذاشته می‌شود. در این رویداد، محصولات متنوع صنایع‌دستی به بازدیدکنندگان عرضه خواهد شد. زمان برگزاری این نمایشگاه از ۳ الی ۶ شهریور ۱۴۰۵ تعیین شده است. محل برگزاری نیز در محل دائمی نمایشگاه‌های بین‌المللی اردبیل است.

ایجاد شده: 27/مرداد/1405       آخرین ویرایش: 27/مرداد/1405     اخبار داخلی
معرفی مجله Condé Nast Traveler – سپتامبر/اکتبر ۲۰۲۶

معرفی مجله Condé Nast Traveler – سپتامبر/اکتبر ۲۰۲۶

به گزارش هتل نیوز؛ مجله Condé Nast Traveler در شماره سپتامبر/اکتبر 2026 به بررسی صنایع‌دستی جهانی و نقش هنرهای بومی در گردشگری می‌پردازد و مطالب جذابی را ارائه می‌دهد. به گزارش ایتنا/هتل نیوز؛ در شماره جدید مجله Condé Nast Traveler، تمرکز اصلی بر روی موضوع «صنایع‌دستی جهانی» قرار دارد. این شماره به بررسی نقش هنرهای بومی و مهارت‌های سنتی در شکل‌دهی تجربه‌های گردشگری می‌پردازد. این مجله به بررسی صنایع‌دستی و نقش آن‌ها در روایت میراث فرهنگی و هویت جوامع محلی می‌پردازد. همچنین، انتقال این مهارت‌ها میان نسل‌ها نیز مورد توجه قرار گرفته است. در این شماره، هنرها و صنایع‌دستی مختلف از نقاط مختلف جهان معرفی می‌شوند. از خالکوبی‌های قبیله‌ای در مناطق کوهستانی فیلیپین تا تولید چکمه‌های چرمی سفارشی در تگزاس، هر کدام داستان خاص خود را دارند. مجله همچنین به سفر به کارگاه‌های هنرمندان معاصر در لندن می‌پردازد. تلاش این هنرمندان برای حفظ سنت‌های قدیمی از Savile Row تا Peckham بررسی شده است. گفت‌وگویی با Patricia Field نیز در این شماره وجود دارد. او در مورد سفرهایش در جهان و اشیای هنری که در طول سفر جمع‌آوری کرده است، صحبت می‌کند.

ایجاد شده: 25/مرداد/1405       آخرین ویرایش: 25/مرداد/1405     اخبار داخلی
درخشش گیلان در مسابقات بین‌المللی آشپزی ناواسارد ارمنستان

درخشش گیلان در مسابقات بین‌المللی آشپزی ناواسارد ارمنستان

به گزارش هورکا نیوز؛ معاون گردشگری گیلان از کسب مقام نخست و مدال طلای مسابقات بین‌المللی آشپزی «ناواسارد» ارمنستان توسط مرضیه رهبر خبر داد و این موفقیت را نشانه توانمندی‌های استان دانست. به گزارش ایتنا/هورکا نیوز؛ معاون گردشگری اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی گیلان اعلام کرد که مرضیه رهبر، نماینده گیلان، در مسابقات بین‌المللی آشپزی «ناواسارد» ارمنستان موفق به کسب مقام نخست شده است. او با مهارت‌های خود در این رقابت، مدال طلای این رویداد را به دست آورد. معاون گردشگری این اداره‌کل، این موفقیت را نشان‌دهنده توانمندی متخصصان استان دانست. او همچنین بر ظرفیت‌های بی‌نظیر گیلان در حوزه گردشگری غذا تأکید کرد. به گفته وی، حضور موفق نمایندگان گیلان در رویدادهای بین‌المللی می‌تواند در معرفی فرهنگ و آداب غذایی این استان تأثیرگذار باشد. وی افزود که تقویت جایگاه گردشگری غذا در سطح منطقه‌ای و بین‌المللی نیز از اهداف مهم این موفقیت است.

ایجاد شده: 25/مرداد/1405       آخرین ویرایش: 25/مرداد/1405     اخبار داخلی
«ایمنی هتل‌ها» با اظهارنظرهای کلی قابل سنجش نیست؛ هتلداران تهران نیازمند حمایت‌اند، نه اتهام

«ایمنی هتل‌ها» با اظهارنظرهای کلی قابل سنجش نیست؛ هتلداران تهران نیازمند حمایت‌اند، نه اتهام

شورای تحریریه ایتنا اظهارنظر اخیر یکی از مسئولان سازمان آتش‌نشانی تهران مبنی بر اینکه از میان ۲۱۷ هتل تهران، تنها ۴ هتل از ایمنی کامل برخوردارند، ادعایی بسیار سنگین و نگران‌کننده است؛ ادعایی که اگر قرار است در فضای عمومی مطرح شود، انتظار می‌رود همراه با مستندات دقیق، معیارهای ارزیابی، نحوه بازرسی و تعریف مشخص از «ایمنی» باشد. بی‌تردید، ایمنی اماکن اقامتی موضوعی حیاتی و غیرقابل اغماض است و هیچ فعال مسئول صنعت گردشگری با اصل نظارت و رعایت استانداردهای ایمنی مخالفتی ندارد. اما تفاوت بزرگی میان مطالبه ایمنی و طرح اعداد و ادعاهایی وجود دارد که می‌تواند اعتبار یک صنعت و سرمایه‌گذاران آن را در افکار عمومی تحت تأثیر قرار دهد. هتل‌ها، برخلاف تصور برخی، مجموعه‌هایی رهاشده و بدون متولی و نظارت نیستند. صنعت هتلداری تحت نظارت دستگاه‌های تخصصی حوزه گردشگری قرار دارد و اداره‌کل نظارت و ارزیابی معاونت گردشگری وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی متولی تدوین ضوابط، ارزیابی و درجه‌بندی تأسیسات گردشگری است. هتل‌ها برای دریافت و تمدید مجوز فعالیت، ملزم به رعایت مجموعه‌ای از ضوابط و استانداردهای تعیین‌شده هستند و فرآیندهای نظارتی مختلفی بر عملکرد آنها اعمال می‌شود. بنابراین اگر ادعا می‌شود از ۲۱۷ هتل تهران تنها ۴ هتل از نظر ایمنی قابل قبول هستند، این پرسش کاملاً طبیعی است که: ✅ این ارزیابی دقیقاً بر اساس چه شاخص‌هایی انجام شده است؟ ✅ چه تعداد هتل مورد بازرسی قرار گرفته‌اند؟ ✅ «ایمنی کامل» چگونه تعریف شده است؟ ✅ آیا این ارزیابی با مراجع تخصصی و متولی صنعت گردشگری هماهنگ شده است؟ ✅ و آیا برای سایر هتل‌ها اخطار، مهلت اصلاح یا فرآیند قانونی مشخصی تعیین شده است؟ این پرسش‌ها برای مقابله با نظارت مطرح نمی‌شوند؛ بلکه برای شفافیت، صیانت از حقوق مردم و جلوگیری از ایجاد تصویر نادرست از صنعت هتلداری ضروری‌اند. هتلداران در شرایط عادی هم با دشواری‌های جدی مواجه‌اند باید واقعیت اقتصادی هتل‌ها را نیز دید. هتل‌داری صنعتی سرمایه‌بر، پرهزینه و دارای هزینه‌های ثابت بسیار بالاست. حقوق و دستمزد نیروی انسانی، نگهداری تأسیسات، تجهیزات ایمنی، آسانسورها، سیستم‌های برق و مکانیک، تعمیرات، استهلاک، انرژی، مالیات و ده‌ها هزینه دیگر، بخش قابل توجهی از منابع مالی هتل‌ها را مصرف می‌کند. این وضعیت در شرایط فعلی اقتصاد کشور، رکود شدید بازار گردشگری و تبعات ناشی از جنگ و ناامنی‌های منطقه‌ای، فشار مضاعفی بر فعالان این صنعت وارد کرده است. در چنین شرایطی، انتشار ادعاهایی که می‌تواند یکباره اعتبار بخش بزرگی از هتل‌های تهران را زیر سؤال ببرد، نه‌تنها کمکی به ارتقای ایمنی نمی‌کند، بلکه می‌تواند به کاهش اعتماد مسافران، تشدید رکود، کاهش ضریب اشغال، فرار سرمایه و افزایش فشار بر مجموعه‌هایی منجر شود که برای حفظ و ادامه فعالیت خود با دشواری‌های جدی دست‌وپنجه نرم می‌کنند. اگر ایرادی در یک هتل وجود دارد، راهکار حرفه‌ای آن اعلام دقیق ایراد، ابلاغ رسمی، تعیین مهلت اصلاح و پیگیری اجرای الزامات قانونی است؛ نه آنکه با یک عدد کلی، تصویری نگران‌کننده از کل صنعت هتلداری تهران در رسانه‌ها ارائه شود. نقد ما به اصل نظارت نیست؛ به شیوه بیان و پیامدهای آن است جامعه هتلداران قطعاً باید از هرگونه بازرسی تخصصی و قانونی که با هدف واقعی ارتقای ایمنی انجام می‌شود استقبال کند. هتلدار نیز بیش از هرکس دیگری می‌داند که امنیت مهمانان، کارکنان و سرمایه مجموعه، اولویت نخست است. اما نظارت باید ضابطه‌مند، شفاف، مستند، هماهنگ میان دستگاه‌های متولی و به دور از ایجاد التهاب رسانه‌ای باشد. هتلداران انتظار ندارند از آنها چشم‌پوشی شود؛ انتظار دارند با آنها منصفانه رفتار شود. در سال‌هایی که صنعت هتلداری برای بقا، حفظ اشتغال و نگهداری سرمایه‌های موجود تلاش می‌کند، دستگاه‌های اجرایی و نظارتی می‌توانند به‌جای ایجاد فضای بی‌اعتمادی، نقش سازنده‌تری ایفا کنند؛ یعنی مشکلات را شناسایی، مسیر اصلاح را روشن و برای رفع نواقص، راهکار عملی ارائه کنند. ضرورت واکنش حرفه‌ای جامعه هتلداران به نظر می‌رسد جامعه هتلداران ایران و جامعه هتلداران تهران باید نسبت به چنین اظهارنظرهایی واکنشی جدی، اما کاملاً حرفه‌ای و مستند داشته باشند. این واکنش نباید به معنای مخالفت با ایمنی یا نظارت تلقی شود؛ بلکه باید مطالبه‌ای روشن برای ارائه مستندات، شفاف‌سازی معیارهای ارزیابی و تفکیک میان «نقص قابل اصلاح» و «ناایمن بودن یک هتل» باشد. همچنین شایسته است دستگاه‌های مختلف، حدود صلاحیت و مسئولیت قانونی خود را در قبال تأسیسات گردشگری رعایت کنند و از تبدیل موضوعات تخصصی به ابزارهای رسانه‌ای که می‌تواند موجب بی‌ثباتی و آسیب به کسب‌وکارها شود، پرهیز کنند. صنعت هتلداری برای اقتصاد کشور، اشتغال، گردشگری و حفظ زیرساخت‌های اقامتی یک سرمایه ملی است. این صنعت بیش از آنکه نیازمند اتهام و التهاب باشد، به ثبات، اعتماد، حمایت و نظارت حرفه‌ای نیاز دارد. اگر واقعاً تنها ۴ هتل از ۲۱۷ هتل تهران ایمن هستند، باید مستندات این ادعا به‌صورت شفاف منتشر شود؛ و اگر چنین مستنداتی وجود ندارد، شایسته است از بیان اعداد و عباراتی که می‌تواند اعتبار صدها فعال اقتصادی و هزاران نیروی شاغل در این صنعت را تحت تأثیر قرار دهد، پرهیز شود. ایمنی را باید جدی گرفت؛ اما اعتبار یک صنعت را نیز نمی‌توان با یک جمله رسانه‌ای زیر سؤال برد.

ایجاد شده: 18/مرداد/1405       آخرین ویرایش: 18/مرداد/1405     مقالات و یادداشت ها
وقتی موسیقی، مقصد سفر می‌شود؛ ظرفیت‌های گردشگری موسیقی در جهان و ایران

وقتی موسیقی، مقصد سفر می‌شود؛ ظرفیت‌های گردشگری موسیقی در جهان و ایران

✍🏻 نازلی بخشایش | خبرنگار و دبیر حوزه گردشگری فرهنگی و هنری موسیقی محور گردشگری در جهان امروز دیگر صرفاً جابه‌جایی برای دیدن آثار تاریخی، طبیعت یا گذران اوقات فراغت نیست. گردشگر معاصر بیش از گذشته به دنبال تجربه است؛ تجربه‌ای که بتواند میان هویت فردی، علایق فرهنگی و مقصد سفر پیوند برقرار کند. در این میان، موسیقی به‌عنوان یکی از فراگیرترین زبان‌های فرهنگی بشر، به عاملی مؤثر در انتخاب مقصد، شکل‌گیری سفر و حتی بازتعریف هویت شهرها و کشورها تبدیل شده است. از سفر برای حضور در یک کنسرت یا جشنواره گرفته تا بازدید از زادگاه آهنگسازان، موزه‌های موسیقی، سالن‌های تاریخی، شهرهای موسیقایی و مکان‌هایی که با خاطره یک هنرمند یا یک اثر پیوند خورده‌اند، همگی در قلمرو «گردشگری موسیقی‌محور» قرار می‌گیرند. گردشگری موسیقی یا Music Tourism به سفرهایی اطلاق می‌شود که موسیقی در آن‌ها انگیزه اصلی یا یکی از انگیزه‌های مهم سفر است. این نوع گردشگری طیف گسترده‌ای را دربرمی‌گیرد: سفر برای شرکت در کنسرت‌ها و جشنواره‌ها، بازدید از اپراها و تالارهای موسیقی، گردشگری مرتبط با میراث موسیقایی، سفر به زادگاه یا آرامگاه هنرمندان، بازدید از موزه‌ها و آرشیوهای موسیقی، حضور در رویدادهای موسیقی بومی و محلی و حتی سفر برای آموزش، اجرا یا تجربه موسیقی در یک مقصد مشخص. سازمان جهانی گردشگری ملل متحد، موسیقی و هنرهای اجرایی را از عناصر مهم گردشگری فرهنگی می‌داند؛ حوزه‌ای که می‌تواند به حفاظت از میراث، تقویت اقتصاد محلی و ایجاد تجربه‌ای متمایز برای گردشگران کمک کند. از این منظر، موسیقی فقط یک محصول فرهنگی نیست، بلکه می‌تواند به «دلیل سفر» و در نتیجه به یک دارایی اقتصادی و توسعه‌ای تبدیل شود. از آیین‌های موسیقایی تا صنعت گردشگری تجربه‌محور: پیوند موسیقی و سفر پدیده‌ای تازه نیست. در دوره‌های تاریخی، آیین‌های مذهبی، موسیقی‌های درباری، اجراهای مردمی و مناسبت‌های فصلی، گروه‌هایی از مردم را از مناطق مختلف به یک مکان جذب می‌کردند. در اروپا، سفر برای تماشای اپرا و اجراهای موسیقی کلاسیک، به‌ویژه از قرن هجدهم و نوزدهم، به بخشی از فرهنگ سفر طبقات مرفه تبدیل شد. شهرهایی مانند وین، سالزبورگ، ونیز و میلان به‌تدریج هویت خود را با موسیقی و هنرهای نمایشی پیوند دادند. با گسترش صنعت ضبط، رادیو، سینما و سپس رسانه‌های دیجیتال، موسیقی از مرزهای جغرافیایی عبور کرد و رابطه مخاطب با مکان‌های موسیقایی شکل تازه‌ای یافت.  طرفداران گروه‌های موسیقی و هنرمندان مشهور، برای دیدن محل تولد، خانه، استودیو یا مکان‌های مرتبط با آثار آنان سفر کردند. نمونه مشهور آن، گردشگری مرتبط با گروه «بیتلز» در شهر لیورپول است؛ پدیده‌ای که نشان می‌دهد میراث یک گروه موسیقی چگونه می‌تواند به بخشی پایدار از اقتصاد و برند شهری تبدیل شود. در دهه‌های اخیر، رشد جشنواره‌های بزرگ، توسعه صنعت موسیقی زنده، افزایش سفرهای کوتاه‌مدت و گسترش شبکه‌های اجتماعی، گردشگری موسیقی را وارد مرحله‌ای تازه کرده است. امروز یک کنسرت بزرگ می‌تواند هزاران یا حتی میلیون‌ها نفر را به شهر یا کشوری دیگر بکشاند و زنجیره‌ای از هزینه‌ها را در حمل‌ونقل، اقامت، رستوران‌ها، خرید، خدمات شهری و صنایع خلاق فعال کند. سهم موسیقی در اقتصاد گردشگری؛ چرا آمارها یکسان نیستند؟ یکی از دشواری‌های تحلیل گردشگری موسیقی، نبود یک نظام آماری جهانی و یکپارچه برای اندازه‌گیری آن است. برخلاف گردشگری ساحلی، طبیعت‌گردی یا گردشگری تجاری، هنوز شاخص واحدی وجود ندارد که بتوان بر اساس آن سهم دقیق موسیقی را از کل گردشگران جهان تعیین کرد. دلیل این مسئله روشن است: بسیاری از گردشگران با بیش از یک انگیزه سفر می‌کنند. ممکن است فردی برای دیدن یک شهر تاریخی سفر کند، اما در همان سفر در یک کنسرت نیز حضور داشته باشد؛ یا برای شرکت در یک جشنواره به مقصدی برود و هم‌زمان از جاذبه‌های فرهنگی و طبیعی آن منطقه بازدید کند. بنابراین، مرز میان «گردشگر موسیقی» و «گردشگری که موسیقی یکی از تجربه‌های اوست» همیشه کاملاً مشخص نیست. با این حال، داده‌های ملی و منطقه‌ای نشان می‌دهد که این حوزه در بسیاری از کشورها به یکی از محرک‌های مهم گردشگری فرهنگی و اقتصاد رویداد تبدیل شده است. یکی از معتبرترین نمونه‌ها، گزارش‌های سالانه نهاد UK Music در بریتانیاست. بر اساس گزارش «Hometown Glory»، در سال ۲۰۲۴ حدود ۲۳.۵ میلیون گردشگر موسیقی در کنسرت‌ها و جشنواره‌های بریتانیا حضور داشتند؛ رقمی که نسبت به ۱۹.۲ میلیون نفر در سال ۲۰۲۳، حدود ۲۳ درصد افزایش داشت. از این تعداد، حدود ۲۱.۹ میلیون نفر گردشگر داخلی و حدود ۱.۶ میلیون نفر گردشگر بین‌المللی بودند. هزینه‌کرد این گردشگران در حوزه‌هایی مانند بلیت، اقامت، حمل‌ونقل، خوراک، خرید و خدمات مرتبط، حدود ۱۰ میلیارد پوند برآورد شده است. این رقم نسبت به حدود ۸ میلیارد پوند در سال ۲۰۲۳، رشدی نزدیک به ۲۵ تا ۲۶ درصد را نشان می‌دهد. این آمار به‌خوبی نشان می‌دهد که موسیقی تنها درآمد حاصل از فروش بلیت نیست. هر رویداد موسیقایی می‌تواند مجموعه‌ای از کسب‌وکارهای محلی را فعال کند و اثر آن از سالن اجرا یا محل برگزاری جشنواره فراتر برود. آیا بریتانیا رتبه نخست گردشگری موسیقی جهان را دارد؟ پاسخ دقیق این است که رتبه‌بندی رسمی و واحدی برای تعیین «کشور نخست گردشگری موسیقی جهان» وجود ندارد؛ زیرا کشورها از روش‌های متفاوتی برای سنجش این بازار استفاده می‌کنند و شاخص‌های قابل مقایسه جهانی هنوز به‌صورت استاندارد تدوین نشده‌اند. با این حال، اگر معیار را حجم گردشگران موسیقی، تنوع رویدادها، قدرت صنعت موسیقی زنده، میزان اثر اقتصادی، سابقه تاریخی و کیفیت داده‌های منتشرشده قرار دهیم، بریتانیا یکی از پیشروترین و مستندترین نمونه‌های جهان و احتمالاً برجسته‌ترین الگوی قابل سنجش در گردشگری موسیقی زنده است. بریتانیا مجموعه‌ای کم‌نظیر از ظرفیت‌ها را در اختیار دارد: شهرهای موسیقایی مانند لندن، لیورپول، منچستر و گلاسگو؛ جشنواره‌های بین‌المللی؛ سالن‌های تاریخی؛ موسیقی پاپ و راک با نفوذ جهانی؛ میراث هنرمندان مشهور؛ و شبکه گسترده‌ای از سالن‌ها و فضاهای اجرای موسیقی. این کشور توانسته موسیقی را نه فقط به‌عنوان یک محصول هنری، بلکه به‌عنوان بخشی از سیاست توسعه شهری، اقتصاد خلاق و برند ملی خود تعریف کند. در کنار بریتانیا، ایالات متحده نیز یکی از بزرگ‌ترین قطب‌های گردشگری موسیقی جهان است. شهرهایی مانند نشویل، ممفیس، نیواورلئان، آستین و نیویورک، هرکدام با ژانرها و روایت‌های موسیقایی خاص خود شناخته می‌شوند. نشویل با موسیقی کانتری، ممفیس با بلوز و راک‌اندرول و نیواورلئان با جَز، نمونه‌هایی از شهرهایی هستند که هویت موسیقایی را به بخشی از تجربه گردشگری تبدیل کرده‌اند. در اروپا، اتریش نیز جایگاه ویژه‌ای دارد. وین با میراث موسیقی کلاسیک و نام‌هایی چون موتسارت، بتهوون، شوبرت، برامس و اشتراوس، یکی از مهم‌ترین مقاصد گردشگری موسیقی کلاسیک جهان است. سالزبورگ نیز با پیوند تاریخی خود با موتسارت، از موسیقی برای تقویت هویت شهری و جذب گردشگران استفاده می‌کند. جشنواره سالزبورگ، کنسرت‌های تاریخی و فضاهای فرهنگی این شهر، نمونه‌ای موفق از پیوند میراث هنری و اقتصاد گردشگری هستند. آلمان نیز با شهرهایی مانند برلین، لایپزیگ و بایرویت، در حوزه موسیقی کلاسیک، اپرا و جشنواره‌های تخصصی جایگاه مهمی دارد. در آسیا، کره جنوبی با تکیه بر موج فرهنگی کره‌ای و گسترش جهانی K-pop، شکل تازه‌ای از گردشگری موسیقی را ایجاد کرده است؛ گردشگری‌ای که با رسانه‌های دیجیتال، صنعت سرگرمی، مد، فناوری و برند ملی پیوند خورده است. موسیقی چگونه به توسعه گردشگری کمک می‌کند؟ نخستین اثر موسیقی، افزایش جذابیت مقصد است. بسیاری از شهرها دارای جاذبه‌های تاریخی یا طبیعی مشابه‌اند، اما موسیقی می‌تواند به آن‌ها هویتی متمایز ببخشد. شهری که با یک سبک موسیقی، یک جشنواره یا یک هنرمند شناخته می‌شود، در ذهن گردشگر تصویری مشخص‌تر و ماندگارتر پیدا می‌کند. دومین اثر، افزایش مدت اقامت و میزان هزینه‌کرد گردشگر است. رویدادهای چندروزه، جشنواره‌ها و برنامه‌های موسیقایی معمولاً گردشگر را برای مدت بیشتری در مقصد نگه می‌دارند. این مسئله به افزایش تقاضا برای هتل، حمل‌ونقل، رستوران، خرید و خدمات محلی منجر می‌شود. سومین اثر، توزیع جغرافیایی گردشگری است. برخلاف بسیاری از جاذبه‌های مشهور که گردشگران را در چند شهر بزرگ متمرکز می‌کنند، جشنواره‌ها و رویدادهای موسیقایی می‌توانند گردشگر را به شهرهای کوچک، مناطق روستایی و مقاصد کمتر شناخته‌شده هدایت کنند. موسیقی محلی در این میان ظرفیت ویژه‌ای دارد، زیرا می‌تواند تجربه‌ای اصیل و وابسته به مکان ایجاد کند؛ تجربه‌ای که به‌سادگی قابل انتقال یا تکرار در مقصدی دیگر نیست. چهارمین اثر، تقویت اقتصاد محلی و اشتغال است. یک رویداد موسیقایی علاوه بر هنرمندان، به فعالیت گروه‌های گسترده‌ای از مشاغل وابسته است: برگزارکنندگان، صدابرداران، نورپردازان، طراحان صحنه، کارکنان هتل، رانندگان، فروشندگان، تولیدکنندگان صنایع‌دستی و فعالان حوزه خوراک و خدمات. بنابراین، اثر اقتصادی موسیقی در یک مقصد، چندلایه و زنجیره‌ای است. پنجمین اثر، تقویت دیپلماسی فرهنگی و قدرت نرم است. موسیقی می‌تواند تصویری انسانی، خلاق و ماندگار از یک کشور ایجاد کند. گاه یک هنرمند یا یک جریان موسیقایی بیش از بسیاری از کمپین‌های تبلیغاتی، نام یک شهر یا کشور را در جهان مطرح می‌کند. از «رویداد» تا «میراث»؛ دو مسیر اصلی گردشگری موسیقی گردشگری موسیقی را می‌توان به دو حوزه اصلی تقسیم کرد. نخست، گردشگری رویدادمحور است؛ مانند سفر برای حضور در کنسرت، جشنواره، اپرا یا یک اجرای ویژه. این نوع گردشگری معمولاً زمان‌مند است و به تقویم رویدادها وابسته است. دوم، گردشگری میراث موسیقایی است؛ مانند بازدید از خانه و زادگاه هنرمندان، موزه‌های موسیقی، سالن‌های تاریخی، آرشیوها و مکان‌هایی که در تاریخ موسیقی نقش داشته‌اند. مزیت این نوع گردشگری، پایداری بیشتر آن است. یک کنسرت ممکن است تنها یک شب برگزار شود، اما یک موزه، خانه تاریخی یا مسیر گردشگری موسیقی می‌تواند در تمام طول سال پذیرای گردشگران باشد. شهرهای موفق معمولاً این دو مسیر را با یکدیگر ترکیب می‌کنند؛ یعنی هم رویدادهای زنده و جذاب برگزار می‌کنند و هم میراث موسیقایی خود را به محصولی دائمی برای گردشگری تبدیل می‌سازند. فرصت ایران؛ موسیقی به‌عنوان نقشه‌ای فرهنگی ایران از نظر تنوع موسیقایی، یکی از غنی‌ترین کشورهای منطقه است. موسیقی دستگاهی، موسیقی نواحی، موسیقی آیینی، موسیقی مقامی، سازهای بومی، آوازهای محلی و تنوع فرهنگی اقوام، مجموعه‌ای گسترده از ظرفیت‌ها را برای توسعه گردشگری موسیقی فراهم کرده است. از موسیقی خراسان و کردستان تا موسیقی جنوب، آذربایجان، لرستان، بلوچستان، گیلان و مازندران، هر منطقه می‌تواند روایت موسیقایی خاص خود را به بخشی از تجربه سفر تبدیل کند. این ظرفیت تنها به اجرای موسیقی محدود نیست؛ بلکه می‌تواند با آموزش ساز، بازدید از کارگاه‌های سازسازی، آشنایی با آیین‌ها، تجربه خوراک محلی، صنایع‌دستی و طبیعت منطقه پیوند بخورد. برای مثال، یک گردشگر می‌تواند در قالب یک بسته سفر فرهنگی، در کارگاه ساخت سازهای سنتی حضور یابد، با شیوه‌های نوازندگی محلی آشنا شود، در یک اجرای زنده شرکت کند و هم‌زمان جاذبه‌های تاریخی و طبیعی منطقه را تجربه کند. چنین الگویی، گردشگری را از بازدید صرف به تجربه‌ای عمیق و مشارکتی تبدیل می‌کند. با این حال، بهره‌برداری از این ظرفیت نیازمند برنامه‌ریزی حرفه‌ای است. نبود تقویم بین‌المللی رویدادهای موسیقی، ضعف در معرفی چندزبانه، کمبود داده‌های آماری، محدود بودن زیرساخت‌های اجرای استاندارد و نبود بسته‌های گردشگری تخصصی، از جمله موانع توسعه این حوزه هستند. ایران برای ورود جدی‌تر به گردشگری موسیقی، به چند اقدام اساسی نیاز دارد: ایجاد بانک اطلاعاتی از رویدادها و میراث موسیقایی، طراحی مسیرهای گردشگری موسیقی، حمایت از جشنواره‌های محلی، ثبت و مستندسازی میراث موسیقی نواحی، توسعه آموزش‌های تخصصی برای راهنمایان گردشگری و ایجاد همکاری میان وزارتخانه‌ها، نهادهای فرهنگی، دانشگاه‌ها، هنرمندان و بخش خصوصی. جمع‌بندی: گردشگری موسیقی در جهان امروز یک حوزه حاشیه‌ای یا صرفاً سرگرم‌کننده نیست؛ بلکه بخشی از اقتصاد تجربه، صنایع خلاق و توسعه فرهنگی به شمار می‌رود. موسیقی می‌تواند گردشگر جذب کند، مدت اقامت را افزایش دهد، اقتصاد محلی را فعال سازد، هویت شهرها را تقویت کند و تصویری ماندگار از یک کشور در ذهن مخاطبان جهانی بسازد. اگرچه هنوز آمار جهانی یکپارچه‌ای درباره سهم دقیق گردشگری موسیقی از کل گردشگری وجود ندارد، داده‌های کشورهایی مانند بریتانیا نشان می‌دهد که این حوزه می‌تواند میلیاردها پوند اثر اقتصادی و ده‌ها میلیون سفر مرتبط ایجاد کند. بریتانیا، با توجه به حجم گردشگران موسیقی، تنوع رویدادها و نظام نسبتاً دقیق گزارش‌دهی، یکی از مهم‌ترین الگوهای جهانی در این زمینه است؛ اما کشورهایی مانند آمریکا، اتریش، آلمان و کره جنوبی نیز هر یک مدل متفاوت و موفقی از پیوند موسیقی و گردشگری ارائه کرده‌اند. برای ایران، موسیقی می‌تواند فراتر از یک هنر، به پلی میان فرهنگ، گردشگری، اقتصاد محلی و گفت‌وگوی بین‌المللی تبدیل شود. تنوع موسیقایی ایران، اگر به‌درستی مستندسازی، معرفی و به محصول گردشگری تبدیل شود، ظرفیت آن را دارد که بخشی از نقشه فرهنگی سفر در منطقه و جهان را به خود اختصاص دهد. شاید زمان آن رسیده باشد که موسیقی را نه فقط آنچه می‌شنویم، بلکه آنچه به خاطرش سفر می‌کنیم، بازتعریف کنیم.

ایجاد شده: 18/مرداد/1405       آخرین ویرایش: 18/مرداد/1405     مقالات و یادداشت ها
جایگاه تبلیغات 1 جایگاه تبلیغات 1


کمی منتظر بمانید...