به گزارش ایتنا مریم اطیابی در یادداشتی نوشت ؛ در حراج تهران ۲۶ بهمن ۱۴۰۳ در حالی آثار دوره صفوی و قاجار به فروش رسید که نه تنها اصالت برخی آثار محل بحث عدهای از کارشناسان است بلکه وزارت میراث فرهنگی ساعت ۴ و ۴۵ دقیقه بعد از ظهر یعنی ۱ ساعت و ۱۵ دقیقه پیش از برگزاری حراج در «میراث آریا»(رسانه رسمی این وزارتخانه) اعلام کرد: پیش از برگزاری این حراج، بهطور رسمی به برگزارکنندگان تذکر داده شد که فروش آثار فرهنگیتاریخی بدون مجوز قانونی امکانپذیر نیست. ادارهکل موزهها ضمن محکومیت قاطع این اقدام غیرقانونی، از مراجع ذیربط درخواست میکند تا با اقدامات فوری و قاطع، از فروش و خروج این آثار تاریخی جلوگیری کند. همچنین از برگزارکنندگان این حراج انتظار میرود تا بدون تأخیر، نسبت به ابطال معاملات انجامشده در خصوص این آثار اقدام کنند. اما این حراج بدون کوچکترین تغییری در روال خود برگزار شد و چکش حراج آثار تاریخی هم زده شد. حال چند پرسش در این بین وجود دارد ؛ 1️⃣آیا وزارت میراث فرهنگی رسما به دادگستری شکایت کرده است؟مگر مجوز حراج تهران را وزارت ارشاد صادر نمیکند چرا وزیر میراث فرهنگی از وزیر فرهنگ و ارشاد نخواسته جلوی حراج بخش آثار بالای ۱۰۰ سال را بگیرد؟ 2️⃣ مگر اداره کل تجسمی وزارت ارشاد فقط برای آثار معاصر مجوز صادر نمیکند؟ چگونه مجوز برگزاری حراج بخش تاریخی صادر شده است؟ آیا اساسا مجوزی از سوی ارشاد یا میراث فرهنگی صادر شده یا نه؟ میراث فرهنگی مدعی است مجوز حراج آثار بالای ۱۰۰ سال را صادر نکرده است؟ ارشاد همکه قانونا نمیتواند برای آثار تاریخی مجوز صادر کند. این بخش از حراج با کدام مجوز برگزار شده است؟!!؟! آیا این مصداق تخلف و اقدام غیر قانونی نیست؟! 3️⃣مگر حراج تهران یک نهاد خصوصی نیست؟ مگر برای اجرای حراج در دو بخش تاریخی و معاصر نباید هم از میراث(بخش تاریخی) هم از ارشاد( بخش معاصر) مجوز بگیرد؟ مگر میراث چه قبلتر چه به صورت رسانهای اعلام نکرده این حراج باطل است پس چرا مجریان بیمحابا چکش حراج بخش آثار تاریخی را زدند؟ 4️⃣مگر حراج بازرس ندارد؟ مگر میراث فرهنگی اخطار نداده است؟ مگر رسانه به دستگاههای نظارتی اطلاع نداده است؟ چرا هیچ کس هیچ اقدامی در این زمینه نکرده است؟ یا اگر اقدامی کرده منتج به عدم برگزاری حراج آثار بخش تاریخی نشده است؟ 5️⃣هنوز جای برگزاری حراج آثار نقاشی هنرهای معاصر درد میکند.آثاری که گاهی چنان با شک و شبهه به آنان نگاه میشد یا چنان قیمتهای فضایی داشت که کم نبودند هنرمندان و کارشناسانی که پای مسائل دیگری را وسط میدانستند؟ چه کسانی آثار بخش تاریخی این حراج را اصالت سنجی کردهاند؟ مرجع اصالتسنجی آثار تاریخی به غیر از میراث فرهنگی کیست؟ آیا کارشناسان بخش اموال فرهنگی- تاریخی پژوهشگاه میراث فرهنگی بر این اصالت صحه گذاشتهاند یا کارشناسان بخش اداره کل موزهها؟!!! صحت این اصالتسنجی کجاست؟! 6️⃣فرض محال که برخی از این آثار فاقد اصالت باشند و فرض محال که خریدار آنها با واسطه و بیواسطه ارگانهای دولتی همچون بانکها باشند و این آثار را به عنوان پشتوانه پول مملکت بخرند! آنوقت تکلیف چیست؟ تکلیف پول بیتالمالی که از جیب تک تک افراد این سرزمین رفته چیست؟ تکلیف وجاهت قانونی بخشی به هزاران و میلیونها اثر غیر اصیلی که در مجموعههای شخصی و بازار زیرزمینی عتیقه وجود دارند چیست؟ کافی است آنها هم خود را به چنین بازار بیدر و پیکری که اولی بر هر قانون و دستگاه نظارتی است برسانند و چکشی بر اثری بزنند و به آن اصالت میلیاردی ببخشند!!!! 7️⃣اگر دیشب یا همین حالا یکی از خریداران این آثار تاریخی با اثرش راهی یکی از کشورها شود و آن را به حراجی دیگری عرضه کند، تکلیف چیست؟ مشخصات این اثر در کدام دفاتر اموال تاریخی - فرهنگی میراث فرهنگی ثبت شده است؟ کاتالوگ آن به کدام پلیس مرزی، گمرکات، مبادی خروجی و ورودی هوایی ، زمینی، دریایی و پلیس اینترپل یا ردبوک اعلام شده است؟ 8️⃣بخش حقوقی وزارت میراث فرهنگی و وزارت ارشاد، اداره کل موزهها، معاونت میراث فرهنگی، اداره کل تجسمی، سازمان بازرسی، قوه قضاییه و دستگاههای نظارتی مکلف به پیگیری این موضوع، شفاف سازی و اعلام عمومی اقدامات خود هستند!
ایجاد شده: 27/بهمن/1403 آخرین ویرایش: 27/بهمن/1403 اخبار داخلی
به گزارش ایتنا ؛ از اول تا پنجم اسفندماه ١٤٠٣، اصفهان میزبان رویداد بینالمللی “صد تور اپراتور” خواهد بود. در این رویداد، ١٠٠ تور اپراتور از سراسر جهان برای آشنایی با ظرفیتهای گردشگری اصفهان و برقراری ارتباط با فعالان صنعت گردشگری در این شهر حضور خواهند داشت. این رویداد نقطه عطفی برای گردشگری اصفهان محسوب میشود و میتواند به افزایش تعاملات بینالمللی، ایجاد اشتغال و ارتقای جایگاه گردشگری ایران در سطح جهانی کمک کند. از مهمترین اهداف این برنامه، معرفی اصفهان بهعنوان یک مقصد گردشگری، کاهش ایرانهراسی و آگاهیبخشی درباره نیازهای صنعت گردشگری برای جذب گردشگران داخلی و خارجی است. این رویداد با همت بخش خصوصی و اتاق بازرگانی اصفهان و حمایت بخش دولتی برگزار خواهد شد. مریم امیری، دبیر کمیسیون گردشگری و صنایعدستی اتاق بازرگانی اصفهان گفت : با ورود گردشگران خارجی، بخشهای مختلف اقتصادی از جمله هتلداری، حملونقل، صنایعدستی و غذا، رونق میگیرند و این امر میتواند به رشد پایدار صنعت گردشگری ایران کمک کند. وی افزود : برگزاری این رویداد در اصفهان میتواند نقشی کلیدی در افزایش سهم ایران از بازار گردشگری جهانی ایفا کند و این شهر را بهعنوان یک قطب گردشگری بینالمللی بیش از پیش معرفی کند.
ایجاد شده: 25/بهمن/1403 آخرین ویرایش: 25/بهمن/1403 اخبار داخلی
به گزارش ایتنا ؛ انوشيروان محسنى بندپى برگزاری هجدهمین نمایشگاه بینالمللی گردشگری و صنایع وابسته تهران را یکی از مهمترین ابزارهای دیپلماسی نرم برای مقابله با ایرانهراسی عنوان کرد. وی با اشاره به استقبال گسترده هیئتهای خارجی از این نمایشگاه، از تقاضای متعدد کشورهای حاضر برای لغو روادید و تبادل گردشگر خبر داد و تأکید کرد که این تعاملات میتواند نقش مهمی در توسعه صنعت گردشگری ایران و تقویت ارتباطات بینالمللی داشته باشد.
ایجاد شده: 25/بهمن/1403 آخرین ویرایش: 25/بهمن/1403 اخبار داخلی
به گزارش سرویس خارجی ایتنا ؛ در یک مسترکلاس الهامبخش، یولاندا سانسگوندو و تیم خدمات کنفرانس سازمان جهانی گردشگری (UN Tourism) راهنماییهای ارزشمندی در مورد آمادهسازی شورای اجرایی به دانشجویان کارشناسی گردشگری بینالمللی پایدار ارائه کردند. این برنامه تحصیلی با همکاری سازمان جهانی گردشگری و دانشگاه HSLU ایجاد شده است. دانشجویان در این مسترکلاس بینشهای ارزشمندی درباره گردشگری پایدار و تأثیرات جهانی آن کسب کردند و با دانش لازم برای رهبری و نوآوری در این صنعت مجهز شدند. جهت کسب اطلاعات بیشتر میتوانید از طریق لینک زیر اقدام نمایید 👇🏻 https://s.mtrbio.com/uzcqxqznfk
ایجاد شده: 19/بهمن/1403 آخرین ویرایش: 19/بهمن/1403 اخبار خارجی
به گزارش ایتنا ؛ " سیدحسین امیر کلالی " رئیس اداره میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی مشهد از افتتاح ۷ پروژه گردشگری با ایجاد ۵۹۴ اشتغال جدید در دهه فجر ۱۴۰۳ در این شهرستان خبر داد. وی گفت : با سرمایه گذاری صورت پذیرفته توسط بخش خصوصی و انجام مراحل اداری، تعداد ۷ پروژه گردشگری در ایام الله دهه فجر ۱۴۰۳ در شهرستان مشهد به بهره برداری می رسد. او تاکید کرد: این تعداد پروژه با سرمایه گذاری مبلغ ١٣٩ میلیارد و ١٣٠ میلیون و ٧٨٢ ریال با احتساب ارزش زمین پروژه و در قالب مجتمع گردشگری، هتل یک ستاره، هتل آپارتمان درجه یک و چهار دفتر خدمات مسافرتی در مشهد مقدس به بهره برداری خواهد رسید. " امیر کلالی " افزود : با افتتاح این ۷ پروژه تعداد ۵۹۲ اشتغال جدید به نیروهای شاغل در صنعت گردشگری مشهد مقدس اضافه خواهد شد. او گفت : مشهد مقدس به دلیل وجود مضجع شریف رضوی و جاذبه های فرهنگی ، تاریخی و ادبی منحصر به فرد همواره پذیرای خیل عظیم زائران و گردشگران بین المللی و داخلی بوده و با داشتن ۲۳۴۰ تاسیس گردشگری ، از ظرفیت خوبی برای میزبانی از گردشگران و زائران برخوردار بوده است. رئیس اداره میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی مشهد در پایان گفت : مشهد مقدس با ثبت ۹ رویداد گردشگری در سطوح ملی، استانی و محلی، دارای ظرفیت عظیمی برای افزایش ماندگاری زائر و برگزاری رویدادها در بین مراکز استان های کشور است.
ایجاد شده: 18/بهمن/1403 آخرین ویرایش: 18/بهمن/1403 اخبار داخلی
به گزارش ایتنا ؛ " ابوطالب قاسمی " مدیرکل مطالعات، آموزش و برنامهریزی گردشگری گفت : دوره آموزشی گردشگری تعالیبخش ویژه خدام حرمهای مطهر با هدف ارتقای مهارتهای حرفهای خدام در زمینه تورگردانی مذهبی با همکاری حرم مطهر شاهچراغ و حمایت ستاد گردشگری حوزه علمیه برگزار میشود. وی افزود : اهم سرفصلهای در نظر گرفته شده شامل شناخت صنعت گردشگری از نگاه گردشگران، آشنایی با تاریخچه و معماری حرمهای مقدس، بررسی فلسفه و زیباییشناسی معماری ایرانی اسلامی، روششناسی پاسخگویی به سوالات دینی گردشگران و نیز تور عملی و روشهای تورگردانی در سایتهای مذهبی کشور به شمار می آیند. او تاکید کرد : خدام حرمها بهعنوان سفیران ایران در عرصه بینالمللی، میتوانند با برخورداری از مهارتهای جدید در این دوره به ارتقاء تجربه گردشگران و معرفی فرهنگ و تمدن ایران اسلامی در سطح جهانی کمک کنند. مدیرکل مطالعات، آموزش و برنامهریزی گردشگری در پایان گفت : این دورهها نهتنها مهارتهای تخصصی خدام را افزایش میدهد، بلکه به گسترش تعاملات فرهنگی و تقویت تصویر مثبت ایران در جهان کمک خواهد کرد.
ایجاد شده: 16/بهمن/1403 آخرین ویرایش: 16/بهمن/1403 اخبار داخلی
به گزارش ایتنا ؛ صبح امروز دوشنبه ۱۵ بهمن ماه ۱۴۰۳ جلسه كميته برنامه ريزى جامعه حرفه ای هتلداران ایران با حضور دبيران كميته هاى تخصصى در محل هتل باباطاهر تهران برگزار شد.
ایجاد شده: 15/بهمن/1403 آخرین ویرایش: 15/بهمن/1403 اخبار داخلی
به گزارش ایتنا ؛ همزمان با نمایشگاه فیتور۲۰۲۵ دومین نشست شگرف با حضور جمعی از متخصصین و فعالان گردشگری در هتل ملیا کاستیا برگزار شد. در ابتدای این نشست صمیمانه پروفسور جعفری رئیس هیئت مدیره شگرف با بیان اینکه همکنون تعداد اعضای شبکه متخصصین گردشگری فارسی زبان نزدیک به ۵۰۰ نفر می باشد که زبان فارسی و تخصص گردشگری از مهمترین عوامل حضور علاقه مندان به همکاری با این شبکه است. در ادامه به بیان اهداف و برنامه های شگرف پرداخته و تاکید داشتند که درآینده جوایز سالانه شگرف برای پایان نامه های برتر و افراد تاثیر گذار براساس شاخص های تعیین شده اعطا خواهدشد. در ادامه با توجه به پنجاهمین سالگرد فعالیت UNtourism مطالبی درخصوص نحوه شکل گیری، اهداف و تغییرات این نهاد در۵ دهه گذشته پرداختند، سپس تصاویری از تولد شگرف درسال۲۰۲۲، تصاویر پخش شده در تاجیکستان و تصاویر انیمیشنی از روشهای همکاری علم و عمل به نمایش گذاشته شد. در ادامه " حسن تقی زاده انصاری " نایب رئیس هیئت مدیره شگرف مطالبی پیرامون اقدامات، وبینارها، فعالیت کمیته ها و توافق نامه های پیش روی شگرف توضیحاتی ارائه دادند. وی حضور حدودا ۱۵۰ میلیون فارسی زبان در نقاط مختلف جهان را فرصتی مغتنم برای به اشتراک گذاشتن دانش و تجربه متخصصین این عرصه از طریق شگرف دانستند. در ادامه " شفیعی شکیب " رئیس جامعه تورگردانان در خصوص ضرورت توجه به میراث ناملوس و تجارب معرفی آن دربسته های سفر با توجه به وجودآداب، رسوم، فرهنگ و هنر در مقاصد مختلف فارسی زبان مطالبی ارائه نمودن. سپس " مظفری " از مدیران گردشگری شهرداری، منطقه عباس آباد پیرامون نشست جهانی گردشگری شهری که در سال جاری میلادی باحمایتUNtourism برگزار میشود گزارشی کامل ارائه نمودند و از شگرف و متخصصین گردشگری فارسی زبان برای حمایت و همفکری در برگزاری این رویداد دعودت نمودند،و در ادامه از زحمات پروفسور جعفری با اعطای هنردستی از ایشان تجلیل نمودند. 🧊 در ادامه نشست " کیانوش محرابی " عضو هیئت مدیره فدراسیون رفتینگ جهانی پیرامون رویداد جهانی گردشگری آبی که در یک ماه گذشته برگزار شده بود گزارشی ارائه نمودند، در انتهای نشست اعضای شرکت کننده به تبادل نظر و گفتگو پرداختند.
ایجاد شده: 14/بهمن/1403 آخرین ویرایش: 14/بهمن/1403 اخبار داخلی
به گزارش ایتنا ؛ " انوشیروان محسنی بندپی " معاون گردشگری کشور در نشست هماهنگی برگزاری هجدهمین نمایشگاه بینالمللی گردشگری گفت : یکی از راههای تبلیغی ما برای مقابله با موضوع ایران هراسی، برگزاری نمایشگاه گردشگری است. درخواست ما از سایر وزارتخانهها این بود که در برگزاری این نمایشگاه ما را همراهی کنند. وی افزود : در همین راستای یک روز از نمایشگاه گردشگری را به گردشگری سلامت اختصاص دادیم. او گفت : نمایشگاه گردشگری میتواند تحولات خوبی را در همه ابعاد حاصل کند و درشناساندن قابلیتهای گردشگری کشور مؤثر باشد. معاون گردشگری کشور تاکید کرد : در حال حاضر برای ۱۲ کشور در نمایشگاه گردشگری غرفه اختصاص داده شده است.
ایجاد شده: 13/بهمن/1403 آخرین ویرایش: 13/بهمن/1403 اخبار داخلی
به گزارش ایتنا ؛ «جشن سده» ۱۵ آذر ماه ۱۴۰۲ به عنوان بیستوچهارمین عنصر میراث فرهنگی ناملموس ایران و در پروندهای مشترک با تاجیکستان، در فهرست جهانی میراث ناملموس یونسکو ثبت شد. در طول این دو سال، بسیاری از کارشناسان و میراثدوستان بر این عقیده بودهاند که «سده» با پیشینه تاریخی و رویکرو فرهنگی و آیئنی که دارد، به عنوان یک جشن ملی باید بدون در نظر گرفتن مذهب، به صورت گسترده و با حضور عموم مردم برگزار شود، اما این جشن باستانی هر سال کوچکتر شده، به فضاهای روستایی کشانده شده و یا فقط با حضور زرتشتیان برگزار شده است.
ایجاد شده: 11/بهمن/1403 آخرین ویرایش: 11/بهمن/1403 اخبار داخلی
به گزارش سرویس خارجی ایتنا ؛ بر اساس دادههای CoStar، صنعت هتلداری ایالات متحده در هفته منتهی به ۱۸ ژانویه ۲۰۲۵، در مقایسه با مدت مشابه سال قبل، عملکرد مثبتی داشته است. این بهبود به دلیل تغییرات تقویمی مرتبط با روز مارتین لوتر کینگ بوده است. شاخصهای کلیدی عملکرد (۱۲-۱۸ ژانویه): نرخ اشغال: ۵۵.۸٪ (افزایش ۶.۷٪) میانگین نرخ روزانه (ADR): ۱۵۵.۸۱ دلار (افزایش ۱۰.۰٪) درآمد هر اتاق در دسترس (RevPAR): ۸۶.۹۳ دلار (افزایش ۱۷.۴٪) عملکرد بازارهای برتر: سان فرانسیسکو : بیشترین افزایش در هر سه شاخص کلیدی را تجربه کرد ؛ نرخ اشغال: ۷۱.۲٪ (افزایش ۳۵.۹٪) میانگین نرخ روزانه (ADR) : ۶۲۵.۹۸ دلار (افزایش ۲۳۰٪) درآمد هر اتاق در دسترس (RevPAR): ۴۴۵.۸۵ دلار (افزایش ۳۴۸.۳٪) این عملکرد به دلیل برگزاری کنفرانس مراقبتهای بهداشتی J.P. Morgan در این شهر بوده است. واشنگتن، دی.سی.: پیش از مراسم تحلیف ریاستجمهوری، دومین افزایش بزرگ در ADR و RevPAR را ثبت کرد ؛ میانگین نرخ روزانه (ADR): ۲۲۱.۶۲ دلار (افزایش ۵۲.۸٪) درآمد هر اتاق در دسترس (RevPAR): ۱۳۱.۱۶ دلار (افزایش ۸۳.۹٪)
ایجاد شده: 7/بهمن/1403 آخرین ویرایش: 7/بهمن/1403 اخبار خارجی
ماهیت صنایع دستی در کنار مهارت و خلاقیت هنرمندان سازنده آنها ، بیانگر هویت تاریخی و فرهنگی یک سرزمین و در حقیقت شناسنامه هر جغرافیایی می باشد. ایجاد پیوند بین دو بخش اشتغال زا و درآمدی شامل صنایع دستی و گردشگری ، ترکیب طلایی را جهت فعال نمودن فرصت های درآمدی خاموش در هتل فراهم می سازد . مالکان و مدیران هتل ها همواره در برنامه ریزی منابع درآمدی و سودآوری خود فقط به کسب درآمد از اقامت و پذیرایی و یا به کاهش هزینه های جانبی و عملیاتی در هتل ها می اندیشند . حال اینکه در هتل ها و مراکز گردشگری ، فرصت های درآمدی خاموشی وجود دارد که می توان با اندکی برنامه ریزی و آماده سازی ، فرصت های درآمدی بیشتری را در آن مکانها فراهم آورد. یکی از ظرفیت های مغفول مانده در این بخش، استفاده از صنایع دستی در مراکز گردشگری است که با برنامه ریزی درست ضمن ایجاد فرصت درآمدی جدید ، نقش مهمی در معرفی پتانسیل های هویتی هر منطقه و ایجاد فرصت شغلی و کسب درآمد پایدار فراهم می سازد. اما پرسش این است که چگونه میتوان برای تحقق این امر در هتل ها برنامه ریزی نمود. در ادامه چند راهکار برای فعال نمودن این ظرفیت های خاموش درآمدی ارایه خواهد شد: ایجاد فروشگاه های صنایع دستی: راه اندازی فروشگاه ها و غرفه های صنایع دستی در فضاهای مختلف هتل از جمله لابی ، ظرفیت خوبی برای عرضه و معرفی محصولات صنایع دستی هر شهری می باشد. قوانین حمایتی موجود در معافیت های مالیاتی و خدماتی ، انگیزه مناسبی برای راه اندازی فروشگاهها ی صنایع دستی در هتل و کسب درآمد از این محل فراهم ساخته است. ایجاد کارگاه های آموزشی صنایع دستی در لابی هتل ها: کارگاه های کوتاه مدت آموزشی ضمن ایجاد فضای خلاقانه برای مهمانان هتل ، آنها را با فرهنگ بومی و سوغاتی های دست ساز منطقه آشنا می سازد. وفاداری مهمان و میل به بازگشت مجدد به آن هتل برای اقامت در آینده را نیز فراهم می سازد. برگزاری نمایشگاه های موقت در هتل ها: نمایشگاه های دوره ای برای ارایه کار هنرمندان محلی ، ضمن ایجاد حس حمایتی برای هنرمندان صنایع دستی منطقه ، درآمدهای خوبی را هم برای هتل و هم برای هنرمندان ایجاد می کند. تزئین هتل با محصولات صنایع دستی: استفاده از صنایع دستی در دکوراسیون هتل ها مانند نصب فرش های دست باف در لابی ، گلدان های سفالی و هنری در اتاق ها و راهروها هم به زیبایی هتل می افزاید و هم الهام بخش خرید صنایع دستی به مهمانان هتل ها خواهد بود. تهیه هدایای سفارشی برای مهمانان ویژه و وفادار از صنایع دستی: تهیه و اهداء هدایای سفارشی در قالب صنایع دستی ، تجربه اقامت در هتل ها را خاص تر و ویژه تر می سازد و لازم است در ورود مجدد مهمانان یا به مناسبت های خاص برای مهمانان ویژه تهیه و ارسال گردد. راه اندازی تورهای گردشگری بازدید از کارگاه های صنایع دستی برای مهمانان: تورهای آشناسازی برای بازدید از کارگاه های صنایع دستی محلی برنامه ریزی گردد و از هتل به عنوان نقطه آغازین و مرکز هماهنگی استفاده گردد . این موضوع می تواند با همکاری دفاتر خدمات مسافرتی محلی برنامه ریزی و اجرا گردد . برگزاری جشنواره های دوره ای : جشنواره ها با محوریت صنایع دستی می تواند توجه بیشتر مهمانان را به فرهنگ منطقه جلب کندو همچنین اجرای این اقدامات می تواند محیط هتل را به فضایی جذاب و بستری برای حفظ ، معرفی و کسب درآمد از محل صنایع دستی محلی ایجاد نماید. ✍️ امیرکلالی - رئیس اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی مشهد
ایجاد شده: 6/بهمن/1403 آخرین ویرایش: 6/بهمن/1403 مقالات و یادداشت ها