نتایج جستجو...
درخشش جوان ایرانی در قلب صنعت هتلداری اروپا؛ تقدیر وزیر گردشگری اسپانیا از احسان تقی‌زاده انصاری

درخشش جوان ایرانی در قلب صنعت هتلداری اروپا؛ تقدیر وزیر گردشگری اسپانیا از احسان تقی‌زاده انصاری

به گزارش هتل نیوز؛ در پایان یک پروژه چهار ساله در حوزه مدیریت استعدادها در هتل‌های اسپانیا، جوردی هرئو، وزیر گردشگری اسپانیا، از دستاوردهای دکتر احسان تقی‌زاده انصاری قدردانی کرد. این پروژه با همکاری دانشگاه‌های معتبر شامل دانشگاه پلی‌تکنیک کاتالونیا و دانشگاه پلی‌تکنیک مادرید به انجام رسید. همزمان با این رویداد، گابریل اسکارر، مدیرعامل گروه هتل‌های ملیا، نیز از تلاش‌های نوآورانه این پژوهشگر ایرانی در زمینه توسعه منابع انسانی تجلیل کرد. او بر نقش مؤثر دکتر تقی‌زاده در مدیریت استعدادها تأکید کرد. دکتر احسان تقی‌زاده انصاری که متولد آبان‌ماه ۱۳۷۳ است، از شخصیت‌های جوان و فعال در صنعت گردشگری به شمار می‌رود. او دارای مدارک تحصیلی در مهندسی فناوری اطلاعات و مدیریت بیزینس از دانشگاه‌های برجسته کاتالونیا است.

ایجاد شده: دیروز       آخرین ویرایش: دیروز     اخبار داخلی
گردشگری ایران فقط هتل و بلیط نیست؛
بررسی حوزه‌های فعال در صنعت سفر

گردشگری ایران فقط هتل و بلیط نیست؛ بررسی حوزه‌های فعال در صنعت سفر

✍🏻 فاطمه دکامینی | خبرنگار و دبیر حوزه اطلاعات، آمار و پژوهش های تخصصی گردشگری و هتلداری ایتنا وقتی صحبت از صنعت گردشگری می‌شود، معمولاً نخستین چیزهایی که به ذهن می‌رسند هتل، بلیط هواپیما، آژانس مسافرتی و چند جاذبه تاریخی شناخته‌شده هستند؛ اما گردشگری بسیار گسترده‌تر از این‌هاست. هر سفر، زنجیره‌ای از خدمات و فعالیت‌ها را درگیر می‌کند؛ از حمل‌ونقل و اقامت گرفته تا غذا، خرید، راهنمایی، تفریح، درمان، فناوری و حتی صنایع‌دستی. به همین دلیل، نمی‌توان صنعت گردشگری ایران را تنها با تعداد هتل‌ها یا آژانس‌های مسافرتی سنجید. گردشگری مجموعه‌ای از حوزه‌های به‌هم‌پیوسته است که هرکدام نقش متفاوتی در شکل‌گیری تجربه سفر و ایجاد درآمد دارند. گردشگری ایران چند حوزه فعال دارد؟ برای این پرسش نمی‌توان یک عدد رسمی و قطعی ارائه کرد؛ زیرا حوزه‌های گردشگری بر اساس معیارهای مختلف دسته‌بندی می‌شوند. گاهی تقسیم‌بندی بر اساس نوع سفر انجام می‌شود و گاهی بر اساس خدمات و کسب‌وکارهای مرتبط با سفر. با این حال، می‌توان گفت صنعت گردشگری ایران دست‌کم در حدود ۱۵ حوزه اصلی فعالیت دارد. برخی از این حوزه‌ها سابقه‌ای طولانی و ساختار نسبتاً تثبیت‌شده دارند و برخی دیگر، با وجود ظرفیت فراوان، هنوز در مراحل ابتدایی توسعه هستند. ۱. اقامت و هتلداری اقامت یکی از پایه‌های اصلی گردشگری است. هتل‌ها، هتل‌آپارتمان‌ها، مهمان‌پذیرها، اقامتگاه‌های بوم‌گردی، خانه‌های سنتی، کمپ‌ها و مجموعه‌های اقامتی مختلف در این حوزه قرار می‌گیرند. در سال‌های اخیر، اقامتگاه‌های بوم‌گردی نقش مهمی در معرفی فرهنگ، معماری، غذا و سبک زندگی مناطق مختلف ایران داشته‌اند. با این حال، کمبود اقامتگاه استاندارد در برخی مقاصد، تفاوت کیفیت خدمات و ضعف در آموزش نیروی انسانی همچنان از چالش‌های این بخش است. ۲. حمل‌ونقل گردشگری حمل‌ونقل، حلقه اتصال میان مبدأ و مقصد است. حمل‌ونقل هوایی، ریلی، جاده‌ای و دریایی، خودروهای اجاره‌ای، تاکسی‌های گردشگری و اتوبوس‌های تور، همگی در این حوزه قرار می‌گیرند. ایران به دلیل وسعت جغرافیایی و پراکندگی جاذبه‌ها، به شبکه حمل‌ونقل کارآمد نیاز دارد. دسترسی آسان، ایمنی، قیمت مناسب، کیفیت خدمات و اتصال شهرهای کوچک به مقاصد گردشگری، نقش مهمی در توسعه این صنعت دارند. ۳. آژانس‌ها و دفاتر خدمات مسافرتی آژانس‌های مسافرتی از قدیمی‌ترین بازیگران صنعت گردشگری ایران هستند. فروش بلیط، رزرو هتل، طراحی تور، ارائه خدمات مسافرتی، برنامه‌ریزی سفر و امور مرتبط با ویزا از جمله فعالیت‌های این حوزه است. البته با گسترش پلتفرم‌های آنلاین، نقش آژانس‌ها در حال تغییر است. مسافر امروزی تنها به دنبال خرید بلیط نیست؛ بلکه به برنامه سفر منسجم، خدمات مطمئن و تجربه‌ای متناسب با نیازهای شخصی خود توجه دارد. ۴. گردشگری فرهنگی و تاریخی ایران از نظر میراث تاریخی و فرهنگی، یکی از کشورهای مهم جهان به شمار می‌رود. بناهای تاریخی، موزه‌ها، بازارهای سنتی، آیین‌ها، جشن‌ها، صنایع‌دستی و معماری شهرهای مختلف، ظرفیت گسترده‌ای برای جذب گردشگر دارند. شهرهایی مانند اصفهان، شیراز، یزد، کاشان، کرمان، تبریز و همدان نمونه‌هایی از مقاصد فرهنگی و تاریخی ایران هستند. حفاظت از آثار، معرفی حرفه‌ای، آموزش راهنمایان و ایجاد تجربه‌های جذاب، برای رونق این حوزه ضروری است. ۵. طبیعت‌گردی و اکوتوریسم تنوع اقلیمی ایران، امکان شکل‌گیری انواع فعالیت‌های طبیعت‌گردی را فراهم کرده است. جنگل‌های شمال، کویرهای مرکزی، سواحل جنوبی، کوهستان‌ها، آبشارها، غارها و مناطق حفاظت‌شده، بخشی از این ظرفیت را تشکیل می‌دهند. کویرنوردی، جنگل‌پیمایی، پرنده‌نگری، غارنوردی و بازدید از مناطق طبیعی، در سال‌های اخیر مورد توجه بیشتری قرار گرفته‌اند. البته توسعه طبیعت‌گردی باید همراه با حفاظت از محیط‌زیست باشد؛ در غیر این صورت، افزایش گردشگر می‌تواند به تخریب طبیعت، تولید زباله و آسیب به منابع محلی منجر شود. ۶. گردشگری سلامت گردشگری سلامت یکی از حوزه‌های آینده‌دار ایران است. خدمات پزشکی، دندان‌پزشکی، درمان ناباروری، جراحی، زیبایی، آب‌درمانی و برخی خدمات مرتبط با سلامت جسم و روان در این حوزه قرار می‌گیرند. وجود پزشکان متخصص، هزینه‌های رقابتی و ظرفیت مراکز درمانی، ایران را به مقصدی بالقوه برای گردشگران سلامت تبدیل کرده است. با این حال، رشد این حوزه به هماهنگی میان بیمارستان‌ها، شرکت‌های تسهیلگر، هتل‌ها، مترجمان و نهادهای گردشگری نیاز دارد. ۷. گردشگری زیارتی گردشگری زیارتی از ریشه‌دارترین انواع سفر در ایران است. شهرهایی مانند مشهد، قم و شیراز هر ساله میزبان تعداد زیادی از زائران داخلی و خارجی هستند. این نوع گردشگری می‌تواند با حوزه‌هایی مانند گردشگری فرهنگی، تاریخی، خرید و خوراک ترکیب شود. توسعه خدمات اقامتی، حمل‌ونقل، اطلاع‌رسانی چندزبانه و مدیریت مناسب جمعیت، از نیازهای اصلی این بخش است. ۸. گردشگری روستایی و عشایری روستاها و مناطق عشایری ایران فرصت منحصربه‌فردی برای تجربه زندگی بومی، غذاهای محلی، صنایع‌دستی، کشاورزی و آیین‌های سنتی فراهم می‌کنند. اقامت در خانه‌های محلی، مشارکت در فعالیت‌های روزمره مردم، بازدید از مزارع و خرید محصولات بومی، از جذابیت‌های گردشگری روستایی و عشایری است. این حوزه می‌تواند به ایجاد اشتغال، افزایش درآمد خانوارها و کاهش مهاجرت از روستاها کمک کند؛ مشروط بر اینکه جامعه محلی سهم واقعی از درآمد گردشگری داشته باشد. ۹. گردشگری ماجراجویانه و ورزشی کوه‌نوردی، صخره‌نوردی، رفتینگ، دوچرخه‌سواری، اسکی، غارنوردی، غواصی و ورزش‌های ساحلی، نمونه‌هایی از گردشگری ماجراجویانه و ورزشی هستند. ایران از نظر کوهستان، بیابان، رودخانه، غار و سواحل ظرفیت زیادی در این زمینه دارد. با این حال، آموزش تخصصی، تجهیزات استاندارد، بیمه و رعایت اصول ایمنی باید در اولویت قرار بگیرد. ۱۰. گردشگری دریایی و ساحلی سواحل دریای خزر، خلیج فارس و دریای عمان ظرفیت مناسبی برای توسعه گردشگری دریایی و ساحلی دارند. قایق‌سواری، غواصی، ماهیگیری تفریحی، ورزش‌های آبی و تفریحات ساحلی از فعالیت‌های این حوزه هستند. با وجود ظرفیت قابل توجه، این بخش همچنان با مشکلاتی مانند کمبود زیرساخت، فصلی بودن فعالیت‌ها، ضعف سرمایه‌گذاری و نبود مدیریت یکپارچه سواحل روبه‌رو است. ۱۱. گردشگری خوراک غذا فقط بخشی از نیاز سفر نیست؛ بلکه می‌تواند یکی از جاذبه‌های اصلی مقصد باشد. غذاهای محلی، شیرینی‌ها، نوشیدنی‌های سنتی، بازارهای غذا، رستوران‌های بومی و جشنواره‌های خوراک، در این حوزه قرار می‌گیرند. تنوع آشپزی در شمال، جنوب، غرب، شرق و مرکز ایران، فرصت بزرگی برای توسعه مسیرهای گردشگری خوراک فراهم کرده است. معرفی حرفه‌ای غذاهای محلی می‌تواند به رونق رستوران‌های بومی، تولیدکنندگان محلی و کسب‌وکارهای کوچک کمک کند. ۱۲. گردشگری خرید و صنایع‌دستی بازارهای سنتی، مراکز تجاری، مناطق آزاد، بازارچه‌های مرزی و فروشگاه‌های صنایع‌دستی، بخشی از ظرفیت گردشگری خرید در ایران هستند. فرش، سفال، گلیم، خاتم‌کاری، میناکاری، محصولات چرمی و دیگر صنایع‌دستی می‌توانند به سوغات و بخشی از تجربه گردشگر تبدیل شوند. کیفیت کالا، بسته‌بندی، امکان پرداخت آسان و دسترسی مناسب، در توسعه این حوزه اهمیت زیادی دارد. ۱۳. گردشگری نمایشگاهی، تجاری و رویدادمحور نمایشگاه‌ها، همایش‌ها، جشنواره‌ها، نشست‌های تخصصی، مسابقات ورزشی و رویدادهای فرهنگی، گروهی از مسافران را با هدفی غیر از تفریح جذب می‌کنند. این نوع گردشگری معمولاً با اقامت برنامه‌ریزی‌شده و هزینه‌کرد بیشتر همراه است و می‌تواند درآمد قابل توجهی برای شهرهای بزرگ ایجاد کند. برگزاری حرفه‌ای رویدادها، توسعه مراکز نمایشگاهی و ارائه خدمات مناسب، لازمه رشد این بخش است. ۱۴. گردشگری آموزشی و علمی دانشجویان، دانش‌آموزان، پژوهشگران و علاقه‌مندان به دوره‌های تخصصی نیز بخشی از بازار گردشگری را تشکیل می‌دهند. بازدید از دانشگاه‌ها، موزه‌ها، مراکز علمی، بناهای تاریخی و مناطق طبیعی می‌تواند در قالب تورهای علمی و آموزشی انجام شود. این حوزه علاوه بر درآمدزایی، در انتقال دانش و معرفی ظرفیت‌های علمی و فرهنگی کشور نقش دارد. ۱۵. فناوری و گردشگری دیجیتال فناوری امروز تقریباً تمام مراحل سفر را تحت تأثیر قرار داده است؛ از جست‌وجوی مقصد و رزرو اقامتگاه تا مسیریابی، خرید بلیت، دریافت نظر کاربران و اشتراک‌گذاری تجربه سفر. پلتفرم‌های رزرو آنلاین، اپلیکیشن‌های گردشگری، تورهای مجازی، بازاریابی دیجیتال، هوش مصنوعی و تولید محتوای گردشگری، بخش مهمی از اقتصاد جدید سفر را شکل می‌دهند. در آینده، رقابت میان مقاصد فقط بر سر داشتن جاذبه‌های بیشتر نخواهد بود؛ بلکه نحوه معرفی و ارائه دیجیتال این جاذبه‌ها نیز اهمیت زیادی خواهد داشت. یک سفر، ده‌ها کسب‌وکار نکته مهم این است که این حوزه‌ها از یکدیگر جدا نیستند. یک گردشگر ممکن است در طول یک سفر از خدمات حمل‌ونقل، اقامت، رستوران، راهنمای محلی، فروشگاه صنایع‌دستی، جاذبه تاریخی و پلتفرم آنلاین استفاده کند. بنابراین، گردشگری را باید یک زنجیره به‌هم‌پیوسته دانست. ضعف در هر بخش می‌تواند بر عملکرد بخش‌های دیگر اثر بگذارد. برای مثال، یک جاذبه تاریخی ارزشمند، بدون دسترسی مناسب، اقامت استاندارد، خدمات راهنمایی و اطلاع‌رسانی حرفه‌ای، نمی‌تواند به مقصدی موفق تبدیل شود. کدام حوزه‌ها نیازمند توجه بیشتری هستند؟ گردشگری فرهنگی و زیارتی در ایران سابقه و فعالیت بیشتری دارند؛ اما حوزه‌هایی مانند گردشگری سلامت، دریایی، ماجراجویانه، روستایی، خوراک و دیجیتال هنوز با ظرفیت واقعی خود فاصله دارند. برای فعال‌تر شدن این بخش‌ها، صرفاً ساخت هتل یا تبلیغ یک جاذبه کافی نیست. توسعه زیرساخت، آموزش نیروی انسانی، تسهیل سرمایه‌گذاری، بهبود قوانین، افزایش کیفیت خدمات، بازاریابی هدفمند و همکاری میان بخش دولتی و خصوصی باید هم‌زمان دنبال شود.

ایجاد شده: سه روز قبل       آخرین ویرایش: سه روز قبل     مقالات و یادداشت ها
جایزه تعالی گردشگری؛ در راه تعالی

جایزه تعالی گردشگری؛ در راه تعالی

✍🏻به قلم | مهدی حسینی وقتی قرار است برای «تعالی» در صنعت گردشگری جایزه بدهیم، بد نیست یک‌بار هم خودِ جایزه را در معرض ارزیابی قرار دهیم؛ چراکه اعتبار یک جایزه، نه با تعداد تندیس‌ها و نه با تعداد مدیران حاضر در مراسم، بلکه با اعتبار فرایند ارزیابی، استقلال داوری و اعتماد ذی‌نفعان ساخته می‌شود. سومین دوره جایزه ملی تعالی صنعت گردشگری در دانشگاه علم و فرهنگ برگزار شد؛ رویدادی که با حضور مدیران ارشد حوزه گردشگری، دانشگاه، جهاد دانشگاهی و فعالان صنعت، تلاش دارد الگویی برای سنجش و ارتقای عملکرد بنگاه‌های گردشگری ارائه کند. اصل چنین اقدامی ارزشمند است، اما هر جایزه‌ای که عنوان «ملی» و «تعالی» را با خود حمل می‌کند، باید بیش از یک مراسم اهدای لوح و تندیس باشد. یکی از پرسش‌های اساسی درباره این جایزه، دقیقاً از همین‌جا آغاز می‌شود: چه کسی آن را تصویب کرده، چه نهادی آن را تأیید می‌کند، چارچوب حقوقی و حرفه‌ای آن چیست، چه کسانی داوری می‌کنند و معیار استقلال آنها چیست؟ همچنین ساختار مالی جایزه، هزینه ثبت‌نام و نحوه مصرف منابع آن باید برای شرکت‌کنندگان و افکار عمومی روشن باشد. طرح این پرسش‌ها به معنای متهم کردن برگزارکنندگان به تخلف نیست؛ برعکس، شفافیت می‌تواند اعتبار جایزه را افزایش دهد. از سوی دیگر، اگر مدل جایزه از الگوهایی مانند EFQM الهام گرفته شده است، باید توجه داشت که تعالی صرفاً مجموعه‌ای از معیارها یا یک فرم ارزیابی نیست. در مدل‌های معتبر، ارزیابی، امتیازدهی، بررسی مستندات، ارزیابی میدانی، ارائه بازخورد و امکان بهبود، بخش جدایی‌ناپذیر فرایند است. در چنین نظامی، «تندیس» نتیجه فرایند ارزیابی است، نه هدف اصلی آن. مسئله دیگر، مرز میان «جایزه»، «ارزیابی» و «اعتباربخشی» است. اگر قرار است یک جایزه، ملی و مرجع تلقی شود، باید مشخص باشد چه جایگاهی در نظام رسمی گردشگری کشور دارد و چه تفاوتی با رتبه‌بندی‌ها، درجه‌بندی‌های قانونی و گواهی‌های حرفه‌ای دارد. «ملی» بودن یک عنوان، به‌خودی‌خود اعتبار حقوقی یا حرفه‌ای ایجاد نمی‌کند؛ این اعتبار باید از حکمرانی شفاف، روش ارزیابی معتبر و پذیرش صنعت حاصل شود. در مراسم اخیر نیز برخی اتفاقات حاشیه‌ای، از جمله طرح موضوع دبیرخانه دائمی و اعطای برخی عناوین و تقدیرها، اهمیت این پرسش را بیشتر کرد که اساساً چه نهادی باید متولی سیاست‌گذاری، نظارت و داوری چنین جایزه‌ای باشد. دبیرخانه دائمی اگر قرار است شکل بگیرد، نباید صرفاً دفتر دائمی برگزاری مراسم باشد؛ باید مغز حرفه‌ای یک نظام مستمر ارزیابی و تعالی باشد. پیشنهاد می‌شود دوره بعد، پیش از هر چیز «منشور حکمرانی جایزه ملی تعالی صنعت گردشگری» تدوین و منتشر شود؛ منشوری که در آن مالکیت و متولی جایزه، ترکیب و اختیارات هیئت سیاست‌گذاری، شرایط داوران، قواعد تعارض منافع، روش امتیازدهی، نحوه اعتراض، ساختار مالی و گزارش شفاف سالانه مشخص باشد. همچنین دریافت جایزه منوط به عبور از حد نصاب‌های روشن باشد و هر شرکت‌کننده الزاماً به دریافت تندیس یا عنوان منجر نشود. این جایزه می‌تواند به یک رویداد معتبر و اثرگذار در صنعت گردشگری تبدیل شود؛ اما برای رسیدن به آن نقطه، شاید مهم‌ترین گام این باشد که پیش از ارزیابی تعالی دیگران، یک‌بار خودِ «جایزه تعالی گردشگری» را ارزیابی کنیم. چنین نگاهی نه مخالفت با جایزه، بلکه دفاع از آینده و اعتبار آن است.

ایجاد شده: پنج روز قبل       آخرین ویرایش: پنج روز قبل     مقالات و یادداشت ها
وقتی هر گردشگر به یک منبع درآمد شهری تبدیل می‌شود

وقتی هر گردشگر به یک منبع درآمد شهری تبدیل می‌شود

به گزارش هتل نیوز؛ شهرهای گردشگرپذیر در سراسر جهان به درآمد حاصل از گردشگری به عنوان ابزاری برای تأمین مالی خدمات عمومی توجه می‌کنند. در سال‌های اخیر، مالیات‌های اقامت و عوارض گردشگری به یکی از منابع مهم تأمین بودجه شهری تبدیل شده‌اند. مقاصدی مانند آمستردام، ونیز، بارسلونا و لیسبون با افزایش مالیات گردشگری تلاش می‌کنند منابع مالی بیشتری برای توسعه زیرساخت‌ها و حمل‌ونقل عمومی فراهم کنند. همچنین، این مالیات‌ها به حفاظت از میراث فرهنگی و حمایت از بازار مسکن اختصاص می‌یابد. رشد سفرهای بین‌المللی پس از همه‌گیری کرونا اهمیت گردشگران را به عنوان یکی از مهم‌ترین منابع درآمدی غیرمالیاتی افزایش داده است. در برخی شهرها، درآمد حاصل از عوارض گردشگری به پروژه‌های آموزشی و خدمات شهری اختصاص می‌یابد. این روند نشان می‌دهد که گردشگری دیگر تنها یک صنعت خدماتی نیست. بلکه به بخشی از مدل تأمین مالی شهرهای بزرگ تبدیل شده است. حضور گردشگران می‌تواند به بهبود کیفیت زندگی ساکنان و توسعه زیرساخت‌های شهری کمک کند.

ایجاد شده: 11/مهر/1405       آخرین ویرایش: 13/مهر/1405     اخبار خارجی
ائتلاف جهانی برای حمایت از کسب‌وکارهای کوچک گردشگری

ائتلاف جهانی برای حمایت از کسب‌وکارهای کوچک گردشگری

به گزارش هتل نیوز؛ شورای جهانی سفر و گردشگری (WTTC) و اتاق بازرگانی بین‌المللی (ICC) به تازگی همکاری جدیدی را آغاز کرده‌اند. این همکاری با هدف تقویت کسب‌وکارهای کوچک و متوسط (SMEs) در صنعت گردشگری شکل گرفته است. این بخش به عنوان ستون فقرات اقتصاد گردشگری در بسیاری از کشورها شناخته می‌شود. این مشارکت بر رفع موانع مختلفی که فعالان کوچک گردشگری با آن مواجه هستند، تمرکز دارد. این موانع شامل پیچیدگی قوانین، محدودیت دسترسی به منابع مالی، کمبود مهارت‌های تخصصی و چالش‌های ناشی از تحول دیجیتال می‌شود. بر اساس این برنامه، دو نهاد بین‌المللی تلاش می‌کنند تا دسترسی بهتر کسب‌وکارهای کوچک به بازارهای جهانی، فناوری‌های نوین و فرصت‌های آموزشی را فراهم کنند. همچنین این همکاری به حمایت از نوآوری، توسعه پایدار و افزایش تاب‌آوری کسب‌وکارها در برابر نوسانات اقتصادی نیز می‌پردازد. کسب‌وکارهای کوچک و متوسط سهم قابل توجهی از زنجیره ارزش گردشگری جهان را در اختیار دارند. این شامل هتل‌های مستقل، اقامتگاه‌های بوم‌گردی، آژانس‌های مسافرتی، راهنمایان گردشگری و شرکت‌های خدماتی می‌شود. تقویت این بخش می‌تواند نقش مهمی در رشد اقتصادی، اشتغال‌زایی و توسعه پایدار مقاصد گردشگری ایفا کند.

ایجاد شده: 11/مهر/1405       آخرین ویرایش: 13/مهر/1405     اخبار خارجی
هوش مصنوعی، ابزاری در دستان فعالان هوشمند گردشگری

هوش مصنوعی، ابزاری در دستان فعالان هوشمند گردشگری

✍🏻راحله قنبری مدیر مسئول انتشارات مهکامه صنعت گردشگری و مهمان‌نوازی در سال‌های اخیر بیش از هر زمان دیگری تحت تأثیر تحول دیجیتال قرار گرفته است؛ تحولی که هوش مصنوعی را از یک فناوری نوظهور به یکی از مؤلفه‌های اثرگذار بر آینده این صنعت تبدیل کرده است. با این حال، مسئله اصلی دیگر صرفاً استفاده از هوش مصنوعی نیست، بلکه چگونگی به‌کارگیری هوشمندانه آن برای خلق ارزش در زنجیره گردشگری و مهمان‌نوازی است. در چنین شرایطی، هوش مصنوعی نباید صرفاً به‌عنوان ابزاری برای خودکارسازی فرایندها یا کاهش نقش نیروی انسانی دیده شود. ارزش واقعی این فناوری زمانی آشکار می‌شود که توان تحلیل داده‌ها و پیش‌بینی الگوریتم‌ها در کنار خلاقیت، تجربه، درک فرهنگی و ارتباط انسانی قرار گیرد. آینده گردشگری را نه حذف انسان، بلکه همکاری میان انسان و فناوری شکل خواهد داد. هوش مصنوعی می‌تواند از مرحله برنامه‌ریزی سفر تا انتخاب مقصد، اقامتگاه، مسیر و فعالیت‌های گردشگری، تجربه‌ای شخصی‌سازی‌شده‌تر برای مسافر ایجاد کند. در صنعت مهمان‌نوازی نیز تحلیل داده‌های میهمانان، پیش‌بینی نیازها، مدیریت منابع و ارائه خدمات متناسب با ترجیحات افراد، ظرفیت آن را دارد که کیفیت تجربه مشتری را ارتقا دهد. البته هوشمندسازی گردشگری تنها به هوش مصنوعی محدود نمی‌شود. اینترنت اشیا، داده‌های بزرگ و فناوری بلاکچین نیز بخشی از اکوسیستم فناوری‌های نوظهور هستند که در کنار یکدیگر می‌توانند ساختار خدمات گردشگری و مهمان‌نوازی را متحول کنند. اما این تحول زمانی پایدار خواهد بود که توسعه فناوری با اصول اخلاقی و مسئولیت اجتماعی همراه شود. حریم خصوصی، امنیت داده‌ها، سوگیری الگوریتمی و نحوه تصمیم‌گیری سامانه‌های هوشمند از جمله مسائلی هستند که نمی‌توان در مسیر دیجیتالی‌شدن گردشگری از کنار آنها عبور کرد. هرچه وابستگی صنعت به داده و الگوریتم افزایش یابد، ضرورت ایجاد چارچوب‌های شفاف برای استفاده مسئولانه از فناوری نیز بیشتر خواهد شد. از این منظر، فعال گردشگری آینده صرفاً کسی نیست که با ابزارهای دیجیتال آشنایی داشته باشد؛ بلکه فردی است که بتواند فناوری را در خدمت شناخت بهتر گردشگر، ارتقای کیفیت خدمات و خلق تجربه‌ای معنادار به کار گیرد. هوشمندی در گردشگری، در توانایی استفاده درست از فناوری معنا پیدا می‌کند، نه صرفاً در دسترسی به آن. انتشار کتاب هوش مصنوعی برای فناوری هوشمند در صنعت گردشگری و مهمان‌نوازی توسط انتشارات مهکامه را می‌توان در همین چارچوب مورد توجه قرار داد؛ اثری که با تمرکز بر کاربردهای هوش مصنوعی و فناوری‌های هوشمند، سه حوزه «هوش مصنوعی و مهمان‌نوازی هوشمند»، «هوش مصنوعی و گردشگری هوشمند» و «هوش مصنوعی و توانمندسازی صنعت خدمات» را بررسی می‌کند. این کتاب با تألیف وینو دکومار شوکلا، آمیت ورما و ژان پائو لوجی لاکاپ و ترجمه دکتر مجتبی جاودان، لیلا زارع و امیر ارغوان و ویراستاری توسط مرضیه قنبری، بر این ایده تأکید دارد که آینده گردشگری در نقطه اتصال هوش ماشینی و ظرفیت‌های انسانی شکل خواهد گرفت؛ جایی که فناوری نه جایگزین انسان، بلکه ابزاری برای توانمندسازی فعالان صنعت و خلق تجربه‌های دقیق‌تر، شخصی‌تر و معنادارتر برای گردشگران است. در نهایت، پرسش اصلی برای صنعت گردشگری این نیست که آیا باید از هوش مصنوعی استفاده کرد یا نه؛ بلکه این است که چگونه می‌توان از آن به شکلی مسئولانه، هدفمند و متناسب با نیازهای واقعی صنعت بهره گرفت. پاسخ به این پرسش، می‌تواند مسیر گذار از «گردشگری دیجیتال» به «گردشگری هوشمند» را هموار کند.

ایجاد شده: 6/مهر/1405       آخرین ویرایش: 6/مهر/1405     مقالات و یادداشت ها
حکمرانی هوشمند گردشگری حلقه مفقوده حکمرانی گردشگری ایران

حکمرانی هوشمند گردشگری حلقه مفقوده حکمرانی گردشگری ایران

✍🏻آزاده عابدین زاده | استاد دانشگاه زیست بوم گردشگری ایران امروز بیش از آن که به شعارهای تازه نیاز داشته باشد، به تغییر در شیوه حکمرانی نیازمند است. جهان گردشگری با سرعتی کم‌سابقه در حال تغییر است؛ رفتار گردشگران نسبت به گذشته تغییر فراوانی کرده، فناوری‌های هوشمند وارد همه مراحل سفر شده‌اند، داده به یکی از مهم‌ترین منابع تصمیم‌سازی تبدیل شده و مقصدهایی که نتوانند آینده را پیش‌بینی و ظرفیت‌های خود را هوشمندانه مدیریت کنند، با هزینه‌های اقتصادی، اجتماعی و محیط‌زیستی بیشتری مواجه خواهند شد. در چنین شرایطی، یکی از مهم‌ترین مفاهیمی که باید در دستور کار سیاستگذاران گردشگری ایران قرار گیرد، «حکمرانی هوشمند گردشگری» است. حکمرانی هوشمند گردشگری را نباید با خرید نرم‌افزار، ایجاد چند سامانه یا راه‌اندازی یک داشبورد مدیریتی اشتباه گرفت. هوشمندسازی پیش از آن که صرفا یک پروژه فناورانه باشد، یک تحول در منطق حکمرانی است؛ یعنی حرکت از تصمیم‌گیری مبتنی بر حدس، گزارش‌های پراکنده و واکنش‌های پس از وقوع مسئله، به تصمیم‌گیری مبتنی بر داده، شواهد، پیش‌بینی و ارزیابی مستمر. سازمان جهانی گردشگری نیز در رویکرد خود نسبت به مقصدهای هوشمند، بر پیوند میان حکمرانی، فناوری، نوآوری، پایداری و دسترس‌پذیری تأکید کرده است. بنابراین، فناوری زمانی برای گردشگری ارزشمند خواهد بود که کیفیت تصمیم‌گیری و کیفیت زندگی جامعه میزبان را ارتقاء دهد، نه این که صرفاً تعداد سامانه‌های دیجیتال دستگاه‌های اجرایی را افزایش دهد. امروز دیگر نمی‌توان با منطق گذشته، گردشگری آینده را اداره کرد. وقتی می‌توان با استفاده از داده‌های رزرو، الگوهای جست‌وجوی گردشگران، وضعیت حمل‌ونقل، ظرفیت اقامتگاه‌ها، تقویم رویدادها، شرایط آب‌وهوایی، میزان مصرف منابع و رفتار گردشگران، افزایش تقاضا را تا حدی پیش‌بینی کرد، چرا باید منتظر بمانیم تا یک مقصد با ازدحام، ترافیک، کمبود خدمات، افزایش پسماند یا نارضایتی جامعه محلی مواجه شود و سپس برای حل مسئله وارد عمل شویم؟ حکمرانی هوشمند دقیقاً از همین نقطه آغاز می‌شود: دولت باید پیش از آن که مسئله به بحران تبدیل شود، نشانه‌های آن را ببیند و امکان مداخله به‌موقع داشته باشد. در این نگاه، داده هدف نیست؛ داده ماده اولیه حکمرانی است. مسیر صحیح باید از «داده» به «اطلاعات»، از اطلاعات به «تحلیل»، از تحلیل به «هوش تصمیم‌یار»، از آنجا به «تصمیم و اقدام» و در نهایت به «ارزیابی و اصلاح» برسد. اگر این زنجیره کامل نشود، حتی بزرگ‌ترین حجم داده نیز نمی‌تواند کیفیت حکمرانی را تضمین کند. مسئله امروز بسیاری از نظام‌های مدیریتی، فقدان مطلق اطلاعات نیست؛ بلکه ناتوانی در تبدیل اطلاعات پراکنده به تصمیم مشترک، به‌موقع و قابل سنجش است. از این منظر، یکی از الزامات جدی گردشگری ایران ایجاد یک زیرساخت ملی داده‌های گردشگری است؛ زیرساختی که بتواند داده‌های دستگاه‌های مختلف، بخش خصوصی، مقاصد، مراکز اقامتی، حمل‌ونقل، جاذبه‌ها و سایر اجزای زنجیره گردشگری را با استانداردهای مشترک گردآوری و قابل تحلیل کند. این نظام البته باید هم‌زمان با مالکیت داده، امنیت اطلاعات و حریم خصوصی شهروندان و گردشگران نیز سازگار باشد. کشور نمی‌تواند برای سیاستگذاری گردشگری، مجموعه‌ای از آمارهای پراکنده داشته باشد و انتظار داشته باشد که از دل این پراکندگی، سیاستی یکپارچه و هوشمند استخراج گردد. گام بعدی، ایجاد ظرفیت هوش تصمیم‌یار برای مقاصد گردشگری است. هوش مصنوعی نباید صرفاً به ابزاری برای تولید محتوا، تبلیغات یا پاسخ‌گویی خودکار تقلیل پیدا کند. ارزش واقعی آن زمانی آشکار می‌شود که بتواند به مدیر مقصد در پیش‌بینی تقاضا، مدیریت جریان گردشگران، شناسایی نقاط ازدحام، تحلیل رضایت گردشگران و ساکنان، پیش‌بینی فشار بر زیرساخت‌ها و ارزیابی پیامدهای تصمیمات کمک کند. آینده مدیریت مقصد، آینده تصمیم‌گیری با داده است؛ اما تصمیم نهایی همچنان باید در چارچوب مسئولیت انسانی، شفافیت و پاسخ‌گویی عمومی اتخاذ شود. در این میان، نباید اجازه داد تحول دیجیتال گردشگری به پروژه‌ای برای چند مجموعه بزرگ تبدیل شود. اگر فناوری فقط در اختیار هتل‌های زنجیره‌ای، شرکت‌های بزرگ، پلتفرم‌های قدرتمند و مقاصد برخوردار از منابع مالی قرار گیرد، شکاف میان سرمایه داران کلان و کسب‌وکارهای خرد بیشتر خواهد شد. اقامتگاه بوم‌گردی، روستای گردشگری، راهنمای محلی، صنعتگر، رستوران کوچک و کارآفرین محلی نیز باید بتواند از مزایای فناوری، داده و بازار دیجیتال بهره‌مند شود. هوشمندسازی زمانی معنا دارد که در سراسر زنجیره ارزش گردشگری توزیع شود، نه این که خود به عامل تازه‌ای برای تمرکز فرصت‌ها و بی عدالتی تبدیل شود. موضوع مهم دیگر، تجربه گردشگر است. گردشگری آینده تنها درباره افزایش تعداد گردشگران نیست؛ درباره افزایش کیفیت تجربه، توزیع مناسب جریان سفر، کاهش فشار بر مقصد و ایجاد ارزش پایدار برای جامعه میزبان است. بنابراین، سیاستگذاری باید از پرسش ساده «چگونه گردشگر بیشتری جذب کنیم؟» عبور کند و به پرسش دقیق‌تر «چگونه گردشگر مناسب را در زمان مناسب، با ظرفیت مناسب و تجربه‌ای باکیفیت وارد مقصد کنیم؟» برسد. این تغییر پرسش، در ظاهر ساده است، اما در عمل می‌تواند فلسفه و رویکرد سیاستگذاری گردشگری را تغییر دهد. حکمرانی هوشمند همچنین بدون مشارکت ذی‌نفعان کامل نیست. دولت نمی‌تواند درباره مقصدی تصمیم بگیرد که جامعه محلی، بخش خصوصی، فعالان گردشگری و گردشگران آن در فرایند تصمیم‌سازی حضور ندارند. داده‌های رسمی، داده‌های کسب‌وکارها، تجربه جامعه محلی و بازخورد گردشگران باید در یک نظام تصمیم‌گیری قابل اعتماد کنار یکدیگر قرار گیرند. حکمرانی هوشمند، دولت را از مرکز همه تصمیم‌ها کنار نمی‌زند؛ بلکه نقش آن را از «تصمیم‌گیرنده منفرد» به «طراح، هماهنگ‌کننده، تنظیم‌گر و تضمین‌کننده منافع عمومی» ارتقاء و جایگاه سنتی در مقابل مردم به مرتبه در کنار مردم تغییر می‌دهد. در عین حال، هوشمندسازی بدون اخلاق و مسئولیت می‌تواند مسئله‌ساز شود. هرچه وابستگی گردشگری به داده و هوش مصنوعی بیشتر می‌شود، موضوعاتی مانند حریم خصوصی، امنیت اطلاعات، شفافیت الگوریتم‌ها، تبعیض احتمالی، مالکیت داده و مسئولیت تصمیم‌های فناورانه نیز اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. دولت باید پیش از گسترش استفاده از فناوری‌های هوشمند، قواعد بازی را روشن کند. اعتماد عمومی، سرمایه‌ای است که اگر در مسیر تحول دیجیتال آسیب ببیند، با هیچ فناوری‌ای این سرمایه اجتماعی ارزشمند به‌سادگی بازسازی نخواهد شد. از این منظر، اگر قرار است جهت‌گیری‌های جهانی گردشگری در سال ۲۰۲۶ میلادی برای ایران فرصتی برای باز طراحی باشد، نباید آن را در سطح یک مناسبت، همایش، پوستر یا مجموعه‌ای از سخنرانی‌ها تنزیل بدهیم. فرصت واقعی آن است که این گفتمان به یک دستورکار اجرایی تبدیل شود: ایجاد نظام ملی داده‌های گردشگری، اتصال داده‌های دستگاه‌های مرتبط، توسعه هوش تصمیم‌یار مقصد، حمایت فناورانه از کسب‌وکارهای کوچک، ارتقای تجربه گردشگر، مشارکت واقعی جامعه محلی و تدوین چارچوب حکمرانی احیاءگر برای هوش مصنوعی. دولت در این مسیر باید یک پرسش ساده اما تعیین‌کننده را از خود بپرسد: آیا تصمیم‌های امروز ما بر اساس تصویری از گذشته اتخاذ می‌شوند یا بر اساس شناختی از آینده؟ اگر پاسخ، همچنان عمدتاً گذشته باشد، حتی پیشرفته‌ترین فناوری‌ها نیز تحول واقعی ایجاد نخواهند کرد. فناوری زمانی ارزشمند است که به دولت امکان دهد زودتر ببیند، دقیق‌تر تحلیل کند، مسئولانه‌تر تصمیم بگیرد و سریع‌تر اصلاح کند. گردشگری ایران برای عبور از مسائل مزمن خود بیش از هر چیز به یک تغییر پارادایم نیاز دارد؛ از مدیریت واکنشی به مدیریت پیش‌نگر، از جزیره‌ای عمل کردن به حکمرانی یکپارچه، از گزارش‌محوری به داده‌محوری، از تصمیم‌گیری متمرکز به مشارکت ذی‌نفعان و از سنجش صرف تعداد گردشگران به سنجش ارزش اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و محیط‌زیستی گردشگری. دولت هوشمند در گردشگری دولتی نیست که بیشترین سامانه را ساخته باشد؛ دولتی است که بهتر می‌بیند، دقیق‌تر می‌سنجد، زودتر پیش‌بینی می‌کند، شفاف‌تر تصمیم می‌گیرد، مسئولانه‌تر مداخله می‌کند و نتیجه تصمیم خود را اندازه می‌گیرد. اگر قرار است گردشگری ایران سهم شایسته‌ای از اقتصاد آینده داشته باشد، نقطه آغاز آن نه یک سامانه جدید، بلکه اصلاح شیوه حکمرانی است. آینده گردشگری را تعداد تصمیم‌هایی که می‌گیریم تعیین نمی‌کند؛ کیفیت تصمیم‌هایی تعیین می‌کند که بر پایه داده، دانش، فناوری و مشارکت جامعه اتخاذ می‌شوند.

ایجاد شده: 5/مهر/1405       آخرین ویرایش: 5/مهر/1405     مقالات و یادداشت ها
مجموعه‌های گردشگری به خودروهای دارای پلاک گردشگری مجهز می‌شوند

مجموعه‌های گردشگری به خودروهای دارای پلاک گردشگری مجهز می‌شوند

به گزارش هتل نیوز؛ دولت برای حمایت از نوسازی و توسعه تاسیسات گردشگری، مجموعه‌ای از مشوق‌ها و تسهیلات بانکی را طراحی کرده است. همچنین، تخفیف‌های عوارض شهرداری نیز در نظر گرفته شده است. با رونمایی از سازوکار «پلاک گردشگری»، مجموعه‌های گردشگری قادر خواهند بود خودروهای مورد نیاز خود را برای خدمات جابه‌جایی مسافران تامین کنند. در راستای کاهش بوروکراسی، 54 اختیار وزارتخانه به استانداری‌ها تفویض شده است. این اقدام به استانداران این امکان را می‌دهد که موانع پروژه‌ها را سریع‌تر برطرف کنند. توسعه گردشگری باید فراتر از ساخت هتل‌های پنج‌ستاره باشد. گسترش هتل‌های متنوع، اقامتگاه‌های بوم‌گردی و دهکده‌های گردشگری نیز در دستور کار قرار دارد. سرمایه‌گذارانی که با محدودیت منابع مواجه هستند، می‌توانند با جذب شرکای جدید و استفاده از ظرفیت‌های موجود، اجرای طرح‌های خود را ادامه دهند.

ایجاد شده: 2/مهر/1405       آخرین ویرایش: 2/مهر/1405     اخبار داخلی
بازطراحی صنعت سفر با هوش مصنوعی؛ هم‌افزایی الگوریتم و هویت انسانی در افق ۲۰۲۶

بازطراحی صنعت سفر با هوش مصنوعی؛ هم‌افزایی الگوریتم و هویت انسانی در افق ۲۰۲۶

✍🏻حسن تقی‌زاده انصاری | کارآفرین گردشگری و نایب‌رئیس شبکه جهانی متخصصین گردشگری فارسی‌زبان (شگرف) 📌 به بهانه روز جهانی گردشگری ۲۰۲۶ شعار روز جهانی گردشگری در سال ۲۰۲۶ («دستورکار دیجیتال و هوش مصنوعی برای بازطراحی گردشگری») صنعت سفر را با یک پرسش بنیادی مواجه می‌کند: آیا هوش مصنوعی صرفاً ابزاری برای سرعت‌بخشی به خدمات است، یا پیش‌ران بازتعریف شیوه تصمیم‌گیری، مدیریت مقصد و خلق تجربه؟ مفهوم «بازطراحی» فراتر از دیجیتالی‌سازی ساده است؛ این واژه دعوت به بازاندیشی در شالوده‌های برنامه‌ریزی و حکمرانی گردشگری دارد. ۱. گذار از ابزار اجرایی به شریک تصمیم‌ساز فناوری‌های پیشین (مانند رزرو آنلاین و نقشه‌های دیجیتال) اجرای تصمیمات انسان را آسان می‌کردند. در مقابل، هوش مصنوعی در «شکل‌گیری و کیفیت تصمیم» مداخله می‌کند: برای گردشگر: برنامه‌ریزی کاملاً شخصی‌سازی‌شده بر اساس بودجه، زمان و علایق. برای فعالان صنعت: پیش‌بینی دقیق تقاضا و مدیریت بهینه منابع. برای مدیران مقصد: تحلیل کلان‌داده‌ها جهت مدیریت پیش‌دستانه جریان جمعیت و جلوگیری از بحرانِ بیش‌گردشگری (Overtourism). ۲. واقعیت‌های امروز بازار جهانی توسعه هوش مصنوعی از یک ایده ذهنی به نقشه راه عملیاتی تبدیل شده است: بخش دولتی: کشورهایی مانند سنگاپور (با زیرساخت‌های متکی بر همکاری با OpenAI)، اسپانیا (با تمرکز بر کنترل هوشمند جریان مسافر) و ژاپن (پیوند رباتیک با حکمرانی پایدار) الگوهای نوینی ارائه داده‌اند. بخش خصوصی: پلتفرم‌های بزرگی نظیر Booking و Expedia هوش مصنوعی را در فرایند برنامه‌ریزی یکپارچه کرده‌اند؛ هرچند رفتار بازار نشان می‌دهد مسافران در مرحله خرید نهایی همچنان به «اعتبار برندها» تکیه می‌کنند. همچنین برنامه‌هایی مانند کاهش ضایعات غذایی در زنجیره‌های هتلداری (مانند Iberostar)، کارکرد این فناوری را در ارتقای پایداری به اثبات رسانده است. ۳. چالش‌ها و الزامات حکمرانی مسئولانه فناوری بدون چارچوب اخلاقی می‌تواند آسیب‌زا باشد. ریسک‌هایی چون بازتولید داده‌های نادرست گذشته، تشدید تمرکز مسافر در مقاصد محبوب، نقض حریم خصوصی و افزایش «شکاف دیجیتال» میان کسب‌وکارهای بزرگ و کوچک، نیازمند مداخله هوشمندانه است. ذی‌نفعان، نقش و مسئولیت کلیدی دولت‌ها و سیاست‌گذاران: ایجاد اکوسیستم امن، شفافیت الگوریتمی، حفاظت از داده‌ها و توزیع عادلانه زیرساخت‌ها (به‌جای خرید صرف فناوری). کسب‌وکارهای خصوصی: سرمایه‌گذاری در آموزش، امنیت داده و توانمندسازی داخلی جهت جلوگیری از وابستگی کامل به پلتفرم‌های بیگانه. دانشگاه‌ها و مراکز علمی: ارزیابی پیامدهای اقتصادی،اجتماعی و ایفا کردن نقش حلقه اتصال میان علوم داده، اخلاق و صنعت گردشگری. آینده؛ بازتعریف نقش انسان، نه حذف آن گردشگری ماهیتی ذاتاً انسان‌محور دارد و بر پایه کشف، ارتباط و مهمان‌نوازی استوار است. الگوریتم‌ها می‌توانند بهینه‌ترین مسیر را پیشنهاد دهند، اما هرگز جایگزین تعاملات اصیل انسانی نخواهند شد. هدف نهایی هوش مصنوعی حذف انسان نیست، بلکه سپردن امور تکراری به ماشین برای آزادسازی ظرفیت خلاقیت و مهمان‌نوازی انسان است. آینده گردشگری را نه خودِ ماشین‌ها، بلکه تصمیمات انسانی ما درباره نحوه به‌کارگیری آن‌ها تعیین خواهد کرد.

ایجاد شده: 30/شهریور/1405       آخرین ویرایش: 30/شهریور/1405     مقالات و یادداشت ها
هتلداری نوین ایران ؛ قسمت اول
آیا وارد عصر جدید هتلداری شده‌ایم؟

هتلداری نوین ایران ؛ قسمت اول آیا وارد عصر جدید هتلداری شده‌ایم؟

✍🏻 به قلم؛ مهدی حسینی شاید وقت آن رسیده باشد که به جای تکرار پرسش همیشگی «مشکلات هتلداری ایران چیست؟»، پرسش بزرگ‌تری را مطرح کنیم: آیا هتلداری ایران وارد عصر جدیدی شده است؟ پاسخ به این پرسش الزاماً به معنای آن نیست که همه هتل‌های کشور مدرن شده‌اند، فناوری‌های روز دنیا در اختیار صنعت قرار گرفته یا مسائل قدیمی هتلداری یک‌باره حل شده‌اند. اتفاقاً بسیاری از چالش‌های گذشته همچنان وجود دارند. اما تحولات یک صنعت همیشه از زمانی آغاز نمی‌شود که همه نشانه‌های تغییر آشکار شده باشند. گاهی تغییر ابتدا در ترکیب آدم‌ها، نوع نگاه‌ها، سرمایه‌ها، دانش و انتظارات شکل می‌گیرد و بعد، ساختار صنعت خود را با آن تطبیق می‌دهد. هتلداری ایران نیز به نظر می‌رسد در چنین نقطه‌ای قرار گرفته است. صنعتی که در مقایسه با بسیاری از کشورهای صاحب‌نام گردشگری، عمر چندان طولانی ندارد، امروز با تغییر مهمی در نسل فعالان خود مواجه است. نسل تازه‌ای وارد هتلداری شده که الزاماً همه مسیر حرفه‌ای خود را از هتل و مدرسه هتلداری آغاز نکرده است. مدیران و متخصصانی از حوزه‌های مختلف، با تجربه‌هایی در مدیریت، فناوری، بازاریابی، سرمایه‌گذاری و کسب‌وکارهای جدید، به این صنعت علاقه‌مند شده و وارد آن شده‌اند. در کنار آنها، نسلی از نیروهای جوان نیز با دسترسی بی‌سابقه به دانش و تجربه جهانی، دیگر حاضر نیستند هتلداری را صرفاً با الگوهای چند دهه گذشته تعریف کنند. همزمان، بخشی از نسل قدیمی صنعت به دلایل طبیعی از چرخه مدیریت حرفه‌ای فاصله می‌گیرد؛ برخی بازنشسته می‌شوند، برخی جای خود را به نسل جدید می‌دهند و برخی نیز در مواجهه با تغییرات سریع دانش و فناوری، دیگر نمی‌توانند با سرعت گذشته خود را به‌روز کنند. این اتفاق لزوماً به معنای نفی نسل گذشته نیست. اتفاقاً هتلداری امروز بخش بزرگی از تجربه و هویت خود را مدیون همان نسل است. اما هیچ صنعتی نمی‌تواند تنها با اتکا به تجربه گذشته، خود را برای آینده آماده کند. تجربه زمانی ارزشمندتر می‌شود که با یادگیری مستمر همراه باشد. در سوی دیگر، سرمایه نیز در حال تغییر چهره هتلداری ایران است. ورود سرمایه‌های بزرگ‌تر به حوزه هتل‌سازی و توسعه پروژه‌های گردشگری، نگاه اقتصادی به هتل را تغییر داده است. هتل دیگر صرفاً یک مجموعه اقامتی نیست؛ یک دارایی، یک برند، یک کسب‌وکار پیچیده و یک زنجیره ارزش است که می‌تواند با فناوری، بازاریابی، داده و مدیریت حرفه‌ای، ارزش بسیار متفاوتی ایجاد کند. این تغییرات در زمانی اتفاق می‌افتد که فناوری، مرزهای یادگیری را نیز از میان برداشته است. تا همین چند سال پیش، دستیابی به دانش روز هتلداری جهان برای بسیاری از فعالان صنعت دشوار بود. امروز یک مدیر جوان ایرانی می‌تواند در چند دقیقه به گزارش‌های تخصصی، مطالعات موردی، تجربه برندهای بزرگ، دوره‌های آموزشی و آخرین تحولات فناوری دسترسی پیدا کند. هوش مصنوعی نیز این روند را شتابی چند برابر داده است. مسافر هم تغییر کرده است. او پیش از رزرو هتل، تصاویر، امتیازها، نظرات، قیمت‌ها و تجربه دیگران را می‌بیند و در نهایت، هتل ایرانی را نه فقط با رقیب داخلی، بلکه با تجربه‌ای که در سفر قبلی خود در استانبول، دبی، سنگاپور یا هر شهر دیگری داشته مقایسه می‌کند. بنابراین رقابت هتل‌ها دیگر محدود به خیابان، شهر یا حتی کشور نیست؛ رقابت در ذهن و تجربه مسافر اتفاق می‌افتد. جهان نیز با سرعت زیادی در حال تغییر است. دبی در حال توسعه مدل‌های دیجیتال و بیومتریک برای ساده‌تر کردن تجربه ورود و اقامت در هتل‌هاست. عربستان با سرمایه‌گذاری گسترده و ورود برندهای بین‌المللی، در حال بازتعریف جایگاه خود در بازار جهانی گردشگری و هتلداری است. در بسیاری از بازارهای پیشرو نیز هوش مصنوعی، تحلیل داده، شخصی‌سازی تجربه میهمان و اتوماسیون فرآیندها از مرحله «ایده‌های آینده» عبور کرده و به موضوعات واقعی مدیریت هتل تبدیل شده‌اند. در چنین شرایطی، شاید مسئله اصلی هتلداری ایران دیگر فقط این نباشد که چه مشکلاتی داریم؟ ؛ بلکه باید پرسید «هتلداری ایران در عصر جدید قرار است چگونه باشد؟» به باور من، اینجا همان نقطه‌ای است که مفهوم هتلداری نوین ایران معنا پیدا می‌کند. هتلداری نوین الزاماً به معنای هتل‌های پر از تجهیزات و فناوری‌های پیچیده نیست. هتلداری نوین پیش از آنکه یک تغییر تکنولوژیک باشد، یک تغییر در نگرش است؛ تغییر از مدیریت مبتنی بر عادت به مدیریت مبتنی بر یادگیری، از تصمیم‌گیری صرفاً تجربی به تصمیم‌گیری داده‌محور، از فروش اتاق به طراحی تجربه، از نگاه سنتی به نیروی انسانی به توسعه سرمایه انسانی و از مدیریت یک ساختمان به مدیریت یک برند و یک اکوسیستم تجربه. در این نگاه، مدیر هتل آینده فقط مدیر اتاق و لابی و رستوران نیست؛ او باید همزمان با فناوری، داده، برند، تجربه مشتری، منابع انسانی و اقتصاد کسب‌وکار آشنا باشد. نیروی جوان دیگر صرفاً مجری دستورهای مدیر ارشد نیست؛ می‌تواند صاحب ایده، متخصص و حتی یک برند حرفه‌ای مستقل باشد. پرسنال‌برندینگ نیز به تدریج به یکی از واقعیت‌های صنعت تبدیل می‌شود و رقابت میان متخصصان برای دیده‌شدن، اثرگذاری و ساختن اعتبار حرفه‌ای، بخشی از آینده هتلداری خواهد بود. این تغییر البته به معنای کنار گذاشتن تجربه و سنت نیست. هتلداری بدون مهمان‌نوازی، حتی با پیشرفته‌ترین فناوری‌ها، چیزی کم دارد. مسئله این است که تجربه نسل‌های گذشته باید با دانش نسل جدید ترکیب شود؛ نه اینکه این دو در برابر یکدیگر قرار بگیرند. کشورهایی که امروز در گردشگری و هتلداری پیشرو هستند نیز یک‌شبه به این نقطه نرسیده‌اند. آنها در مقاطع مختلف، با تغییر در سیاست‌گذاری، سرمایه‌گذاری، آموزش، فناوری و مدل‌های کسب‌وکار، شیوه نگاه خود به صنعت را تغییر داده‌اند. آنچه امروز در برخی کشورهای منطقه می‌بینیم، حاصل همین تغییر نگاه است؛ نه صرفاً ساخت چند هتل جدید. بنابراین شاید زمان آن رسیده باشد که در ایران نیز از «مدیریت مشکلات هتلداری» عبور کنیم و درباره «آینده هتلداری» حرف بزنیم. ممکن است هنوز برای برخی، صحبت از عصر نوین هتلداری در ایران زود به نظر برسد. اما اگر تعداد و تنوع بازیگران صنعت، ورود سرمایه‌های جدید، تغییر نسل مدیران، افزایش دسترسی به دانش جهانی، ظهور فناوری‌هایی مانند هوش مصنوعی، تغییر رفتار مسافر و اهمیت روزافزون برند شخصی متخصصان را کنار یکدیگر قرار دهیم، دیگر نمی‌توان این تغییرات را اتفاقاتی پراکنده و بی‌ارتباط با یکدیگر دانست. به نظر می‌رسد هتلداری ایران در حال عبور از یک مرز تاریخی است؛ مرزی میان آنچه تاکنون بوده و آنچه می‌تواند باشد. هتلداری نوین ایران شاید هنوز یک ساختار تثبیت‌شده نباشد، اما می‌تواند نامی برای مسیری باشد که صنعت ناگزیر به پیمودن آن است. مسئله دیگر این نیست که آیا این تحول اتفاق خواهد افتاد یا نه. مسئله این است که چه کسانی آن را آغاز می‌کنند، چه کسانی آن را می‌سازند و چه کسانی در تاریخ این تحول، پیشرو خواهند بود. و شاید اکنون، بیش از هر زمان دیگری، زمان آن رسیده باشد که درباره هتلداری نوین ایران نه به عنوان یک رؤیا، بلکه به عنوان یک پروژه واقعی برای آینده صنعت سخن بگوییم.

ایجاد شده: 30/شهریور/1405       آخرین ویرایش: 30/شهریور/1405     مقالات و یادداشت ها
در کدام بخش گردشگری سرمایه‌گذاری کنیم؟

در کدام بخش گردشگری سرمایه‌گذاری کنیم؟

✍🏻 رضا حسینی | سردبیر سرویس سرمایه گذاری گردشگری و هتلداری ایتنا در شرایط فعلی اقتصاد ایران، شاید صحبت از سرمایه‌گذاری در گردشگری کمی عجیب به نظر برسد؛ اما اگر افق سرمایه‌گذاری را چندساله ببینیم، اتفاقاً امروز می‌تواند یکی از مقاطع مهم ورود به این صنعت باشد. گردشگری در اقتصاد جهانی دیگر یک صنعت فرعی نیست. طبق گزارش WTTC، صنعت سفر و گردشگری در سال ۲۰۲۵ حدود ۱۱.۶ تریلیون دلار به اقتصاد جهان اضافه کرده؛ معادل حدود ۹.۸ درصد GDP جهان و بیش از ۳۶۶ میلیون شغل. بازار Wellness نیز در سال ۲۰۲۴ به حدود ۶.۸ تریلیون دلار رسیده و پیش‌بینی می‌شود تا سال ۲۰۲۹ به نزدیک ۹.۸ تریلیون دلار برسد. این اعداد الزاماً به معنی تکرار همین مسیر در ایران نیست؛ اما یک واقعیت مهم را نشان می‌دهد: تقاضای جهانی برای سفر، تجربه، سلامت و سبک زندگی همچنان در حال گسترش است. حالا ایران را ببینیم. ایران از نظر منابع طبیعی، تاریخی، فرهنگی و پزشکی، یکی از متنوع‌ترین مقاصد منطقه است. با این حال، بخش بزرگی از ظرفیت گردشگری کشور هنوز بالفعل نشده است. حتی با وجود محدودیت‌های فعلی، طبق برآورد بانک جهانی، گردشگری و سفر در سال ۲۰۲۴ حدود ۱۱.۸ درصد GDP ایران را تشکیل داده است. پس مسئله برای سرمایه‌گذار ایرانی فقط این نیست که «آیا گردشگری رونق می‌گیرد؟» سؤال مهم‌تر این است: اگر قرار باشد گردشگری ایران در سال‌های آینده رشد کند، امروز باید روی چه چیزی سرمایه‌گذاری کرد؟ به نظر من، پاسخ را نباید در هتل‌سازی سنتی و پروژه‌های بسیار بزرگ جست‌وجو کرد. فرصت جذاب‌تر، سرمایه‌گذاری در پروژه‌های کوچک و متوسط با چند منبع درآمد است؛ به‌خصوص در نقطه تلاقی گردشگری سلامت، Wellness، اقامت و تجربه گردشگری. چرا؟ چون در این مدل، درآمد فقط از فروش یک اتاق به دست نمی‌آید. درمان، خدمات سلامت و زیبایی، اقامت، غذا، تفریح، حمل‌ونقل، تور و خدمات جانبی می‌توانند همزمان درآمد ایجاد کنند. از طرف دیگر، گردشگری سلامت یک مزیت مهم برای ایران دارد: فروش خدمات به مشتری خارجی با هزینه‌های داخلی. اگر درست اجرا شود، بخشی از درآمد پروژه می‌تواند به تقاضای خارجی وابسته باشد، نه صرفاً قدرت خرید مصرف‌کننده داخلی. این موضوع در شرایط تورمی ایران اهمیت زیادی دارد. از سوی دیگر، رکود فعلی را هم نباید فقط تهدید دید. در چنین دوره‌ای ممکن است دارایی‌های گردشگری، هتل‌ها یا ساختمان‌های قابل تبدیل با قیمت‌های مناسب‌تری عرضه شوند. بنابراین به‌جای ساخت یک پروژه بزرگ از صفر، شاید خرید یک دارایی موجود، بازسازی، تغییر کاربری و ایجاد یک مدل بهره‌برداری حرفه‌ای بازده بهتری داشته باشد. البته یک نکته مهم: من معتقدم نمی‌توان بدون دیدن قیمت زمین، هزینه ساخت، نرخ اشغال، ADR، هزینه بهره‌برداری و مدل درآمدی، ادعا کرد که مثلاً «گردشگری سلامت بالاترین ROI را دارد». چنین عددی برای ایران به‌صورت عمومی و قابل اتکا وجود ندارد. اما می‌توان گفت کدام مدل پتانسیل بیشتری برای ایجاد ارزش با سرمایه کمتر و درآمدهای متنوع‌تر دارد. و از این منظر، به نظرم باید جدی‌تر به ترکیب: Wellness + Health Tourism + Boutique Hospitality + Experience فکر کرد. شاید فرصت گردشگری ایران در سال‌های آینده، ساختن صدها اتاق جدید نباشد؛ بلکه ساختن محصولاتی باشد که از هر گردشگر، ارزش اقتصادی بیشتری ایجاد می‌کنند. و دقیقاً به همین دلیل است که به‌نظر من، رکود امروز می‌تواند برای سرمایه‌گذار بلندمدت، نه پایان فرصت، بلکه مرحله قبل از ورود به یک چرخه جدید گردشگری ایران باشد.

ایجاد شده: 30/شهریور/1405       آخرین ویرایش: 30/شهریور/1405     مقالات و یادداشت ها
جایگاه تبلیغات 1 جایگاه تبلیغات 1


کمی منتظر بمانید...