نتایج جستجو...
شهر رشت خاستگاه نخستین اتوبوس عمومی ایران

شهر رشت خاستگاه نخستین اتوبوس عمومی ایران

به گزارش تور نیوز ؛ رشت به عنوان نخستین شهر ایران، محل فعالیت اولین وسیله نقلیه عمومی خیابانی یا همان اتوبوس عمومی کشور بود؛ وسیله‌ای که نقطه آغاز شکل‌گیری حمل‌ونقل عمومی شهری در ایران به شمار می‌رود. این اتوبوس در ابتدا متعلق به یک تاجر بلژیکی بود که برای چند سال در شهر رشت به جابه‌جایی مسافران پرداخت، اما به دلیل سودآور نبودن فعالیت، آن را به حاج محمدآقا معین‌التجار بوشهری، از بازرگانان شناخته‌شده آن دوران، واگذار کرد. معین‌التجار نیز پس از سال‌های مشروطه، این اتوبوس را به تهران منتقل کرد. در ادامه و از سال ۱۲۹۰ خورشیدی، اتوبوس‌های مونتاژشده خارجی از جمله مدل‌های فورد کروکی وارد ایران شدند و در تهران و دیگر شهرهای بزرگ آن زمان، از جمله رشت، مورد استفاده قرار گرفتند. سال‌ها بعد و همزمان با آغاز مونتاژ خودروهای سواری در کشور، شرکت واحد اتوبوسرانی تهران در سال ۱۳۳۵ فعالیت خود را آغاز کرد و توسعه حمل‌ونقل عمومی در رشت نیز در سال ۱۳۴۵ وارد مرحله جدیدی شد.

ایجاد شده: 22/تیر/1405       آخرین ویرایش: 22/تیر/1405     اخبار داخلی
میدان نقش جهان و چالش اسکوترهای برقی

میدان نقش جهان و چالش اسکوترهای برقی

حضور گسترده اسکوترهای برقی در میدان نقش جهان اصفهان، بار دیگر بحث میان کارشناسان میراث فرهنگی و مدیران شهری را درباره حدود استفاده از این فضای ثبت جهانی داغ کرده است؛ موضوعی که میان ضرورت توسعه حمل‌ونقل پاک و الزام حفاظت از یکی از مهم‌ترین عرصه‌های تاریخی کشور، چالشی جدی ایجاد کرده است. میدان نقش جهان، قلب تپنده اصفهان و یکی از شاخص‌ترین میدان‌های تاریخی جهان، بیش از چهار قرن است که نه‌تنها به‌عنوان شاهکاری از معماری و شهرسازی عصر صفوی شناخته می‌شود، بلکه نمونه‌ای کم‌نظیر از تلفیق زندگی شهری، تجارت، آیین، فرهنگ و هنر ایرانی به شمار می‌رود. میدانی که ثبت آن در فهرست میراث جهانی یونسکو صرفاً به دلیل شکوه معماری چهار بنای پیرامونی آن نبوده، بلکه سازمان یونسکو این مجموعه را به دلیل حفظ یک نظام شهری منحصربه‌فرد، تداوم حیات اجتماعی و ارزش برجسته جهانی آن به ثبت رسانده است. در دهه‌های اخیر، یکی از مهم‌ترین رویکردهای مدیریت میراث فرهنگی در شهرهای تاریخی جهان، بازگرداندن عرصه‌های تاریخی به عابران پیاده بوده است. از فلورانس و دوبروونیک گرفته تا بروژ، سالزبورگ، کراکوف و بخش‌های تاریخی پاریس، سیاست مشترک مدیران شهری، کاهش حضور وسایل نقلیه و افزایش امنیت و آرامش شهروندان و گردشگران بوده است. این رویکرد نه‌تنها با هدف حفاظت از کالبد تاریخی دنبال می‌شود، بلکه کیفیت تجربه حضور در میراث جهانی را نیز ارتقا می‌دهد؛ تجربه‌ای که در آن آرامش، امنیت و امکان مکث و تماشای میراث، بخشی از ارزش اثر تاریخی محسوب می‌شود. در ایران نیز طی سال‌های گذشته، میدان نقش جهان به‌تدریج به سمت تقویت رویکرد پیاده‌مداری حرکت کرده است. حذف تردد موتورسیکلت‌ها از عرصه میدان، یکی از مهم‌ترین مطالبات فعالان میراث فرهنگی، کسبه بازار و شهروندان بود که پس از سال‌ها پیگیری به نتیجه رسید و بسیاری آن را گامی در راستای حفاظت از مهم‌ترین فضای تاریخی اصفهان ارزیابی کردند. با این حال، طی دو سال گذشته، حضور گسترده اسکوترهای برقی در میدان نقش جهان، بار دیگر بحثی جدی میان کارشناسان میراث فرهنگی، معماران، شهرسازان و مدیران شهری ایجاد کرده است؛ موضوعی که تنها به یک وسیله حمل‌ونقل محدود نمی‌شود، بلکه پرسش‌های مهم‌تری را درباره فلسفه پیاده‌راه، نحوه مدیریت عرصه‌های ثبت جهانی، حقوق عابران پیاده، امنیت گردشگران و نسبت میان توسعه گردشگری و حفاظت از میراث جهانی مطرح می‌کند. اگرچه اسکوترهای برقی در بسیاری از شهرهای جهان به‌عنوان یکی از شیوه‌های حمل‌ونقل پاک شناخته می‌شوند، اما تقریباً در همه این شهرها استفاده از آن‌ها تابع ضوابط سختگیرانه‌ای همچون تعیین مسیر اختصاصی، محدودیت سرعت، نظارت هوشمند، اولویت مطلق عابر پیاده و ممنوعیت ورود به بسیاری از عرصه‌های تاریخی است. از همین رو، کارشناسان معتقدند نمی‌توان صرف وجود اسکوتر در برخی شهرهای اروپایی را دلیلی بر امکان استفاده آزادانه از آن در یک میدان ثبت جهانی دانست؛ زیرا هر فضای تاریخی، اقتضائات حفاظتی و مدیریتی خاص خود را دارد. میدان تاریخی، فضای چندمنظوره است؛ اما نه برای هر نوع فعالیت شعله وحدت‌پور، کنشگر میراث فرهنگی، عضو ایکوموس ایران و دانش‌آموخته دکترای مرمت بناها و بافت‌های تاریخی، در گفت‌وگو با پیام ما با تأکید بر اینکه برداشت‌های امروز از مفهوم چندمنظوره بودن میدان نقش جهان با واقعیت تاریخی آن فاصله دارد، اظهار کرد: میدان نقش جهان از ابتدای شکل‌گیری خود فضایی انعطاف‌پذیر بوده، اما انعطاف‌پذیری هرگز به معنای پذیرش هر نوع کاربری نیست. این میدان در دوره صفوی محل برگزاری بازی چوگان، آیین‌های رسمی، رژه‌های نظامی، جشن‌های حکومتی و مراسم عمومی بوده، اما هیچ‌یک از این کاربری‌ها به صورت همزمان یا بدون برنامه در میدان جریان نداشته است. وی افزود: هر یک از این فعالیت‌ها زمان، نظم و ضابطه مشخصی داشته‌اند و در هنگام برگزاری یک رویداد، سایر فعالیت‌ها متوقف می‌شد. بنابراین استناد به گذشته تاریخی میدان برای توجیه هر نوع استفاده امروزی، برداشت دقیقی از تاریخ شهرسازی ایران نیست. این پژوهشگر حوزه مرمت بناهای تاریخی ادامه داد: حتی در دوره پهلوی که میدان به‌عنوان یک پارک شهری مورد استفاده قرار گرفت نیز این تغییر کاربری به معنای بی‌ضابطه شدن فضا نبود. هیچ‌گاه قرار نبوده است که یک فضای عمومی تاریخی میزبان همه فعالیت‌های ممکن باشد. همان‌گونه که نمی‌توان انتظار داشت همه برنامه‌های ورزشی، تفریحی، آیینی و اجتماعی یک شهر در یک میدان تاریخی متمرکز شود، ورود هر وسیله یا فعالیت جدید نیز نیازمند ارزیابی کارشناسی است. وحدت‌پور با اشاره به حذف موتورسیکلت‌ها از میدان نقش جهان گفت: حدود دو سال و نیم پیش، با مطالبه جدی مردم، فعالان میراث فرهنگی، کسبه بازار و همراهی دستگاه‌های مسئول، تردد موتورسیکلت‌ها از میدان حذف شد و این اقدام، گام مهمی در تبدیل میدان به یک فضای پیاده‌مدار بود؛ فضایی که عابر پیاده بتواند بدون نگرانی، با آرامش و امنیت در آن حرکت کند. وی تصریح کرد: هنوز آثار مثبت این تصمیم به طور کامل نمایان نشده بود که اسکوترها وارد میدان شدند و اکنون همان دغدغه‌هایی که پیش‌تر درباره موتورسیکلت‌ها وجود داشت، با شکل دیگری دوباره در حال تکرار است؛ با این تفاوت که این بار بسیاری تصور می‌کنند چون اسکوتر وسیله‌ای برقی است، بنابراین حضور آن در یک میدان تاریخی نیز بدون اشکال خواهد بود؛ در حالی که موضوع اصلی صرفاً نوع موتور محرکه نیست، بلکه امنیت، شأن فضای تاریخی و کیفیت حضور عابران است. پیاده‌راه، بدون امنیت معنایی ندارد موضوع حضور اسکوترها در میدان نقش جهان تنها از منظر حفاظت میراث فرهنگی قابل بررسی نیست. این مسئله یکی از موضوعات مهم در ادبیات معاصر شهرسازی و طراحی فضاهای عمومی نیز به شمار می‌رود؛ جایی که میان توسعه شیوه‌های نوین حمل‌ونقل، حقوق عابران پیاده و حفظ کیفیت فضاهای عمومی باید تعادلی پایدار برقرار شود. در بسیاری از شهرهای اروپایی که امروز به‌عنوان الگوی پیاده‌راه‌سازی شناخته می‌شوند، ورود اسکوترهای اشتراکی ابتدا با استقبال روبه‌رو شد، اما افزایش تصادف‌ها، مزاحمت برای عابران، اشغال فضاهای عمومی و کاهش احساس امنیت، مدیران شهری را به سمت تدوین مقررات سختگیرانه‌تر سوق داد؛ مقرراتی که در برخی شهرها حتی به ممنوعیت کامل اسکوتر در بخش‌های تاریخی انجامید و در برخی دیگر تنها استفاده در مسیرهای اختصاصی، با سرعت محدود و تحت نظارت را مجاز دانست. پیروز حناچی، معمار، استاد دانشگاه و از صاحب‌نظران شناخته‌شده حوزه شهرسازی، معتقد است اصل مسئله نه مخالفت یا موافقت با اسکوتر، بلکه نحوه مدیریت حضور آن در قلمرو عمومی است. وی در گفت‌وگو با ما اظهار کرد: دوچرخه و اسکوتر از جمله پدیده‌هایی هستند که طی دو دهه اخیر در بسیاری از شهرهای دنیا گسترش یافته‌اند. البته درباره اسکوتر، به دلیل سرعت بالاتر و ویژگی‌های خاص آن، مسائل ایمنی جدی‌تری مطرح شده است و امروز حتی در کشورهای اروپایی نیز یکی از مهم‌ترین موضوعات مورد بحث، تدوین مقررات مشخص برای استفاده از این وسایل است. میدان نقش جهان، فضای عبور نیست؛ فضای مکث است حناچی با اشاره به جایگاه ویژه میدان نقش جهان در نظام شهرسازی ایران اظهار کرد: باید به این نکته توجه داشت که کارکرد اصلی چنین میدانی، ایجاد امکان حضور، مکث، تماشا و تعامل اجتماعی است. مردم به میدان نقش جهان نمی‌آیند که صرفاً از نقطه‌ای به نقطه دیگر بروند، بلکه می‌آیند تا از کیفیت فضا، معماری، چشم‌انداز تاریخی و محیط فرهنگی آن استفاده کنند. وی ادامه داد: طبیعی است که همه افراد توانایی پیاده‌روی طولانی ندارند و برخی ممکن است برای جابه‌جایی به وسیله کمکی نیاز داشته باشند، اما این موضوع نیز باید در قالب یک نظام مشخص مدیریت شود. همان‌گونه که درشکه‌های میدان نیز با مسیر مشخص، تعداد محدود و هویت تاریخی خود فعالیت می‌کنند، درباره سایر شیوه‌های جابه‌جایی نیز باید ضابطه وجود داشته باشد. این استاد دانشگاه افزود: اگر تقاضای واقعی برای استفاده از اسکوتر وجود دارد، پیش از هر اقدامی باید بررسی شود که آیا این تقاضا با مأموریت و ظرفیت میدان نقش جهان همخوانی دارد یا خیر. پس از آن نیز باید درباره مسیر حرکت، سرعت مجاز، شیوه نظارت و حقوق عابر پیاده تصمیم‌گیری شود. نمی‌توان اجازه داد کل فضای میدان در اختیار یک وسیله قرار گیرد و بعد انتظار داشت تعارضی میان کاربران مختلف به وجود نیاید. وی با اشاره به تجربه برخی شهرهای اروپایی گفت: در شهرهایی مانند پاریس، توسعه مسیرهای دوچرخه و اسکوتر بر اساس مطالعات شهری، نظرسنجی از شهروندان و ارزیابی آثار آن انجام می‌شود. حتی در آنجا نیز با افزایش حوادث، مقررات سختگیرانه‌تری برای استفاده از اسکوتر وضع شده است. بنابراین اگر از تجربه جهانی سخن می‌گوییم، باید همه ابعاد آن را ببینیم، نه صرفاً حضور این وسیله در برخی خیابان‌ها. میراث جهانی، پیش از هر چیز به آرامش نیاز دارد آنچه دو دیدگاه پیشین را به یکدیگر نزدیک می‌کند، تأکید بر مفهوم امنیت و کیفیت حضور انسان در عرصه‌های تاریخی است؛ مفهومی که در اسناد بین‌المللی حفاظت از میراث فرهنگی نیز بارها بر آن تأکید شده است. مراکز تاریخی موفق جهان، پیش از آنکه به دنبال افزودن کاربری‌های جدید باشند، تلاش می‌کنند آرامش، خوانایی و هویت تاریخی این فضاها را حفظ کنند. محمدحسین طالبیان، دبیر کمیته ملی حفاظت از بناها و محوطه‌های تاریخی ایران و معاون پیشین میراث فرهنگی کشور، نیز با همین رویکرد به موضوع نگاه می‌کند. او معتقد است مهم‌ترین وظیفه مدیریت مراکز تاریخی، ایجاد محیطی امن، آرام و متناسب با شأن میراث فرهنگی برای خانواده‌ها، شهروندان و گردشگران است. طالبیان در گفت‌وگو با ما اظهار کرد: در همه کشورهای دنیا تلاش می‌شود مراکز تاریخی تا حد امکان به فضاهایی آرام، ایمن و مناسب برای حضور مردم تبدیل شوند. هر اندازه این فضاها آرام‌تر باشند، هم حرمت تاریخ بهتر حفظ می‌شود و هم کیفیت تجربه بازدیدکنندگان افزایش پیدا می‌کند. وی افزود: هر عاملی که این آرامش را بر هم بزند، باید با نگاه کارشناسی مورد بررسی قرار گیرد. مدیریت میراث فرهنگی صرفاً حفاظت از کالبد بناها نیست، بلکه حفاظت از کیفیت حضور انسان در این فضاها نیز بخشی از مأموریت آن محسوب می‌شود. حفاظت از میراث جهانی، آزمونی برای حکمرانی شهری آنچه از مجموع دیدگاه‌ها برمی‌آید، مخالفت با فناوری یا حمل‌ونقل پاک نیست؛ بلکه تأکید بر این اصل است که هر فناوری و هر کاربری باید متناسب با هویت و ظرفیت مکان تاریخی تعریف شود. اکنون پرسش اصلی این است: آیا حضور گسترده اسکوترهای برقی در میدان نقش جهان با فلسفه پیاده‌راه، الزامات حفاظت از یک اثر ثبت جهانی و حق شهروندان برای تجربه آرام و ایمن سازگار است یا خیر؟ پاسخ به این پرسش، بیش از آنکه در تقابل دیدگاه‌ها باشد، در تدوین ضوابط روشن، مطالعات شهری و گفت‌وگوی میان مدیران شهری، متخصصان میراث فرهنگی و جامعه مدنی نهفته است؛ مسیری که بسیاری از شهرهای تاریخی جهان پیش‌تر پیموده‌اند. ✍🏻 کوروش دیباج؛ روزنامه نگار 

ایجاد شده: 22/تیر/1405       آخرین ویرایش: 22/تیر/1405     مقالات و یادداشت ها
آغاز ارسال دعوتنامه مهمانان ویژه مراسم افتتاحیه هواپیمایی صبا

آغاز ارسال دعوتنامه مهمانان ویژه مراسم افتتاحیه هواپیمایی صبا

به گزارش فلای نیوز ؛ هواپیمایی صبا از آغاز ارسال دعوتنامه مهمانان ویژه مراسم پیش‌روی این شرکت خبر داد. بر اساس اعلام این مجموعه، دعوتنامه مدیران ارشد حوزه‌های هوانوردی، گردشگری و هتلداری ارسال شده و سایر مهمانان نیز به‌زودی دعوتنامه خود را دریافت خواهند کرد. مسئولان این شرکت با اشاره به اهمیت این رویداد، از تلاش برای دعوت از مسئولان کشوری و چهره‌های تأثیرگذار صنعت هوانوردی و گردشگری خبر دادند و بر نقش این مراسم به عنوان نقطه عطفی در توسعه خدمات هوایی و گردشگری کشور تأکید کردند. هواپیمایی صبا همچنین اعلام کرد با بهره‌گیری از ظرفیت‌های تخصصی و همکاری فعالان این صنعت، در مسیر ارائه خدماتی نوین و باکیفیت به مسافران گام برخواهد داشت. این شرکت با شعار «پروازی شاهانه به سوی مقصد رویاهایتان» خود را برای آغاز فعالیت و حضور در آسمان ایران آماده می‌کند.

ایجاد شده: 3/تیر/1405       آخرین ویرایش: 3/تیر/1405     اخبار داخلی
بحرانی که در دوسال گذشته گریبان گردشگری ایران را گرفته خیال رهایی آنرا ندارد

بحرانی که در دوسال گذشته گریبان گردشگری ایران را گرفته خیال رهایی آنرا ندارد

گردشگری ایران روزهای سختی را پشت سر می‌گذارد؛ روزهایی که دیگر نمی‌توان آنها را یک رکود مقطعی یا یک چالش گذرا نامید. آنچه امروز بر پیکره صنعت گردشگری کشور سایه افکنده، به بحرانی مزمن تبدیل شده است؛ بحرانی که در دو سال اخیر نه‌تنها نشانه‌ای از بهبود نداشته، بلکه در بسیاری از بخش‌ها عمیق‌تر و پیچیده‌تر شده است. صنعت گردشگری ذاتاً صنعتی حساس به امنیت، ثبات اقتصادی، روابط بین‌الملل، زیرساخت‌های ارتباطی و اعتماد عمومی است. هرگونه تنش سیاسی، نوسان اقتصادی، محدودیت در ارتباطات بین‌المللی و یا کاهش قدرت خرید مردم، مستقیماً بر میزان سفر و تقاضای گردشگری اثر می‌گذارد. امروز متأسفانه تقریباً تمامی این عوامل به‌صورت همزمان گریبان‌گیر گردشگری ایران شده‌اند. گزارش‌های مختلف نیز از کاهش نرخ اشغال هتل‌ها و تداوم مشکلات جذب گردشگران خارجی حکایت دارند. در سال‌های گذشته فعالان این صنعت بارها هشدار دادند که گردشگری بدون برنامه‌ریزی بلندمدت، حمایت هدفمند و دیپلماسی فعال گردشگری نمی‌تواند مسیر توسعه را طی کند. اما اکنون به نقطه‌ای رسیده‌ایم که بسیاری از کسب‌وکارهای گردشگری تنها برای بقا تلاش می‌کنند؛ نه برای توسعه و نه حتی برای سودآوری. هتلداران، دفاتر خدمات مسافرتی، راهنمایان گردشگری، فعالان حمل‌ونقل، مراکز پذیرایی و هزاران شغل وابسته به گردشگری، تحت فشار هزینه‌های فزاینده و کاهش تقاضا قرار گرفته‌اند. در حالی که هزینه‌های انرژی، بیمه، مالیات، حقوق و نگهداری تأسیسات روزبه‌روز افزایش می‌یابد، درآمد فعالان این حوزه متناسب با آن رشد نکرده و در بسیاری موارد کاهش یافته است. از سوی دیگر، تصویر ایران در بازارهای بین‌المللی گردشگری نیز با چالش‌های متعددی مواجه است. در دنیای رقابتی امروز، کشورها میلیاردها دلار برای بازاریابی و برندینگ گردشگری هزینه می‌کنند، اما ایران با وجود برخورداری از میراث فرهنگی بی‌نظیر، تنوع اقلیمی کم‌نظیر، تمدن کهن و مهمان‌نوازی مثال‌زدنی مردم خود، هنوز نتوانسته سهم شایسته‌ای از بازار جهانی گردشگری کسب کند. استان یزد به‌عنوان یکی از مهم‌ترین مقاصد گردشگری کشور نیز از این شرایط مستثنی نیست. شهری که با ثبت جهانی بافت تاریخی خود در یونسکو، ظرفیت تبدیل شدن به یکی از قطب‌های گردشگری منطقه را دارد، امروز با کاهش سفرها، افت اقامت و نگرانی فعالان بخش خصوصی روبه‌رو است. سرمایه‌گذاران این حوزه نیازمند امید، ثبات و چشم‌انداز روشن هستند؛ مؤلفه‌هایی که بدون حمایت جدی و سیاست‌گذاری منسجم فراهم نخواهد شد. باید بپذیریم که درمان این درد مزمن، با اقدامات مقطعی و شعارهای تکراری ممکن نیست. گردشگری ایران نیازمند یک نقشه راه ملی، نگاه فرابخشی، تسهیل فضای کسب‌وکار، توسعه زیرساخت‌ها، تقویت بازاریابی بین‌المللی و حمایت واقعی از بخش خصوصی است. همچنین ضروری است که تمامی دستگاه‌های مرتبط، گردشگری را نه یک فعالیت جانبی، بلکه یک فرصت راهبردی برای توسعه اقتصادی، اشتغال‌زایی و افزایش تعاملات فرهنگی کشور بدانند. امروز بیش از هر زمان دیگری به تصمیم‌های بزرگ و اقدامات مؤثر نیاز داریم. اگر برای نجات گردشگری ایران چاره‌ای اندیشیده نشود، فردا ممکن است با از دست رفتن بخش مهمی از سرمایه‌گذاری‌ها، نیروی انسانی متخصص و فرصت‌های اقتصادی این صنعت مواجه شویم. گردشگری ایران هنوز ظرفیت برخاستن دارد؛ اما این برخاستن نیازمند اراده‌ای ملی، برنامه‌ای علمی و عزمی فراتر از وعده‌هاست. ✍🏻 امیر ناصر طباطبایی - رئیس جامعه هتلداران استان یزد

ایجاد شده: 10/خرداد/1405       آخرین ویرایش: 10/خرداد/1405     مقالات و یادداشت ها
 تبدیل بوتیک هتل شمشک به نخستین هتل ایران با موزه تخصصی

تبدیل بوتیک هتل شمشک به نخستین هتل ایران با موزه تخصصی

به گزارش هتل نیوز ؛ " علیرضا جعفری " رئیس اداره میراث‌فرهنگی شمیرانات گفت : بوتیک هتل شمشک که ساختمان آن در سال ۱۳۰۵ به عنوان مرکز تولید برق احداث و در سال ۱۳۴۲ به هتل تغییر کاربری داده شد، با ثبت در فهرست آثار ملی ایران در سال ۱۳۹۸، امروز به نقطه‌ای فرهنگی و گردشگری مهم تبدیل شده است. وی افزود : زیرزمین هتل که پیش از انقلاب به عنوان رستوران و محل پذیرایی استفاده می‌شد و حدود ۴۸ سال تعطیل بوده است، با تغییر کاربری به موزه، داستان‌ها و رویدادهای تاریخی مرتبط با افراد شاخص، معادن زغال‌سنگ و پیست اسکی شمشک را به بازدیدکنندگان معرفی خواهد کرد. رئیس ادامه میراث فرهنگی شمیرانات در پایان گفت : هر کدام از اتاق‌های هتل نامگذاری خاص خود را دارند و اطلاعات و موضوعات مرتبط با هر اتاق در موزه به نمایش گذاشته می‌شود، تا گردشگران بتوانند با تاریخچه هتل و شهر شمشک به شکل عمیق‌تری آشنا شوند.

ایجاد شده: 2/خرداد/1405       آخرین ویرایش: 2/خرداد/1405     اخبار داخلی
تبیین نقش پیشرانِ «کیش‌ایر» در توسعه پایدار گردشگری و اقتصاد مناطق آزاد

تبیین نقش پیشرانِ «کیش‌ایر» در توسعه پایدار گردشگری و اقتصاد مناطق آزاد

 علی حسنلو، معاون گردشگری منطقه آزاد کیش در مصاحبه ای اختصاصی با فلای نیوز به تشریح جایگاه کیش ایر در توسعه گردشگری جزیره کیش و مناطق آزاد پرداخت. متن کامل این مصاحبه در زیر آمده است :  ۱. جایگاه استراتژیک کیش در نقشه گردشگری و تراز اقتصادی جزیره کیش امروز با دارا بودن بیش از ۱۲ هزار کسب‌وکار فعال و ثبت آمار خیره‌کننده بیش از ۳ میلیون نفر شب اقامت در سال، به نقطه‌ای از بلوغ رسیده است که هرگونه تصمیم‌گیری برای زیرساخت‌های آن، ابعادی ملی پیدا می‌کند. واقعیت جغرافیایی و اقتصادی کیش ایجاب می‌کند که ما نگاهی متفاوت به مقوله حمل‌ونقل داشته باشیم. در این جزیره، فرودگاه و شرکت هواپیمایی اختصاصی، صرفاً ابزارهای جانبی نیستند، بلکه ستون فقرات و شریان اصلی حیات اقتصادی محسوب می‌شوند. تداوم و رشد آمار اقامت و فعالیت کسب‌وکارهای بزرگ و کوچک، مستقیماً به پایداری خطوط پروازی گره خورده است. بر همین اساس، صیانت از جایگاه «کیش‌ایر» و  بازتعریف نقش آن در بدنه مدیریتی منطقه، یک ضرورت برای حفظ این سرمایه عظیم ملی و استمرار خدمات‌رسانی به زائران و گردشگران است.  ۲. بازخوانی تجربه موفق مدیریت پروازی در جشنواره‌های تابستانی یکی از درخشان‌ترین الگوهای مدیریتی که ضرورت وجود یک ایرلاین اختصاصی تحت فرمانِ مقصد را اثبات می‌کند، تجربه جشنواره‌های تابستانی کیش است. در سنواتی که کیش‌ایر تمام توان و ناوگان خود را در مسیر جزیره متمرکز کرد، ما شاهد یک تحول بی‌سابقه بودیم. در حالی که ماه‌های شهریور و مهر در تقویم گردشگری ایران به عنوان فصل کم‌تقاضا یا «لو-سیزن» شناخته می‌شدند و ایرلاین‌های دیگر تمایلی به برقراری پروازهای گسترده نداشتند، کیش‌ایر با نگاه استراتژیک وارد میدان شد. نتیجه این اقدام، شکستن رکوردهای تاریخی ورود مسافر در این دو ماه بود. این تجربه نشان داد که وقتی ابزار پرواز در اختیار برنامه‌ریزِ مقصد باشد، می‌توان حتی در سخت‌ترین شرایط فصلی، جریان گردشگری را برقرار نگه داشت و از خروج ارز جلوگیری کرد.  ۳. منطق اقتصادی «سرمایه‌گذاری در تقاضا» به جای نگاه سودمحورِ آنی تحلیل اقتصادی دقیق رفتار کیش‌ایر در شروع کمپین‌ها، درس‌های بزرگی برای مدیریت کلان دارد. در ابتدای هر جشنواره بزرگ، ممکن است در ۵ یا ۶ روز نخست، ایرلاین به دلیل جاری نشدن کاملِ جریان مسافر، متحمل هزینه‌ها یا ضررهای مقطعی شود. اما این یک «ضرر» نیست، بلکه یک «سرمایه‌گذاری هوشمندانه» است. پس از این دوره کوتاه گذار، تقاضا به قدری افزایش می‌یابد که تا سه ماه بعد، نه تنها پروازها به لودِ ۱۰۰ درصدی می‌رسند، بلکه تقاضا از ظرفیت موجود پیشی می‌گیرد. اگر ما ایرلاین اختصاصی نداشته باشیم، در چنین مواقعی با پدیده‌ای مواجه می‌شویم که در ایام نوروز در کل کشور دیده می‌شود؛ یعنی ایجاد تقاضای زیاد بدون وجود پرواز کافی که نتیجه‌ای جز گرانی بلیت و نارضایتی مسافر ندارد. اما با وجود کیش‌ایر، ما می‌توانیم این تقاضا را مدیریت کرده و تعادل قیمتی را حفظ کنیم.  ۴. ضرورت استقلال پروازی برای توراپراتورها و فعالان گردشگری فعالان اقتصادی و توراپراتورهای جزیره کیش به عنوان بازوان اجرایی صنعت گردشگری، نیازمند فضایی امن و پیش‌بینی‌پذیر برای طراحی پکیج‌های سفر هستند. وقتی یک برنامه بزرگ گردشگری تدوین می‌شود، توراپراتور باید اطمینان داشته باشد که پرواز به عنوان اصلی‌ترین رکن سفر، در اختیار اوست. وابستگی به تصمیمات ایرلاین‌های دیگر که اولویت‌هایشان لزوماً با اولویت‌های جزیره همسو نیست، باعث می‌شود مسافر در میانه راه دچار زحمت و بلاتکلیفی شود. وجود کیش‌ایر این اطمینان‌خاطر را ایجاد می‌کند که برنامه‌های گردشگری معطلِ پرواز نمی‌مانند. این همان نقطه‌ای است که ما از آن به عنوان «رفاه مسافر» و «تسهیل‌گری در سفر» یاد می‌کنیم؛ هدفی که تنها با یک مدیریت منسجم و اختصاصی محقق می‌شود.  ۵. الگوبرداری از استانداردهای موفق جهانی (امارات، ترکیه، سنگاپور) نگاهی به کشورهای موفق در حوزه گردشگری نشان  می‌دهد که آن‌ها از دهه‌ها پیش، مدل «ایرلاین در خدمت مقصد» را پیاده‌سازی کرده‌اند. هواپیمایی امارات، ترکیش ایرلاینز و سنگاپور ایرلاینز، نمونه‌های برجسته‌ای هستند که ثابت کرده‌اند توسعه یک منطقه جغرافیایی بدون وجود یک بالِ هوایی قدرتمند و هماهنگ با سیاست‌های توسعه‌ای آن منطقه، امکان‌پذیر نیست. این ایرلاین‌ها نه تنها سودآور هستند، بلکه باعث رونق چندبرابری هتل‌ها، بازارهای تجاری و خدمات رفاهی در کشورهای خود شده‌اند. کیش‌ایر برای ما، دقیقاً چنین نقشی را ایفا می‌کند. ما باید با الگوبرداری از این مدل‌های موفق، جایگاه کیش‌ایر را به عنوان یک توسعه‌دهنده ملی (Developer) تثبیت کنیم.  ۶. تعیین تکلیف مدیریتی؛ گامی به سوی نوسازی ناوگان موضوع تعیین تکلیف نهایی وضعیت مالکیت و مدیریت کیش‌ایر، کلیدِ اصلی شروع فرآیند نوسازی و بهسازی ناوگان است. در دورانی که شرکت در وضعیت واگذاری قرار داشت، به دلیل ملاحظات قانونی و اداری، امکان برخی سرمایه‌گذاری‌های کلان برای نوسازی هواپیماها با چالش روبرو بود. اکنون که ضرورت بازگشت این شرکت به آغوش سازمان منطقه آزاد و یا تعیین تکلیف قطعی آن توسط نهادهای ذیربط مورد وفاق کارشناسان است، می‌توان امیدوار بود که با یک مدیریت پایدار، ناوگان فرسوده بازسازی شده و هواپیماهای جدید به خطوط پروازی اضافه شوند. این اقدام نه تنها ایمنی و کیفیت پروازها را بالا می‌برد، بلکه هزینه‌های نگهداری را کاهش داده و راندمان اقتصادی شرکت را افزایش می‌دهد.  ۷. کیش‌ایر؛ قطب پروازی و پیونددهنده مناطق آزاد جنوب یکی از ایده‌های تحول‌آفرین، تبدیل کیش‌ایر به محور سوددهی و خدمات‌رسانی در کل مناطق آزاد کشور، به ویژه در پهنه جنوب است. جزیره قشم به عنوان مکمل گردشگری کیش، پتانسیل‌های بی‌نظیری دارد که می‌تواند در کنار کیش، یک قطب بزرگ گردشگری در خلیج فارس ایجاد کند. کیش‌ایر می‌تواند با برقراری پروازهای منظم بین این دو جزیره و همچنین مسیرهای بین‌المللی، نقش یک «هاب هوایی» را ایفا کند. این هم‌افزایی باعث می‌شود که گردشگران  خارجی با یک بلیت بتوانند از ظرفیت‌های متنوع هر دو منطقه بهره‌مند شوند. این نگاهِ شبکه‌ای به مناطق آزاد، باعث ارتقای تراز تجاری و گردشگری کل استان هرمزگان و ایران خواهد شد.  ۸. ظرفیت‌سازی برای سرمایه‌گذاری بخش خصوصی نکته قابل تامل این است که بخش خصوصیِ هوشمند و آگاه جزیره کیش، آمادگی خود را برای مشارکت در سهام و توسعه کیش‌ایر اعلام کرده است. فعالان اقتصادی جزیره به خوبی درک کرده‌اند که رونق کسب‌وکارهایشان با بال‌های کیش‌ایر پیوند خورده است. این اشتیاق برای سرمایه‌گذاری، فرصت بی‌نظیری را پیش روی حاکمیت قرار می‌دهد تا با مدلی از مشارکت عمومی-خصوصی ، کیش‌ایر را به مدرن‌ترین شرکت هواپیمایی منطقه تبدیل کند. وقتی ذینفعان اصلی در مدیریت و مالکیت شریک باشند، دلسوزی و دقت در بهره‌وری به بالاترین سطح خود می‌رسد.  ۹. حمایت‌های قانونی و همراهی نمایندگان مجلس  برای تحقق این چشم‌انداز روشن، همراهی و حمایت نمایندگان محترم مجلس شورای اسلامی، به ویژه نمایندگان دلسوز استان هرمزگان، نقشی کلیدی دارد. تبیین ضرورت‌های حیاتی کیش‌ایر در جلسات تخصصی و ایجاد بسترهای قانونی برای تسهیل بازگشت شرکت به سازمان یا مشارکت بخش خصوصی، مطالبه‌ای است که از سوی جامعه بزرگ ۱۲ هزار نفری کسب‌وکارهای کیش مطرح می‌شود. ما اطمینان داریم که با نگاه ملی نمایندگان، کیش‌ایر می‌تواند به عنوان الگویی موفق از مدیریت زیرساختی در مناطق آزاد به فعالیت خود ادامه دهد و بستر رقابت بین‌المللی ایران در حوزه گردشگری را فراهم آورد.  ۱۰. نتیجه‌گیری و چشم‌انداز توسعه هوایی در نهایت، باید بر این نکته تأکید کرد که کیش برای ماندن در سطح اول گردشگری منطقه، راهی جز داشتن یک مدیریتِ هوشمند، یکپارچه و مستقل در حوزه هوانوردی ندارد. کیش‌ایر، تنها یک شرکت هواپیمایی نیست؛ بلکه نماد قدرت اجرایی و برنامه‌ریزی جزیره برای جذب مسافر و رونق‌بخشی به اقتصاد ملی است. با تعیین تکلیف قطعی و بازگشت این شرکت به چرخه  عملیاتی سازمان منطقه آزاد، می‌توانیم با اطمینان به سمت افق‌های جدید حرکت کنیم، مسیرهای پروازی بین‌المللی را بازگشایی کنیم و بار دیگر شاهد رکوردهای درخشان ورود گردشگر باشیم. آینده کیش، روشن است و کیش‌ایر، بالِ پرواز به سوی این آینده درخشان خواهد بود. ✍🏻 مریم کاظمی زاده - خبرنگار

ایجاد شده: 25/اردیبهشت/1405       آخرین ویرایش: 25/اردیبهشت/1405     اخبار داخلی
گردشگری ایران هنوز قابل نجات است اما پنجره زمان در حال بسته شدن

گردشگری ایران هنوز قابل نجات است اما پنجره زمان در حال بسته شدن

⚠️ «گردشگری ایران در وضعیت اضطرار پنهان» وقت آن رسیده وزارت گردشگری “شرایط ویژه ملی” اعلام کند ✍🏻 بیانیه پیشنهادی شورای راهبردی و سیاستگذاران گروه رسانه ای ایتنا ▫️ صنعت گردشگری ایران این روزها نه در رکود عادی، نه در بحران فصلی، بلکه در شرایطی قرار دارد که می‌توان آن را «اضطرار ساختاری» نامید؛ وضعیتی که اگرچه هنوز به‌صورت رسمی ذیل عنوان فورس‌ماژور اعلام نشده، اما در عمل بسیاری از شاخص‌های آن محقق شده است. ▫️ کاهش محسوس ورود گردشگران خارجی، افت چشمگیر سفرهای داخلی، افزایش بی‌سابقه هزینه‌های خدمات سفر، تورم فزاینده، نااطمینانی ناشی از تحولات منطقه‌ای و احتمال وقوع جنگ، و در نهایت توقف گردش مالی در زنجیره ارزش گردشگری، باعث شده بخش قابل توجهی از ۲۱ رسته مصادیق گردشگری کشور در معرض تعطیلی یا تعلیق فعالیت قرار گیرند. ▫️ بر اساس گفت‌وگوها و گزارش‌های میدانی اخیر؛ ✅ درصد اشغال بسیاری از هتل‌های شهری به زیر ۳۰٪ سقوط کرده است. ✅ بخش قابل توجهی از دفاتر خدمات مسافرتی با کاهش فروش بیش از ۶۰٪ مواجه‌اند. ✅ شماری از هتل‌ها و اقامتگاه‌ها به‌دلیل نبود نقدینگی، تعدیل یا تسویه پرسنل انجام داده‌اند. ✅ روابط مالی میان آژانس‌ها و هتل‌ها به‌واسطه کنسلی‌ها و بازپرداخت‌ها دچار تنش جدی شده است. ✅ پروژه‌های توسعه‌ای و سرمایه‌گذاری‌های جدید عملاً متوقف شده‌اند. ▫️ با این حال، وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی همچنان در نقطه‌ای میان اعلام فورس‌ماژور و عدم اعلام آن قرار دارد. این تردید، هرچند ممکن است ناشی از خلأهای قانونی یا نگرانی‌های حقوقی باشد، اما در عمل هزینه آن را فعالان بخش خصوصی می‌پردازند. ▪️ چرا فورس‌ماژور راه‌حل کامل نیست؟ ▫️ در حقوق بین‌الملل و رویه‌های جهانی، فورس‌ماژور معمولاً در شرایطی اعلام می‌شود که یک واقعه غیرقابل پیش‌بینی و غیرقابل کنترل اجرای تعهدات را ناممکن کند (مانند جنگ رسمی، زلزله گسترده یا همه‌گیری جهانی). ▫️ اما تجربه دوران کووید-۱۹ نشان داد که بسیاری از کشورها پیش از اعلام وضعیت‌های حاد، چارچوب‌هایی تحت عنوان: ✅ Emergency Tourism Protocol ✅ Special Economic Relief Status ✅ Temporary Tourism Protection Framework را تدوین کردند تا بدون ورود به پیچیدگی‌های حقوقی فورس‌ماژور، امکان حمایت و تنظیم‌گری فوری فراهم شود. ▫️ در ایران نیز به نظر می‌رسد مشکل اصلی نه صرفاً نبود اراده، بلکه نبود یک سازوکار جامع و چندبعدی برای مدیریت چنین شرایطی است. ▪️ اعلام «شرایط ویژه ملی گردشگری» ▫️ شورای راهبردی و سیاستگذاران گروه رسانه ای ایتنا پیشنهاد میکند؛ وزارت گردشگری به‌جای اعلام شرایط فورس‌ماژور، با همکاری دولت و بخش خصوصی، چارچوبی با عنوان «شرایط ویژه ملی گردشگری» را به‌صورت رسمی ابلاغ کند. ▫️ این وضعیت می‌تواند دارای یک پروتکل جامع با ابعاد زیر باشد ؛ 1️⃣ تعیین تکلیف روابط مالی در زنجیره گردشگری الف) رابطه آژانس و هتل ✅ تعلیق جرائم کنسلی در دوره بحران ✅ تدوین دستورالعمل بازپرداخت مرحله‌ای ✅ ایجاد سازوکار داوری سریع برای اختلافات ب) رابطه با پلتفرم‌های رزرو آنلاین ✅ توقف موقت جریمه‌های SLA ✅ امکان بازپرداخت انعطاف‌پذیر ج) بدهی‌های بین‌شرکتی ✅ امکان تهاتر و تقسیط رسمی تحت نظارت وزارت 2️⃣ حمایت‌های مالی و اعتباری هدفمند ✅ تعلیق یا تقسیط مالیات بر ارزش افزوده ✅ تعویق پرداخت حق بیمه کارفرمایی ✅ اعطای خط اعتباری سرمایه در گردش با نرخ ترجیحی ✅ استمهال اقساط تسهیلات بانکی فعالان گردشگری ✅ ایجاد صندوق تثبیت گردشگری برای شرایط اضطراری ▫️ در بسیاری از کشورها پس از بحران‌های امنیتی یا همه‌گیری، بسته‌های حمایتی ۳ تا ۵ درصد تولید ناخالص داخلی بخش گردشگری اختصاص داده شد. در ایران نیز بدون تزریق نقدینگی هدفمند، چرخه ورشکستگی زنجیره‌ای محتمل است. 3️⃣ صیانت از نیروی انسانی ✅ یارانه دستمزد موقت برای جلوگیری از تعدیل نیرو ✅ بیمه بیکاری تسهیل‌شده برای پرسنل تعدیل‌شده ✅ برنامه‌های آموزش مهارت‌های مکمل برای دوران رکود ▫️ حفظ نیروی انسانی متخصص، مهم‌ترین سرمایه نامشهود صنعت گردشگری است. 4️⃣ مدیریت تصویر بین‌المللی و دیپلماسی گردشگری ✅ تدوین بسته ارتباطی برای سفارتخانه‌ها و دفاتر خارجی ✅ تولید پیام‌های اطمینان‌بخش هدفمند برای بازارهای منتخب ✅ تمرکز بر بازارهای همسایه و کم‌ریسک در کوتاه‌مدت 5️⃣ برنامه تاب‌آوری و بازگشت (Resilience & Recovery Plan) ✅ تنوع‌بخشی به محصولات گردشگری داخلی ✅ تقویت گردشگری سلامت، زیارتی و منطقه‌ای ✅ توسعه فروش اعتباری و اقساطی سفر برای تحریک تقاضا ✅ بازنگری در مدل‌های قیمت‌گذاری و مدیریت هزینه هتل‌ها ▪️ چرا این تصمیم فوری است؟ ▫️ تعویق در تصمیم‌گیری، پیامدهایی جدی خواهد داشت؛ ✅ افزایش تعطیلی واحدها ✅ از دست رفتن سرمایه انسانی ✅ کاهش سرمایه‌گذاری بلندمدت ✅ بی‌اعتمادی فعالان بخش خصوصی نسبت به سیاست‌گذار ▫️ گردشگری صنعتی با ماهیت «اعتماد» است. هرچه نااطمینانی بیشتر شود، بازگشت به شرایط عادی زمان‌برتر و پرهزینه‌تر خواهد بود. ▪️ جمع‌بندی ▫️ صنعت گردشگری ایران امروز در یک «وضعیت خاکستری خطرناک» قرار دارد؛ نه آن‌قدر بحرانی که فورس‌ماژور رسمی اعلام شود، و نه آن‌قدر عادی که بتوان آن را با ابزارهای معمول اداره کرد. ▫️ از این رو شورای سردبیری این رسانه با بررسی همه جانبه موضوع و تجمیع مطالب ، پیشنهاد می‌کند ؛ ✅ وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی با مشارکت تشکل‌های صنفی، چارچوب «شرایط ویژه ملی گردشگری» را تدوین و ابلاغ کند. ✅ این چارچوب باید جامع، چندبخشی، و دارای ضمانت اجرایی باشد. ✅ سیاست‌گذار باید میان تعلل حقوقی و اقدام عملی، گزینه دوم را انتخاب کند. ▫️ امروز، تصمیم‌گیری جسورانه نه‌تنها از فروپاشی بخشی از صنعت جلوگیری می‌کند، بلکه پیام روشنی از مسئولیت‌پذیری و همراهی با بخش خصوصی مخابره خواهد کرد. ▫️ گردشگری ایران هنوز قابل نجات است اما پنجره زمان در حال بسته شدن است.

ایجاد شده: 25/بهمن/1404       آخرین ویرایش: 25/بهمن/1404     اخبار داخلی
 رئیس جامعه حرفه ای هتلداران استان یزد ؛ مراقب باشیم نوشدارو قبل از مرگ سهراب برسد

رئیس جامعه حرفه ای هتلداران استان یزد ؛ مراقب باشیم نوشدارو قبل از مرگ سهراب برسد

به گزارش هتل نیوز ؛ " سید امیر ناصر طباطبایی " رئیس جامعه حرفه ای هتلداران استان یزد گفت :  امروز به نقطه‌ای رسیده‌ایم که اگر اقدامات اساسی و فوری انجام نشود، باید شاهد آسیب‌های جبران‌ناپذیرتری باشیم؛ مراقب باشیم نوشدارو قبل از مرگ سهراب برسد. او گفت : یکی از ریشه‌ای‌ترین مشکلات گردشگری کشور، نبود فرماندهی و مدیریت یکپارچه است.  پیشنهاد ما ایجاد یک ساختار مدیریت واحد کشوری گردشگری به مرکزیت وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی و با مشارکت و هماهنگی دستگاه‌های مرتبط دولتی و نهادهای نظارتی است. وی افزود : صدا و سیمای  ظرفیت مناسبی دارد که بجای  حرکتهای ضد ملی بهتر است برای فرهنگ‌سازی توسعه گردشگری داخلی بکار گرفته شود.  پیشنهاد می‌کنیم معرفی روزانه جاذبه‌های گردشگری، اقامتی و فرهنگی کشور در همه شبکه‌های ملی و استانی به‌عنوان یک مأموریت ثابت تعریف شود. طباطبایی ادامه داد : در شرایط فعلی اقتصادی، بخش بزرگی از جامعه توان برنامه‌ریزی برای سفر را از دست داده است.  اجرای طرحی ملی با عنوان «سفر آسان کارکنان دولت» با همکاری جامعه هتلداران کشور، می‌تواند هم به معیشت کارکنان دولت کمک کند و هم باعث فعال شدن ظرفیت‌های خالی هتل‌ها و تأسیسات اقامتی شود.  رئیس جامعه حرفه ای هتلداران استان یزد ضمن بیان اینکه  گردشگری دیگر یک موضوع لوکس یا حاشیه‌ای نیست؛ گردشگری یک ابزار نجات‌بخش برای اقتصاد، اشتغال، امید اجتماعی و تصویر بین‌المللی کشور است افزود :  امروز زمان تصمیم‌های شجاعانه، هماهنگ و فوری است؛ فردا ممکن است دیر باشد. ✍️ مسعود مروت نژاد - سردبیر

ایجاد شده: 19/بهمن/1404       آخرین ویرایش: 27/اسفند/1404     اخبار داخلی
کودک، طبیعت و نقشه‌های گمشده؛ سفرهای آموزشی در بستر بی‌مهری برنامه‌ریزی کلان

کودک، طبیعت و نقشه‌های گمشده؛ سفرهای آموزشی در بستر بی‌مهری برنامه‌ریزی کلان

 در میانه تبلیغات رنگین آژانس‌ها برای فروش بسته‌های سفر به خانواده‌ها، جریان دیگری از گردشگری در حال شکل‌گیری است که ادعا می‌کند نه فروشنده مقصد، که خالق تجربه است . اینجا پای صحبت مدیر مجموعه‌ای نشسته‌ایم که می‌گوید مأموریتش، فراتر بردن کودکان از دیوارهای کلاس درس و کهنه‌کتاب‌های درسی است؛ سفری که در آن هیچ چیز مستقیماً آموزش داده نمی‌شود، اما همه چیز آموخته می‌شود . از سمی نبودن رتیل تا شکستن کلیشه‌های جنسیتی در حین آماده کردن ناهار در دل جنگل . این گزارش، روایتی از دنیای  گردشگری کودک است؛ عرصه‌ای که فعالانش باور دارند در حال پرورش نسلی نوین‌اند، اما از جایی در حاشیه و با چالش‌های بسیار فریاد میپرسند کجای برنامه‌های کلان گردشگری هستیم؟ یادگیری در سایه تجربه علی چراغی،موسس و مدیر عامل مجموعه مانوژا، که برگزاری تورهای طبیعت‌گردی و تجربه‌گرا برای کودکان و نوجوانان را تخصص خود می‌داند، در همان ابتدا فلسفه‌کارش را با صراحت مشخص می‌کند: ما در مانوژا، به صورت مستقیم هیچ چیزی را به بچه‌ها آموزش نمی‌دهیم . بچه‌ها به قدر کافی در خانه و مدرسه، در حال شنیدن محفوظات هستند . این جمله، کلیدی است برای فهم آنچه در ادامه می‌آید . رویکرد او، آموزش غیرمستقیم و از طریق  طرح معما و کشف  است . مفاهیمی مانند حفظ محیط زیست یا نریختن زباله، نه به عنوان یک امر اخلاقی دستوری، که به عنوان بخشی جدایی‌ناپذیر از یک ماجراجویی شیرین به کودکان ارائه می‌شود . او توضیح می‌دهد:  در کمپ‌های گردشگری کودک و نوجوان، تجربیاتی به دست می‌آورند که با هیچ چیزی قابل مقایسه نیست . هدفمندی؛ پشت صحنه هر سفر اما این سفرهای به ظاهر خودجوش،برنامه‌ریزی دقیقی در پشت صحنه دارند . چراغی می‌گوید:  ما قبل از سفر، با مربیان و حتی والدین جلساتی برگزار می‌کنیم که قرار است در این سفر چه مفاهیمی آموزش داده شود . این مفاهیم بر اساس مقصد مشخص می‌شود .  اینجاست که سفر از یک گردش ساده فراتر می‌رود و به یک ابزار آموزشی هدفمند تبدیل می‌شود . خروجی این سفرها، تغییر نگرش کودکان به دنیای اطرافشان است:  بعد از سفرهای ما بچه‌ها این درک را دارند که عنکبوت‌ها و رتیل‌ها سمی نیستند، یا نباید به قارچ‌ها در طبیعت دست زد چون ممکن است سمی باشند .  در برنامه‌ها، بچه‌ها با ردپاها و بقایای به جا مانده از حیوانات آشنا می‌شوند و از طریق مشاهده عینی، با چرخه زندگی جانوران پیوند می‌خورند . لذت؛ دروازه یادگیری با این همه،چراغی بر یک اصل پای می‌فشارد:  من معتقدم هر سفری که قرار است برای بچه‌ها برگزار کنیم، باید چیزی به بچه‌ها بیاموزد، وگرنه بچه‌ها می‌توانند با خانواده‌شان سفر بروند . اما معتقدم قبل از هر چیزی باید در اردو یا سفر، به بچه‌ها خوش بگذرد .   این همان نقطه طلایی ارتباط است . وقتی حس خوشایند یک تجربه در کودک ایجاد شود، دیوارهای دفاعی فرو می‌ریزد و ذهن مشتاقانه برای دریافت دانش جدید گشوده می‌شود .  وقتی حس خوشایند تجربه برای بچه‌ها ایجاد شود، آنوقت می‌شود یادگیری را آغاز کرد . شکستن دیوارهای نامرئی یکی از جذاب‌ترین بخش‌های فعالیت مانوژا،به چالش کشیدن کلیشه‌های فرهنگی در حضور خود کودکان و والدین است . چراغی نمونه‌ای عینی تعریف می‌کند:  در یکسری از اردوها که بچه‌ها با والدین آمده بودند، تمرینی ترتیب دادیم: مرغ خام، فویل، زغال و لوله بخاری را در اختیارشان قرار دادیم تا خانواده‌ها برای خود ناهار آماده کنند، با این شرط که آتش را مادرها آماده کنند و مرغ را پدرها .  نتیجه اما قابل تأمل بود:  نکته عجیب و جالب این بود که پدرها اجازه آماده‌سازی آتش توسط مادرها را نمی‌دادند و خودشان هم غذا را آماده نکردند . انگار داشتند در برابر تغییر یک ذهنیت مقابله می‌کردند و بچه‌ها شاهد این موضوع بودند .  این صحنه، نمایشی از مقاومت در برابر تغییر نقش‌های سنتی بود؛ مقاومتی که کودکان به وضوح آن را می‌دیدند و درس می‌گرفتند . چراغی تأکید می‌کند:  این چالش‌ها را در مقابل خانواده‌های سنتی بیشتر حس می‌کنیم . از هتل پنج ستاره تا چادر زیر ستارگان این چالش‌ها تنها به نقش‌های جنسیتی محدود نیست،بلکه سبک زندگی را نیز در بر می‌گیرد .  ما در سفرهایمان خانواده‌هایی را داریم که در کمتر از هتل پنج ستاره اقامت نمی‌کنند، اما ما آن‌ها را برای کمپ کردن به جنگل می‌بریم و بچه‌ها با همراهی خانواده چادر برپا می‌کنند .  این تجربه، خود یک درس بزرگ است؛ درسی درباره سادگی، قناعت و لذت‌های بی‌پیرایه زندگی که در دل طبیعت نهفته است . حتی بازدید از بناهای تاریخی مانند کاروانسراها نیز با همین رویکرد انجام می‌شود:  بعد از چند بازدید، دیگر بچه‌ها ویژگی معماری کاروانسراها را تشخیص می‌دهند . ما با آن‌ها درباره تاریخچه و ارتباط کاروانسراها توضیح می‌دهیم و بچه‌ها این‌ها را می‌آموزند . آموزش غیرمستقیم بیشترین بازدهی را دارد . انتخاب همسفر؛ چالشی در مدیریت انتظارات این سطح از حساسیت در برنامه‌ریزی،طبیعتاً به گزینش دقیق شرکت‌کنندگان نیز منجر می‌شود . چراغی می‌گوید:  ما ترجیح می‌دهیم سفرها را برای خانواده‌هایی برگزار کنیم که کار گردشگری کودک را درک می‌کنند . در غیر این صورت در حین اجرای برنامه با خانواده‌ها دچار چالش می‌شویم .  انتخاب  تسهیل‌گر  یا مربی کودک نیز با وسواس فراوان انجام می‌گیرد:  این کار جزئیات مهمی دارد، بنابراین باید از افراد متخصص و علاقه‌مند بهره ببریم .  آن‌ها نه راهنمای تور، که تسهیل‌گر تجربه‌های کودکانه‌اند . گردشگری کودک؛ غریبه آشنا در نقشه توسعه در نهایت،چراغی بزرگ‌ترین چالش این مسیر را ساختاری و کلان می‌داند:  بزرگترین چالش ما این است که هیچ توجهی به گردشگری کودک و نوجوان نمی‌شود . ما داریم یک نسل را آموزش می‌دهیم . اما کجای برنامه‌های کلان گردشگری هستیم؟  این پرسش، پرسش اصلی همه فعالان این عرصه است . سرمایه‌گذاری بر آینده؛ فوایدی فراتر از سفر اهمیت این کار زمانی آشکار می‌شود که به فواید آن در مقیاس کلان نگاه کنیم .توجه جدی به گردشگری کودک، در حقیقت سرمایه‌گذاری هوشمندانه بر روی بنیادی‌ترین رکن توسعه پایدار، یعنی  نسل آینده  است . این نوع از گردشگری، فرصتی است برای پرورش شهروندانی با درک عمیق‌تر از محیط زیست، تاریخ و فرهنگ بومی . کودکانی که از همان سال‌های نخست زندگی، لمس کردن پوست درختان، شنیدن صدای جریان رودخانه و درک نظم حاکم بر یک بنای تاریخی را تجربه می‌کنند، در بزرگسالی نه به عنوان ناظرانی بی‌تفاوت، که به عنوان حامیان و مدافعان آگاه و دلسوز طبیعت و میراث فرهنگی خود عمل خواهند کرد . این سفرها، دانشی را در وجود آنان تزریق می‌کند که ماندگار و تبدیل به بخشی از هویت آنان می‌شود . از سوی دیگر، گردشگری کودک به عنوان ابزاری قدرتمند برای تقویت مهارت‌های فردی و اجتماعی عمل می‌کند . خارج شدن از حباب امن و آشناى روزمره، کودکان را در موقعیت‌های جدیدی قرار می‌دهد که مستلزم سازگاری، حل مسئله، کار گروهی و تعامل با همسالان در فضایی غیررقابتی است . این تجربیات، نه تنها اعتمادبه‌نفس آنان را افزایش می‌دهد، بلکه هوش هیجانی و توانایی مواجهه با موقعیت‌های غیرمنتظره را در آنان تقویت می‌کند . در مقیاسی کلان، این فرآیند به پرورش نسلی با نشاط‌تر، خلاق‌تر، اجتماعی‌تر و تاب‌آورتر منجر می‌شود که می‌تواند موتور محرکه توسعه همه‌جانبه کشور باشد . آینده در هاله ای از امید با این همه،چراغی خوش‌بین است و نشانه‌هایی از تحول می‌بیند:  حس می‌کنم کم‌کم در وزارتخانه دارد اتفاقات خوبی می‌افتد . با اینکه جشنواره گردشگری کودک با بی‌نظمی و تغییر تاریخ متعدد برگزار شد، اما همین که به چنین مفهومی پرداخته شد، قابل تأمل و مایه امیدواری است .  این امیدواری، امیدی است برای پررنگ شدن نقش کودکان در نقشه‌های توسعه گردشگری؛ کودکانی که امروز با شناخت ردپای حیوانات و معماری کاروانسراها، شاید فردا بتوانند نقشه بهتری برای میهن خود ترسیم کنند. ✍🏻 مریم کاظمی زاده

ایجاد شده: 29/آذر/1404       آخرین ویرایش: 29/آذر/1404     اخبار داخلی
جایگاه تبلیغات 1 جایگاه تبلیغات 1


کمی منتظر بمانید...